Έχουμε και εμείς ενοχές
Αυγ 2nd, 2008 | Ανδρέας Ανδριανόπουλος| Κατηγορία: Ανδρέας Ανδριανόπουλος |
Email This Post
|
Print This Post
|
Ο κλόουν με τα κατάλευκα μαλλιά και τις δύο μαύρες κοτσίδες στην κορυφή δεν ήταν καθόλου αστείος. Γιατί τα γέρικα χέρια του είχαν, λίγα χρόνια προτύτερα, βουτηχθεί στο αίμα αθώων γυναικοπαίδων. Η γελοία φυισογνωμία του σήμερα κρύβει τον πραγματικά διαβολικό ηγέτη του χτές. Το ιδιαίτερα περίεργο είναι πως ο Κάραζιτς, γιατί βέβαια αυτός αποτελεί το αντικείμενο του σχολίου, είναι ψυχίατρος. Κι’ ο καθένας μπορεί να αναρωτηθεί για την τύχη των ανυποψίαστων ανθρώπων που κατέφυγαν κατά καιρούς στα ιατρικά του φώτα.
Θυμάμαι σχόλιο που κυκλοφορούσε στα χρόνια της κυριαρχίας του στα Βοσνιο-Σερβικά εδάφη. Ο ακραίος εθνικιστής Ρώσος πολιτικός Ζιρινόφσκι είχε αποφασίσει να αρχίσει έλεγαν ψυχοθεραπεία. Αυτά ήσαν τα καλά νέα, σύμφωνα με το τότε σχόλιο. Τα κακά ήσαν πως θεράπων ιατρός θα ανελάμβανε ο …Κάραζιτς!!
Η πορεία του Κάραζιτς, μαζί βέβαια με το σχεδόν alter του ego, τον εξ ίσου αιματωβαμένο περιβόητο στρατηγό Μλάντιτς, έχει χαραχθεί από την φρικαλέα σφαγή αμάχων στην πόλη Σρεμπένιτσα. Τα εγκλήματα που εκεί διαπράχθηκαν θα βαρύνουν στην συνείδηση της Ευρώπης για πολλές γενεές. Μαζί με τους Σέρβους εν ψυχρώ εκτελεστές μερίδιο ευθύνης βέβαια φέρουν και οι κυανόκρανοι του ΟΗΕ. Που αποσβολωμένοι έμειναν αδρανείς και φοβούμενοι για το τομάρι τους δεν απέτρεψαν την σφαγή τόσων αθώων ανθρώπων.
Υπάρχουν όμως και σοβαρές χώρες. Οπως λ.χ. η Ολλανδία. Στην οποία καταδικάσθηκαν στρατιώτες της που σαν μέλη των δυνάμεων του ΟΗΕ δεν συνέβαλαν στην διάσωση των θυμάτων. Ενώ σε άλλες, όπως η Ελλάδα, ουδείς νοιάσθηκε για τους αυτοδιαφημιζόμενους συμπατριώτες μας παραστρατιωτικούς που έλαβαν μέρος στο πλευρό των δυνάμεων του Μλάντιτς στα θέατρα των ακροτήτων. Μετά από καταγγελία μου στη Βουλή είχε τυπικά παρέμβει ο εισαγγελέας. Δίχως βέβαια να υπάρξει η παραμικρή συνέχεια…
Πως θα μπορούσε όμως να γίνει διαφορετικά στην χώρα που ο Κάραζιτς τιμήθηκε από όλες σχεδον τις εν ενεργεία πολιτικές δυνάμεