2 ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΜΙΣΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ. Νο 2: ΝΟΗΜΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ vs ΦΥΣΙΚΗ ΕΠΙΛΟΓΗ (Ή ΚΑΤΑ ΑΛΛΟΥΣ ΜΠΟΥΣ vs ΔΑΡΒΙΝΟΣ)

Οκτ 7th, 2005 | | Κατηγορία: 2 Ιστορίες μίσους για την επιστήμη, Επιστήμες | Email This Post Email This Post | Print This Post Print This Post |

του Αλέξανδρου Νίξον

Καλώς ορίσατε σε μια επική διαμάχη!! Όσον αφορά το νικητή, εξαρτάται από την οπτική γωνία του καθενός. Η συντριπτική πλειοψηφία των επιστημόνων δε βάζουν ιδιαίτερη σκέψη στο ζήτημα μιας και για αυτούς ο νικητής είναι αυτονόητος. Ο Δαρβίνος με μια απλούστατη και πανέμορφη θεωρία έχει καταφέρει να εξηγήσει την ποικιλία της ζωής και πολλούς πιθανούς τρόπους με τους οποίους μπορεί να προέκυψε. Αν ρωτήσετε τους περισσότερους βιολόγους κανένας δεν πρόκειται να αμφισβητήσει την απίστευτη δυνατότητα μιας τόσο απλής θεωρίας να εξηγεί απίστευτα πολύπλοκα φαινόμενα. Παρόλα αυτά η διαμάχη δεν αφορά τους επιστήμονες, αλλά το μη επιστημονικό κοινό. Η διαμάχη αυτή αφορά την καθαρότητα της επιστήμης και την ανεξαρτησία της από δογματισμούς.

Τί είναι η φυσική επιλογή;
Η αλήθεια είναι ότι η φυσική επιλογή αν και εξηγεί τα φαινόμενα που προανέφερα είναι αντι-διαισθητική μιας και αποτελεί μια τυφλή διαδικασία. Για όσους αναγνώστες θέλουν να φρεσκάρουν τη μνήμη τους απλά να θυμίσουμε ότι η φυσική επιλογή είναι ένας απλός αλγόριθμος που εφαρμόζει σε όντα που αναπαράγονται (replicators). Τα άτομα που σε συγκεκριμένες συνθήκες καταφέρνουν να προσαρμοστούν καλύτερα και να αναπαράγονται περισσότερο περνούν τα δικά τους χαρακτηριστικά στην επόμενη γενιά κ.ο.κ. Ας πάρουμε για παράδειγμα ένα υποθετικό είδος πεταλούδας που τα μέλη της έχουν διάφορα χρώματα, κόκκινα, κίτρινα, πράσινα. Αν στην περιοχή υπάρχει ένα υποθετικό πτηνό που βλέπει καλύτερα τις κόκκινες και τις πράσινες πεταλούδες και αυτές θηρεύει περισσότερο τότε εκείνες που έχουν το πλεονέκτημα είναι κίτρινες πεταλούδες.

Οι πιο θαυμαστές ανακαλύψεις του βιολογικού κόσμου από τα φτερά των πτηνών μέχρι τον εγκέφαλο του ανθρώπου μπορούν να εξηγηθούν από τον βασικότατο μηχανισμό της φυσικής επιλογής

Αυτές αναπαράγονται περισσότερο και περνούν το χαρακτηριστικό τους στις επόμενες γενεές. Σταδιακά το είδος θα αποτελείται σχεδόν αποκλειστικά από κίτρινα μέλη. Έχουμε επομένως τη δημιουργία ενός σχεδίου μέσω μιας τελείως τυφλής διαδικασίας χωρίς να χρειάζεται να επικαλεστούμε τη μαεστρία κάποιου κρυφού σχεδιαστή ή αρχιτέκτονα. Ο ίδιος τρόπος σκέψης μπορεί να χρησιμοποιηθεί για οποιαδήποτε περίπλοκη δομή ή συμπεριφορά συναντάμε στον έμβιο κόσμο. Οι πιο θαυμαστές ανακαλύψεις του βιολογικού κόσμου από τα φτερά των πτηνών μέχρι τον εγκέφαλο του ανθρώπου μπορούν να εξηγηθούν από αυτό το βασικότατο μηχανισμό.

Τί είναι ο Νοήμων Σχεδιασμός;
Ο Νοήμων Σχεδιασμός από την άλλη μεριά δεν αρνείται το ρόλο που διαδραματίζει η φυσική επιλογή στη διάπλαση των μορφών των έμβιων όντων, αλλά προσθέτει ότι υπάρχουν ορισμένες δομές (αγαπημένο τους παράδειγμα το μάτι) τόσο περίπλοκες που η θεωρία της φυσικής επιλογής αδυνατεί να δώσει μια επαρκή εξήγηση. Οι υποστηρικτές της καταλογίζουν μεγάλα κενά στη Δαρβινική θεωρία και θεωρούν ότι αυτά τα κενά υποδεικνύουν την ύπαρξη μιας ανώτερης αρχής (δεν επιμένουν ιδιαίτερα στο ποια είναι αυτή η αρχή).

Γιατί θα έπρεπε να μας ενδιαφέρει;
Είναι τόσο σημαντικό το πρόβλημα ώστε να πρέπει να ανησυχούμε; Δεν είναι κάποιο εσωτερικό επιστημονικό πρόβλημα όπως οι διαμάχες μεταξύ των θεωρητικών φυσικών για τις μαύρες τρύπες, τα υποατομικά σωματίδια και τις υπερχορδές; Δεν είναι όλα αυτά απλά θεωρίες χωρίς κάποιο ουσιαστικό πρακτικό αντίκτυπο; Στο κάτω, κάτω πόσο μπορεί να αλλάξει η ζωή μας αν στα σχολεία αρχίζει να διδάσκονται και εναλλακτικές θεωρίες; Δεν είναι αυτό στα φυσιολογικά πλαίσια της επιστημονικής αμφισβήτησης;

Βασικά εκεί είναι που έγκειται το πρόβλημα. Ο Νοήμων Σχεδιασμός (συντομογραφικά ID από το Intelligent Design) αποτελεί από την ίδια του τη φύση μια θεωρία τελείως αντι-επιστημονική που βρίσκει τις ρίζες του στη διδασκαλία της Δημιουργίας (creationism) και αποτελεί μια αναβαθμισμένη εκδοχή του. Το αν πρέπει να διδάσκεται το θρησκευτικό δόγμα στα σχολεία είναι ένα ζήτημα (και με βρίσκει προσωπικά κάθετα αντίθετο), αλλά να το μασκαρεύουμε και να το παρουσιάζουμε ως επιστήμη είναι προφανές έγκλημα. Ο χαρακτηρισμός μιας θεωρίας ως “επιστημονική” είναι κάτι πάρα πολύ συγκεκριμένο και δεν μπορεί να χαρίζεται αυθαίρετα σε οποιαδήποτε θεωρία.

Τι προκάλεσε το ανανεωμένο ενδιαφέρον στο θέμα;
Το θέμα είχε έρθει στην επιφάνεια σχεδόν 80 χρόνια νωρίτερα στο Tennesee των ΗΠΑ. Συγκεκριμένα το 1925 εγκρίθηκε νόμος ο οποίος επί της ουσίας απαγόρευε τη διδασκαλία σε οποιοδήποτε δημόσιο εκπαιδευτικό ίδρυμα της εξελικτικής θεωρίας του Δαρβίνου η οποιασδήποτε θεωρίας αμφισβητούσε τη βιβλική ερμηνεία της καταγωγής του ανθρώπου. Το συγκεκριμένο νομοσχέδιο ονομάστηκε Butler Act και μέχρι το 1967 βρισκόταν εν ισχύ στη συγκεκριμένη πολιτεία μέχρι που το τοπικό νομοθετικό σώμα αποφάσισε να αποσύρει το νόμο λόγω των μικροπροβλημάτων που δημιουργούσε ανά τακτά χρονικά διαστήματα και διότι υπήρχαν φωνές που υποστήριζαν ότι ο νόμος παραβιάζει τη συνταγματική αρχή περί ελευθερίας του λόγου.

Όμως το θέμα της διδασκαλίας της θεωρίας του Δαρβίνου συνεχώς προκαλεί έντονες αντιπαραθέσεις που συχνά καταλήγουν σε δικαστικές διαμάχες. Στις αρχές του έτους με απόφαση δικαστηρίου της Georgia των ΗΠΑ το δεύτερο μεγαλύτερο σχολείο της περιοχής υποχρεώθηκε να αποσύρει αυτοκόλλητα\προειδοποιήσιες που τοποθετούσε πάνω στο βιβλίο της βιολογίας των μαθητών. Το μήνυμα ήταν το ακόλουθο: «This textbook contains material on evolution. Evolution is a theory, not a fact, regarding the origin of living things. This material should be approached with an open mind, studied carefully and critically considered

Ήταν βέβαια ευτυχές το γεγονός ότι το τοπικό δικαστήριο έλαβε αυτή την απόφαση αλλά ακόμη πιο ενθαρρυντικό ήταν ότι το θέμα πήρε τη δικαστική οδό μετά από αγωγή που κατέθεσαν γονείς των μαθητών που φοιτούσαν στο συγκεκριμένο σχολείο. Ο δικαστής Clarence Cooper δήλωσε μετά από τη δίκη για το επίμαχο αυτοκόλλητο: «misleads students regarding the significance and value of evolution in the scientific community«. Σωστά επεσήμανε ότι το αυτοκόλλητο είναι παραπλανητικό διότι δημιουργεί την εντύπωση ότι η δαρβινική θεωρία αποτελεί υπόστρωμα έντονης αμφισβήτησης μεταξύ των επιστημόνων, πράγμα το οποίο είναι ξεκάθαρα ψευδές.

Άλλη μια δικαστική διαμάχη που διαδραματίζεται αυτή την εποχή είναι και η δίκη Kitzmiller, et al v. Dover Area School District et al στη Pennsylvania των ΗΠΑ. Το μοτίβο ήταν αντίστοιχο, μόνο που σε αυτή την περίπτωση στο σχολείο του Dover όπου η υπόθεση προέκυψε, το διοικητικό συμβούλιο του σχολείου αποφάσισε την μοιρασμένη διδασκαλία δαρβινισμού και νοήμονος σχεδιασμού αλλά και άλλων θεωριών για την εξέλιξη. Η απόφαση αυτή προκάλεσε και πάλι την αντίδραση ορισμένων γονέων με αποτέλεσμα και αυτό το ζήτημα να καταλήξει σε δικαστική αίθουσα. Η δίκη βρίσκεται ακόμα σε εξέλιξη.

Εν τούτοις όμως το θέμα δεν περιορίζεται στην περιφέρεια των ΗΠΑ καθώς η παρούσα κυβέρνηση φαίνεται διατεθειμένη να δεχτεί τη διδασκαλία για ID στη διδακτέα ύλη των σχολείων ως μια βάσιμη επιστημονική θεωρία, εναλλακτική της φυσικής επιλογής για την εξήγηση της απαρχής της ζωής αλλά και της παρατηρούμενης βιοποικιλίας.

Βέβαια η ομοσπονδιακή κυβέρνηση δεν είναι υπεύθυνη για τη διδακτέα ύλη στα σχολεία αλλά παρόλα αυτά ο πρόεδρος Μπους ήταν αρκετά σαφής σε δηλώσεις του : «Both sides ought to be properly taught . . . so people can understand what the debate is about,» και επίσης : «Part of education is to expose people to different schools of thought. . . . You’re asking me whether or not people ought to be exposed to different ideas, and the answer is yes”. (Οι δηλώσεις αυτές έρχονται σε αντίθεση παρόλα αυτά με τις τοποθετήσεις του επιστημονικού του συμβούλου John Marburger ο οποίος επίσημα δήλωσε ότι ο ID δεν αποτελεί επιστημονική θεωρία).

Οι δηλώσεις αυτές προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις στους επιστημονικούς κύκλους. Ο τίτλος της δήλωσης της Αμερικανικής Γεωφυσικής Ένωσης ήταν η ακόλουθη: «President confuses science and belief, puts schoolchildren at risk«.

Σε πρώτη όψη είναι πολύ ενδιαφέρον το γεγονός ότι μια φαινομενικά επιστημονική διαμάχη (το τονίζω το φαινομενικά, διότι δεν είναι ουσιώδης η διαμάχη) συγκεντρώνει την προσοχή της κυβέρνησης. Δεν αποτελεί ένα ζήτημα μεγάλης πρακτικής σημασίας όπως έρευνες για το κλίμα ή για τις ιδιότητες και την ασφάλεια των γενετικά τροποποιημένων τροφίμων, επομένως γιατί έχουμε εμπλοκή και σχολιασμό ακόμη και του προέδρου; Για ποιο λόγο δεν κάνει αντίστοιχα σχόλια για τις θεωρίες της σχετικότητας ή της κβαντοφυσικής; Η απάντηση είναι πάρα πολύ απλή και θα αναφερθώ σε αυτή στη συνέχεια.

Έχουν βάση οι ισχυρισμοί τους;
Με τον κίνδυνο να ακουστώ απόλυτος θα απαντήσω με ένα απλό ΌΧΙ. Υπάρχουν διάφορες ενστάσεις που ανά καιρούς αναπαράγουν οι οποίες έχουν ως κύρια βάση τη δικαιολογία ότι η φυσική επιλογή δεν μπορεί να εξηγήσει τα πάντα για τον έμβιο κόσμο (αλλά και γενικά για το σύμπαν). Αναφέρουν φαινόμενα όπως κενά στο αρχείο των απολιθωμάτων, ότι ορισμένες δομές παραείναι πολύπλοκες για να προέκυψαν βήμα-βήμα με τη συσσώρευση μικρών αλλαγών (όπως το μάτι) καθώς και άλλες ιστορίες. Ασχέτως αν αυτά που λένε αληθεύουν ή όχι η πραγματικότητα είναι ότι δεν προσφέρουν κανένα λόγο για να θεωρήσουμε ότι είναι απαραίτητος ένας μεταφυσικός παράγοντας να δώσει την εξήγηση. Αυτή η αντιμετώπιση όπως γράφει και ο γνωστός ζωολόγος και θεωρητικός της εξέλιξης Richard Dawkins στο βιβλίο του “The Ancestor’s Tale” όχι μόνο αποτελεί τελείως λανθασμένη επιστημονικά προσέγγιση αλλά ουσιαστικά είναι μια τεμπέλικη αντιμετώπιση του προβλήματος. Φανταστείτε αν κάθε φορά που ανέκυπτε ένα αδιέξοδο στην επιστήμη με τη χρήση μιας θεωρίας να καταφεύγαμε στην επίκληση μιας μεταφυσικής οντότητας για να μας λύσει τα χέρια. Δηλαδή άδικα επιστήμονες όπως ο Stephen Hawking σπάνε τα κεφάλια τους τόσα χρόνια να συμβιβάσουν τη γενική θεωρία της σχετικότητας με την κβαντοφυσική. Μπορούν κάλλιστα να επικαλεστούν έναν από μηχανής θεό να λύσει όλα τα προβλήματα.

Το άλλο ζήτημα είναι όμως ότι έτσι και αλλιώς οι υποστηρικτές του ID φαντάζονται αδιέξοδα στη δαρβινική θεωρία που δεν υπάρχουν. Για παράδειγμα η κλασική τους ένσταση ότι υπάρχουν κενά στα απολιθώματα δεν αποδεικνύει στο ελάχιστο κάποια αδυναμία της θεωρίας. Όπως γράφει και ο Richard Dawkins :

“In spite of the fascination of fossils, it is surprising how much we would still know about our evolutionary past without them. If every fossil were magicked away, the comparative study of modern organisms, of how their patterns of resemblances, especially of their genetic sequences, are distributed among species, and of how species are distributed among continents and islands, would still demonstrate, beyond all sane doubt, that our history is evolutionary, and that all living creatures are cousins…..It is worth remembering this when creationists go on (as they tediously do) about gaps in the fossil record.»
(Richard Dawkins, The Ancestor’s Tale, p13, 2004)

Δυστυχώς οι υποστηρικτές του ID συνεχώς “ανακαλύπτουν” και νέες δομές που σύμφωνα με αυτούς υποδηλώνουν την ύπαρξη ενός σχεδιαστή. Κάποιος ID υποστηρικτής αμφισβητεί ότι η δομή Χ προέκυψε μέσω φυσικής επιλογής και του απαντάνε 10 ερευνητές εξηγώντας γιατί έχει άδικο. Αύριο ξυπνάει και συνειδητοποιεί ότι τώρα έχει πρόβλημα με τη δομή Y. Δεν μπορεί! Είναι τόσο περίπλοκο που κάποιος πρέπει να το έφτιαξε. Πάλι του απαντάνε άλλοι 10 και αυτό συνεχίζεται επ’ άπειρον. Οι εξελικτικοί βιολόγοι έχουν καταλήξει να λειτουργούν ως γελωτοποιοί στους IDs και αυτό είναι κάτι το οποίο δημιουργεί πολλές εσφαλμένες εντυπώσεις στο ευρύτερο κοινό. Δημιουργεί την εντύπωση ότι όντως υπάρχει μια επιστημονική διαμάχη και δεν έχει καθοριστεί ακόμη ποιος έχει δίκιο.

Ο φιλόσοφος Daniell C. Dennett μας περιγράφει πολύ εύστοχα την τακτική που ακολουθούν οι υποστηρικτές του ID: “the proponents of intelligent design use a ploy that works something like this. First you misuse or misdescribe some scientist’s work. Then you get an angry rebuttal. Then, instead of dealing forthrightly with the charges leveled, you cite the rebuttal as evidence that there is a «controversy» to teach.” Δηλαδή ανά τακτά χρονικά διαστήματα χρησιμοποιούν εργασίες επιστημόνων και αποδίδουν σε αυτές εσφαλμένα συμπεράσματα τα οποία φαίνονται να υποστηρίζουν την ισχύ του ID. Προφανώς ο εκάστοτε ερευνητής του οποίου η εργασία έχει χρησιμοποιηθεί για υποστήριξη του ID απαντάει κατηγορηματικά ότι η εργασία/ερευνά του δε βγάζει τέτοια συμπεράσματα. Αντί όμως αυτό να σιγήσει τους υποστηρικτές του ID, αντιθέτως ρίχνει λάδι στη φωτιά καθώς και αυτό το εκμεταλλεύονται με έντεχνο τρόπο. Την εκάστοτε απάντηση την χρησιμοποιούν προς όφελός τους καθώς σύμφωνα με αυτούς δείχνει ότι υπάρχει θέμα προς συζήτηση και επομένως η φυσική επιλογή είναι μια αμφισβητούμενη θεωρία. Σχολιάζει πάνω σε αυτό πάλι ο Dennett:

“Note that the trick is content-free. You can use it on any topic. «Smith’s work in geology supports my argument that the earth is flat,» you say, misrepresenting Smith’s work. When Smith responds with a denunciation of your misuse of her work, you respond, saying something like: «See what a controversy we have here? Professor Smith and I are locked in a titanic scientific debate. We should teach the controversy in the classrooms.» And here is the delicious part: you can often exploit the very technicality of the issues to your own advantage, counting on most of us to miss the point in all the difficult details.”

Γιατί η φυσική επιλογή (η δαρβινική εξέλιξη) προκαλεί τέτοια διαμάχη και όχι άλλες θεωρίες;
Είναι μια θεωρία η οποία αναδεικνύει ότι ο ρόλος του Δημιουργού, του Αρχιτέκτονα ή του Σχεδιαστή δεν είναι απαραίτητος για να εξηγηθούν ακόμη και τα πιο περίπλοκα βιολογικά φαινόμενα. Επομένως αν δεν είναι απαραίτητος ο Δημιουργός για να εξηγηθεί η αρχή και η ποικιλία της ζωής έχει αποδοθεί ένα καίριο πλήγμα σε όσους προσπαθούν να δικαιολογήσουν την πίστη τους στην πολύ απλή λογική ότι όλος αυτός ο θαυμαστός κόσμος προϋποθέτει την πινελιά ενός ανώτερου όντος. Δεν μπορεί κάτι τόσο θαυμαστό όσο η ζωή και οι άπειρες μορφές της να προέκυψαν τυχαία μέσω μιας τυφλής διαδικασίας χωρίς κάποιος να δίνει τουλάχιστον κάποιες κατευθυντήριες γραμμές. Όλο αυτό το σχέδιο που βλέπουμε γύρω μας πρέπει να έχει και τον αντίστοιχο σχεδιαστή του. Μα λογικό δεν είναι;

Εξ άλλου στη Μεσαιωνική Ευρώπη πριν από την άφιξη του Κοπέρνικου και του Γαλιλαίου δεν ήταν “λογικό” και αυτονόητο ότι η γη βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος;

Τέτοιες αντιδράσεις δεν είναι καθόλου ασυνήθεις στην ιστορία της επιστήμης. Εξ άλλου στη Μεσαιωνική Ευρώπη πριν από την άφιξη του Κοπέρνικου και του Γαλιλαίου δεν ήταν “λογικό” και αυτονόητο ότι η γη βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος και ο ήλιος καθώς και τα άλλα ουράνια σώματα κινούνται γύρω της; Το γεγονός ότι δεν αντιλαμβανόμαστε καμία κίνηση της γης δεν υποδηλώνει και ότι η γη δεν κινείται; Προφανώς! Αν αρκεστούμε στη φωνούλα της διαίσθησης…

Αν ο Κοπέρνικος και ο Γαλιλαίος μας πετάξανε από το κέντρο του κόσμου και μας υποβάθμισαν να καταλαμβάνουμε μια θεσούλα γύρω από τον ήλιο, τότε ο Δαρβίνος μας πέταξε στα Τάρταρα. Μας έδειξε ότι αποτελούμε ένα απλό συστατικό του έμβιου κόσμου και οι θαυμαστές ιδιότητες που έχουμε ως είδος και ως άτομα δεν προέκυψαν από τα τερτίπια μιας ανώτερης δύναμης αλλά μέσα από μια τυφλή διαδικασία η οποία βήμα-βήμα έχτισε όλο αυτό το έμβιο οικοδόμημα.

Η φυσική επιλογή είναι μια αντι-διαισθητική θεωρία και ως εκ τούτου η φυσιολογική απάντηση σε αυτήν είναι η άρνηση και η απόρριψη της και μόνο μέσω της μόρφωσης μπορεί να γίνει αποδεκτή (Είναι απαραίτητη μόρφωση καθώς η συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων δεν ξέρει ούτε τα στοιχειώδη περί εξέλιξης. Δεν είναι δύσκολο να απορρίπτεις κάτι για το οποίο δε γνωρίζεις τίποτα). Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα η υποστήριξη στη θεωρία του Δαρβίνου αυξάνεται με το επίπεδο της μόρφωσης ενός ατόμου. Επομένως στις ΗΠΑ 65% των ενηλίκων με μεταπτυχιακή εκπαίδευση την δέχονται, 52% εκείνων με πτυχίο κολεγίου, 32% εκείνων με ημιτελή κολεγιακή εκπαίδευση και 20% αποφοίτων λυκείου ή και χαμηλότερης τάξης (Brumfiel G., Who has designs on your student’s minds?, Nature, 2005).

Φυσικά η πίστη του οποιουδήποτε σε μεταφυσικές δυνάμεις και πραγματικότητες επί της ουσίας δεν μπορεί να κλονιστεί από καμία επιστημονική ανακάλυψη. Αυτό που μπορεί να κλονιστεί είναι η προσπάθεια ορθολογικοποίησης της πίστης μας σε δογματισμούς. Για παράδειγμα η φυσική επιλογή δεν αποδεικνύει ότι δεν υπάρχει Θεός ή Δημιουργός ή τέλος πάντων κάποια μεταφυσική δύναμη η οποία να συμμετέχει στη μορφοποίηση των οργανισμών, απλά δείχνει ότι δεν χρειάζεται να υπάρχει για να μπορεί να εξηγηθεί το φαινόμενο της ζωής. Είναι πολύ δύσκολο έως αδύνατο να αποδειχθεί μια αρνητική θέση (τύπου: δεν υπάρχει Θεός ή Αρχιτέκτονας) σε μια θεωρία ή ιδέα ή πίστη όπου δεν υπάρχει το στοιχείο της διαψευσιμότητας. Π.χ. αν πω σε ένα θρησκευόμενο άνθρωπο ότι με τη φυσική επιλογή δε χρειάζεται πλέον ο Θεός για να εξηγηθεί η ζωή τότε πολύ απλά μπορεί να μου απαντήσει ότι ο Θεός δημιούργησε το μηχανισμό της φυσικής επιλογής και είναι ο τρόπος με τον οποίο εκδηλώνεται Αυτός στη Δημιουργία Του.

Ένα ενδιαφέρον παράδειγμα επί αυτού του ζητήματος είναι ο Kenneth Miller του πανεπιστημίου Brown ο οποίος ασχολείται με θέματα εξέλιξης αλλά παράλληλα διακατέχεται από μια βαθιά θρησκευτική πίστη. Ο ίδιος εξοργίζεται με την ιδέα του ID διότι αποτελεί προσβολή στις ίδιες τις δημιουργίες του Θεού. Από τη στιγμή που σύμφωνα με αυτόν όλα πηγάζουν από το Θεό (επομένως και οι νόμοι της φυσικής και της βιολογίας) είναι φοβερή ιεροσυλία να αμφισβητούνται με αυτό τον τρόπο οι μηχανισμοί με τους οποίους επέλεξε να πλάσει τον κόσμο. Προσωπικά δε συμμερίζομαι τη βαθιά θρησκευτική πίστη του αλλά το παράδειγμά του αναδεικνύει πολύ ωραία αυτό που προσπαθώ να πω. Η πίστη (η μεταφυσική πίστη) δεν κινδυνεύει από τις επιστημονικές ανακαλύψεις και θεωρίες. Οι θρησκευτικές αντιλήψεις είναι από τη φύση τους παράλογες (με την έννοια ότι δεν ακολουθούν κανόνες λογικής) και ως εκ τούτου έχουν πλήρη ανοσία απέναντι στις επιστημονικές θεωρίες. Ας ελπίσουμε επομένως ότι οι υποστηρικτές του ID να το καταλάβουν αυτό και να αφήσουν την επιστήμη ήσυχη..

—————————————————————-
Προτεινόμενη Βιβλιογραφία:
1. Daniel C. Dennett: “Darwin’s Dangerous Ideas”
2. Steven Pinker: “The Blank Slate”
3. Jerry Coyne: “THE CASE AGAINST INTELLIGENT DESIGN The Faith That Dare Not Speak Its Name”
4. Robert Schwarz, “Faith Healers and Physicians — Teaching Pseudoscience by Mandate”, The New England Journal of Medicine, 2005
5. Geof Brumfiel, “Who has designs on your student’s minds?”, Nature, 2005

19 σχόλια
Leave a comment »

  1. πολυαναμενομενο το αρθρο και πολυ καλο. Μια ασχετη απορια εχω:

    Πως και στην Ελλαδα που ειναι πολυ θρησκα, μεταφυσικη και αγαπα τις παλαβες θεωριες δεν εχει πιασει ακομα η θεωρια περι Νοημονα Σχεδιασμου?

    Φταιει οτι βασικα οι ελληνες δεν ασχολουνται καν με το θεμα της εξελιξης ή οτι ειμαστε λιγο πιο λογικοι απο τις φανατικα χριστιανικες πολιτειες των νοτιοανατολικων ΗΠΑ?

    Κατα τα αλλα η αναλυση ειναι εξαιρετικη, και ειναι καλο να ασχολουμαστε με το θεμα γιατι ειναι κοντα μας, ειναι πρακτικο, αλλα βοηθα να καταλαβουμε και αλλα πραγματα (ας πουμε γιατι η διασθηση μας δεν ειναι αρκετη για να καταλαβουμε γενικα επιστημονικα ζητηματα, οπως ενα προβλημα των οικονομικων).

    Και τελος μια σχετικη απορια: Πως αποδεικνυουμε οτι το ματι θα μπορουσε να εχει δημιουργηθει εξελικτικα?
    Παιρνουμε καποια γεωλογικα δεδομενα περι του χρονου που ειχαμε στην διαθεση μας και κανουμε μια προσομοιωση που δειχνει οτι μεσα σε αυτον τον χρονο και υπο καποιες συνθηκες ο απλος αλγοριθμος της εξελιξης θα ηταν υπεραρκετος για την δημιουργια ενος ματιου (οπως κανουν ας πουμε στην κοσμολογια ή στα εξελικτικα οικονομικα)?
    Υπαρχει στην Βιολογια κατι παρομοιο της πληθωριστικης εκρηξης στην κοσμολογια, οπου η διαδικασια της εξελιξης κανει αλματα χαρη σε καποιες συγκεκριμενες συνθηκες?

    ΥΓ συγγνωμη για τις τοσες ερωτησεις αλλα μαρεσει πολυ το θεμα :-)

  2. Προκειται για μια ακόμα περίπτωση όπου αποδεικνύεται η στενή σχέση επιστημης-φιλοσοφιας και τελικά πολιτικής. Δεν ξέρω αν μπορεί να υπάρξει μη στρατευμένη πολιτικά επιστήμη αλλά νομίζω πως ο τίτλος του άρθρου ειναι ιδιαίτερα εύστοχος!

  3. κοιτα εγω σπουδαζω βιολογια και μπορω να σου πω 100% οτι η θεωρια της εξελιξης αμφισβητηται απο σοβαρους βιολογους επιστημονες.απλα δεν λαμβανουν ακομα μεγαλη δημοσιοτητα και συχνα τους μπερδευουν με θρησκοληπτους. καθε καθηγητης στη σχολη μας μας το τονιζει αυτο.περισσοτερα μπορω να πω αλλη ωρα τωρα δεν εχω χρονο.παντως μην νομιζεται οτι πολυ επιστημονες θα δεχτουν αυτην την αμφισβητηση.θα περασουν αρκετες δεκαετιες.

  4. @ αθανάσιος: Το ότι η φυσική επιλογή (υποθέτω ότι αυτό εννοείς με «εξέλιξη» μιας και το ID είναι και αυτό «θεωρία» εξέλιξης, όπως και ο Λαμαρκσιμός και Λυσενκοϊσμός) αμφισβητείται από σοβαρούς επιστήμονες το αμφισβητώ πολύ σοβαρά. Θα ήθελα να ακούσω μερικά παραδείγματα και τι ακριβώς υποστηρίζουν. Το ότι υπάρχουν σημεία στα οποία δεν έχει δωθεί ικανοποιητική απάντηση ισχύει, αλλά πρώτον είναι ελάχιστα τα παραδείγματα, δεύτερον και πάλι η φυσική επιλογή δίνει απαντήσεις και μάλιστα πάνω από μία και τρίτον και τελικά να μην μπορεί να δώσει εξήγηση αυτό δε σημαίνει ότι το ID έχει κάποια εγκυρότητα.
    @ Σωτήρης: Στην Ελλάδα δεν έχουμε καμία ιδέα για τη θεωρία του Δαρβίνου και επομένως οι διδασκαλίες της Εκκλησίας περί Δημιουργίας δεν απειλούνται. Αρά δεν υπάρχει κανένας λόγος να ενστερνιστεί κάποιος το ID μιας και το ID δεν αποτελεί τίποτα άλλο από μια μετεξέλιξη του creationism με επιστημονικό περιτύλιγμα. Επίσης να επισημάνω ότι το ID δεν αποτελεί ζήτημα μόνο των νοτιανατολικών πολιτειών των ΗΠΑ μιας και το κίνημα έχει εξαπλωθεί επικίνδυνα στα αμερικανικά κολέγια όλης της επικράτειας.
    Όσο για το πως αποδεικνύουμε ότι το μάτι προέκυψε μέσω φυσικής επιλογής είναι ενδιαφέρουσα ερώτηση. Η κατάρα της φυσικής επιλογής είναι ότι δεν μπορείς να πας πίσω στο χρόνο και να ξαναπαίξεις την κασέτα για να δεις αν είχες δίκιο. Η προσέγγιση ουσιαστικά είναι αυτή που αναφέρεις με σημαντική προσθήκη, τη συγκριτική μελέτη του γενετικού υλικού.Πάντως όσον αφορά το μάτι οι IDs έχουν αντιρρήσεις διότι πιστεύουν ότι ένα όργανο σαν και αυτό δεν μπορεί να δημιουργήθηκε βήμα-βήμα διότι μόνο ως ολόκληρο δίνει εξελικτικό πλεονέκτημα. Τί να το κάνεις ένα μισό μάτι, ή ένα 1/10 του ματιού κ.ο.κ., είναι ο συλογγισμός τους. O Steven Pinker σχολιάζει επ’αυτού:»Darwin also cited changes in function to explain the problem of «the incipient stages of useful structures,» perenially popular among creationists. How could a complex organ gradually evolve when only the final form is usable? Most often the premise of unusability is just wrong. For example partial eyes have partial sight, which is better than no sight at all.»
    Όσο για το αν κάνει απότομα άλματα η εξέλιξη μέσω φυσικής επιλογής αυτό είναι μεγάλο debate. Υπάρχουν θεωρητικοί της εξέλιξης όπως ο μακαρίτης παλαιοντολόγος Stephen J. Gould που το υποστήριζε αυτό σθεναρά και μάλιστα είχε ονομάσει εκείνη την περίοδο όπου τα απολιθώματα υποδεικνύουν αυτή την έκρηξη «The Cambrian Explosion» (δηλαδή βρίσκουμε σε κάποια σηεία του πλανήτη μια τεράστια ποικιλία και αριθμό απολιθωμάτων που χρονολογούνται γύρω στα 500 εκατομ χρόνια πριν, εκεί που βρίσκαμε πολύ λιγότερα απολιθώματα που να προέρχονται από παλαιότερες εποχές) και υπάρχουν άλλοι όπως ο Richard Dawkins που δε συμμερίζονται την ιδέα (είναι κλασικές πλέον οι ακαδημαϊκές τους «μάχες»). Δυστυχώς το debate έχει αρκετές λεπτομέρειες. Μελέτες του γενετικού υλικού δεν υποστηρίζουν τη θεωρία της έκρηξης και το ότι ξαφνικά υπάρχει πληθώρα απολιθωμάτων δεν αποδεικνύει ότι υπάρχει και αντίστοιχη άνθηση της εξέλιξης και της βιοποικιλίας. Μπορεί διάφοροι παράγοντες να συνέτέλεσαν στην καλύερη διατήρηση απολιθωμάτων από την περίοδο αυτή. Ο Dawkins παρουσιάζει τις τοποθετήσεις στο «The Ancestor’s Tale» και οφείλω να ομολογήσω ότι όπως συνήθως είναι αρκετά πειστικός (είναι ενδιαφέρον debate και θα προσπαθήσω να βρω κάποιο online διαθέσιμο υλικό που να παρουσιάζει και τις δύο απόψεις)
    Πάντως το ενδιαφέρον ερώτημα που θέτει στο τέλος του βιβλίου του και εχει κάποια σχέση είναι αν υπάρχει εξέλιξη της εξελισιμότητας. Δηλάδή ευνοούνται μέσω επιλογής εκείνα τα γονίδια που ευνοούν την ίδια την εξέλιξη; Δεν έχω διαβάσει αρκετά για το ζήτημα για να καταλάβω που ακριβώς στηρίζεται αυτή την τοποθέτηση αλλά μου ακούγεται εξαιρετικά ενδιαφέρον!!

  5. η εξελιξη δεν ειναι η φυσικη επιλογη ΜΟΝΟ.η εξελιξη εχει 5 βασικα σημεια. τα πεντε σημεια-ενδειξεις ειναι τα εξης:1)συνεχης αλλαγη2)κοινη καταγωγη3)πολλαπλασιασμος των ειδων4)διαβαθμισμος5)φυσικη επιλογη(κεντρικο σημειο της εξελιξης).ενα απο αυτα λοιπον ειναι η φυσικη επιλογη.εγω δεν μιλαω για ΙD ουτε για το τι λενε οι θρησκειες.μιλαω για το τι λενε οι επιστημονες και το τι εχω εγω διδαχθει μεχρι τωρα στη σχολη μου(πανεπιστημιο αθηνων,βιολογια,ειμαι τελευταιο ετος). χονδρικα μπορω προς το παρον να πω οτι τα 2 τελευταια σημεια οπως αναφερουν και καποια αμερικανικα βιΒλια ΖΩΟΛΟΓΙΣ που εχω εχουν δεχθει την μεγαλυτερη κριτικη και δεν εχουν καθολικη αποδοχη απο τους ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ.ομως και για το σημειο 2 που θεωρειται καθολικα αποδεχτο (δηλ κοινη καταγωγη) απο οτι φαινεται ουτε σε αυτο υο σημειουπαρχουν σοβαρες αποδειξεις!! καποια στιγμη οταν εχω χρονο (διοτι τωρα εχω διαφορα τρεξιματα με τη σχολη λογω διπλωματικης) θα σου αναφερω πια βιβλια και απο ποιους επιστημονες ελληνες αλλα κυριως ξενους βεβαια αναφερονται στις αμφισβητησεις που σου λεω.προς το παρον επαναλαμβανω οι σοβαρες αμφισβητησεις δεν εχουν παρει αρκετη δημοσιοτητα το γιατι δεν ξερω. αυτα προς το παρον.

  6. καποια ορθογραφικα οφειλονται στην βιασυνη μου!!παντως το θεμα ειναι ατελειωτο και στη σχολη μου εκτος απο τις διαφορετικες αποψεις των καθηγητων οι φοιτητες εχουν εντονες συζητησεις μεταξυ τους για αυτο το θεμα.θα επανελθω συντομα!

  7. Η εξέλιξη δεν είναι μόνο η φυσική επιλογή αλλά συνισταμένη 3 δυνάμεων: 1) φυσικής επιλογής 2) του genetic drift (πολύ αδρά οι τυχαίες μεταβολές που συμβαίνουν στη γονιδιακή δεξαμενή ενός πληθυσμού) και 3) της μετάλλαξης (Cavalli Sforza, «The great human diasporas, The history of diversity and evolution», 1993 και Richard Dawkins, «The Ancestor’s Tale», 2004).
    Αυτά τα 5 σημεία που αναφέρεις δεν αποτελούν τις συσνιστώσες δυνάμεις τη εξέλιξης απλά κάποια χαρακτηριστικά της. Ας πούμε η συνεχής αλλαγή είναι αποτέλεσμα του genetic drift, η κοινή καταγωγή (με τον όρο αυτό υποθέτω ότι εννοείς speciation) είναι αποτέλεσμα μετάλλαξεων και γενετικής απομώονωσης κ.ο.κ.
    Πάντως όπως αναφέρει ο Steven Pinker στο «How the Mind Works»: «Natural selection is not the only process that changes organisms over time. But it is the only process that seemingly designs organisms over time. Dawkins stuck out his neck about extraterrestrial evolution because he reviewed every alternative to selection that has been proposed in the history of biology and showed that they are impotent to explain the signature of life, complex design».
    Όσον αφορά αυτούς τους αρκετούς επιστήμονες, αρκεί να σου επισημάνω ότι ακόμη και o Stuart Kauffman («At home in the universe, The search for the laws of self-organization and complexity») ο πρωτόπορος μιας άλλης πορσέγγιησς της εξέλιξης όπου οι θεωρίες πολυπλοκόητητας και οι δυνάμεις αυτοοργάνωσης ενός συστήματος έχουν προεξάρχοντα ρόλο, ποτέ δεν αμφισβήτεισαι την ισχύ της φυσικής επιλογής και απεναντίας τον τελευταίο καιρό έχει αποδεχτεί τελικά ότι η φυσική επιλογή έχει τον κυρίαρχο ρόλο αν όχι το μόνο στο σχεδιασμό των έμβιων όντων. Σου αναφέρω τον Kauffman διότι οι θεωρίες του στα μέσα του ’90 ήταν ευρέως διαδεδομένες και πολλοί τις οικειοποιήθηκαν και τις παρερμήνευσαν για να εναντιωθούν στη φυσική επιλογή (μεταξύ και αυτών και οι IDs). Το ότι οι «εναλλακτικές θεωρίες» δεν είναι γνωστές έγκειται στο ότι είναι αστήρικτες επιστημονικά και ευτυχώς ή δυστυχώς η δύναμη της φυσ. επιλογής ενισχύεται συνεχώς και μάλιστα και άλλοι επιστημονικοί κλάδοι δανείζονται τα προίσματα της (ακόμη και θεωρητικοί φυσικοί όπως ο David Deutsch και ο Wojciech Zurek αυθεντίες στο χώρο τους αρχίζουν και υποστηρίζουν τη φυσική επιλογή στο σχεδιασμό του σύμπαντος). Δεν μπορεί να αποκλείσει κανείς ότι η φυσική επιλογή δεν είναι η λύση για όλα τα βιολογικά φαινόμενα (βασικά για το «σχεδιασμό» των έμβιων όντων) αλλά προς στιγμή δεν υπάρχει καμία εναλλακτική θεωρία πουνα ερμηνεύει καλύτερα τόσο τη γέννηση της ζωής όσο και την ποικιλία της.

  8. οταν καταφερω θα συνεχισω αυτη τη στιγμη δεν μπορω.παντως η εξελιξη εχει αυτα τα 5 βασικα σημεια με βασικοτερο την φυσικη επιλογη.δεν ειναι απλα χαρακτηριστικα.δεν μιλαω καθολου για id.καποια αλλη στιγμη θα συνεχισω!

  9. ξεχασα να πω οτι εννοειται οτι ισχυουν οι 3 βασικες συνιστωσες που αναφερεις.θα σου αναφερω οταν βρω καποια στιγμη τις ενστασεις μου!

  10. Το συμπέρασμα της ανάλυσής σας με βρίσκει απόλύτως σύμφωνο. Η επιστημονική μέθοδος και η θρησκευτική πίστη, αν και μπορούν και τα δυο να συνυπάρχουν στο ίδιο άτομο, δεν ακολουθούν τους ίδιους κανόνες ερμηνείας του φυσικού κόσμου. Η μεταφορά της μεθόδου της επιστημονικής έρευνας στα περι «πιστεύω» και αντίστροφα αποκλείεται να βοηθήσει ούτε την επιστήμη ούτε όμως και τη θρησκεία.
    Μάλλον καταλήγουμε έτσι σε γελοιότητες! Ένα ερώτημα όμως παραμένει για κάθε κοινωνία: τι θα οφείλαμε να διδάσκουμε στα σχολεία μας, επιστημονικές αλήθειες ή πεποιθήσεις;
    Σωκράτης Μεταξάς.

  11. Για μένα το πρόβλημα δεν είναι που αμφισβητείται μια μη-τέλεια θεωρία όπως αυτή της Φυσικής Επιλογής. Το πρόβλημα είναι που δίνεται η ΙΔΙΑ βαρύτητα στα μυθιστορήματα του ID!

    Δηλαδή μπροστά στις εικασίες του Νοήμοντα Σχεδιασμού, η Φυσική Επιλογή είναι μια επαληθευμένη θεωρία. Δεν είναι δυνατόν οι αφιονισμένοι θρησκόληπτοι να τα βάζουν όλα στο ίδιο επίπεδο, ιδιαίτερα όταν παίρνονται αποφάσεις για την παιδεία των επόμενων γενεών.

  12. Για τη θρησκεία και την εξέλιξη, δείτε το καταπληκτικό βιβλίο, του Daniel Dennett, Απομυθοποίηση (τίτλος πρωτοτύπου: Breaking the Spell), που μόλις κυκλοφόρησε στα ελληνικά από τις εκδόσεις Βάνιας.

  13. Ἀπ’ ἐδῶ :
    http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_columns_2_13/03/2008_262646

    «Το κριτήριο του Πόππερ

    Κύριε διευθυντά

    Στο φύλλο της 23/2/2008 της έγκριτης εφημερίδας σας δημοσιεύτηκε η επιφυλλίδα του κ. Π. Μανδραβέλη στην οποία «απέδειξε» την πλάνη των μεταφυσικά σκεπτόμενων, οι οποίοι καταλήγουν να γίνουν επικίνδυνοι, επειδή οι πεποιθήσεις τους δεν βασίζονται στην επιστήμη και ειδικότερα δεν υπόκεινται στο κριτήριο της διαψευσιμότητας του Αυστριακού φιλοσόφου Καρλ Πόππερ. Λυπάμαι που θα διαψεύσω την άποψη αυτή, αλλά το μόνο που αποδεικνύει είναι η άγνοια των σύγχρονων επιστημονικών θεωριών, και της θεωρίας της εξελίξεως συμπεριλαμβανομένης. Ειδικά για την τελευταία, το κριτήριο της διαψευσιμότητας δεν εφαρμόζεται γιατί η εξέλιξη βασίζεται στον συνδυασμό τυχαίων και αναγκαίων μοναδικών ιστορικών γεγονότων που δεν μπορούν να διαψευσθούν από κανένα απολίθωμα. Γι’ αυτό πολλοί βιολόγοι απορρίπτουν το κριτήριο του Πόππερ για τη βιολογία π.χ. ο Γερμανοαμερικανός βιολόγος Ernst Mayr σε άρθρο του στο Scientific American του Ιουλίου 2000 με τίτλο «Η επίδραση του Δαρβίνου στη σύγχρονη σκέψη» υποστηρίζει ότι ακριβώς επειδή σχεδόν όλοι οι βιολογικοί νόμοι έχουν εξαιρέσεις, το διάσημο τεστ του Πόππερ δεν μπορεί να εφαρμοσθεί. Οπότε ο κ. Μανδραβέλης μπορεί να είναι ήσυχος. Η θεωρία της εξελίξεως δεν μπορεί να διαψευσθεί ακόμα και αν ανακαλυφθούν απολιθώματα πιθήκων στην Ιουρασσική περίοδο. Οσον αφορά τώρα την περίφημη ανοικτή κοινωνία στο βάθος της οποίας «αναμφίβολα» βρίσκεται η επιστήμη, σε αντίθεση με τη μεταφυσική, πρέπει να πούμε ότι και ο ίδιος ο Πόππερ παραδέχθηκε στο 24ο Κεφάλαιο της Ανοιχτής Κοινωνίας ότι στη βάση του κριτικού ορθολογισμού, δηλαδή της ανοικτής κοινωνίας βρίσκεται μία (τουλάχιστον προσωρινή) πράξη πίστεως. Πίστη στη λογική, η οποία βέβαια δεν διαψεύδεται από την πραγματικότητα. Οι περισσότεροι επιστήμονες άλλωστε δέχονται πως στα θεμέλια της επιστήμης βρίσκονται κάποιες πρώτες αρχές ή δόγματα, τα οποία δεν υποδεικνύονται και μ’ αυτή την έννοια θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν μεταφυσικές. Τέτοιες είναι π.χ. η αρχή της αντικειμενικότητας του κόσμου, της γνωσιμότητάς του και η αρχή της αιτιότητας. (Ο Πόππερ π.χ. δηλώνει ρεαλιστής). Επομένως, το βασικό κριτήριο μιας άποψης δεν είναι αν έχει ή όχι μεταφυσικές παραδοχές, γιατί όλες έχουν. Αλλά ποιες είναι αυτές και τι συνέπειες έχουν, ποιες οδηγούν στον ολοκληρωτισμό και γιατί.

    Νικος Αμιραλης / Πανουργιά 4, Πειραιάς»

  14. Όντως, το βιβλίο του Dennett «Απομυθοποίηση» [Εκδόσεις Βάνιας] είναι καταπληκτικό. Ίσως εκεί να βρείτε αρκετό ‘υλικό’! Απολαυστικός ο Dennett όπως πάντα!

  15. Δείτε και την καινούργια μετάφραση του Pascal Boyer, Και ο Άνθρωπος Έπλασε τους Θεούς, που μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Βάνιας.

  16. Daniel C. Dennett – Breaking the Spell σε ηλεκτρονική μορφή (αγγλικά):

    http://rapidshare.com/files/75723489/Daniel.C.Dennett.-.Breaking.The.Spell.-.Religion.As.A.Natural.Phenomenon.pdf

  17. Τώρα είδα το σχόλιο που παρέθεσε ο κ. Γεωργάνας παραπάνω. Έχω να πω τα εξής: το κριτήριο του Πόππερ δεν συναντά πρόβλημα όταν υπάρχουν εξαιρέσεις. Οι εξαιρέσεις δεν αποτελούν διάψευση καμμίας θεωρίας. Έτσι οι εξαιρέσεις στη θεωρία της εξέλιξης δεν τη διαψεύδουν. Για να διαψευστεί μια θεωρία πρέπει να έχει γίνει αποδεκτή προηγουμένως μια άλλη θεωρία περί του τι συνιστά διάψευση. Για παράδειγμα, οι θεωρίες περί επιστημονικού σφάλματος δίνουν αρκετά καλές απαντήσεις πότε μια εξαίρεση ή μια απόκλιση από τα προβλεπόμενα συνιστά διάψευση και πότε όχι. Προς αυτή τη κατεύθυνση μας βοηθάει και η στατιστική.

    Επίσης θα έλεγα ότι η λογική και άλλες αρχές πίσω από την επιστήμη μπορούν κάλλιστα να διαψευστούν, εάν καταρρεύσει η ανθρωπότητα σε έναν ορυμαγδό ασυναρτησίας, έναν πραγματικό πύργο της Βαβέλ. Δεν είναι και απίθανο.

  18. @Κωνσταντῖνος Κουκόπουλος
    Οἱ ἀπόψεις δὲν εἶναι δικές μου. Δὲν λένε οἱ σχολιαστές πού ἀναφέρει ἡ ἐπιστολὴ ὅτι διέψευσαν τήν θεωρία τῆς ἐξελίξεως. Λένε ὅτι δὲν εἶναι ἐπιστημονική (μὲ τὴν ἔννοια τοῦ Πόππερ) θεωρία.

  19. Το κριτήριο της διαψευσιμότητας προφανώς ισχύει για τη θεωρία της εξέλιξης. Αν κάποιο απολίθωμα βρεθεί σε λάθος γεωλογικό επίπεδο (geological stratum) τότε η θεωρία του Δαρβίνου ακυρώνεται. Ο J.B.S. Haldane είχε πει: «Fossil rabbits in the Precambrian» θα ήταν επαρκές για να ακυρώσει τη θεωρία της εξέλιξης. Πέρα από τα απολιθώματα, ανακολουθίες στο γενετικό κώδικα θα μπορούσαν επίσης να ακυρώσουν τη θεωρία. Επίσης αν βρεθεί κάποια βιολογική δομή η οποία «παρά-ειναι» πολύπλοκη για να εξηγηθεί από τη φυσική επιλογή (irreducible complexity). Μέχρι τώρα δν έχει βρεθεί καμία τέτοια δομή παρά τις φιλότιμες προσπάθειες των υποστηρικτών του ID (πχ. ο οφθαλμός).

    «Ειδικά για την τελευταία, το κριτήριο της διαψευσιμότητας δεν εφαρμόζεται γιατί η εξέλιξη βασίζεται στον συνδυασμό τυχαίων και αναγκαίων μοναδικών ιστορικών γεγονότων που δεν μπορούν να διαψευσθούν από κανένα απολίθωμα»

    Αυτή η πρόταση δεν είναι αυταπόδεκτη. Είναι μάλλον αξιωματική θέση. Μιας και όπως προανέφερα η ανεύρεση ενός άσχετου εξελιχτικά όντος σε ένα δεδομένο γεωλογικό επίπεδο είναι αρκετό. Αλλά και αν αυτό δν αρκεί ήδη παρέθεσα άλλα 2 κριτήρια διαψευσιμότητας. Είμαι σίγουρος ότι άτομα με μεγαλύτερη γνώση της εξελικτικής θεωρίας μπορούν να παραθέσουν και άλλα παραδείγματα.

Σχολιαστε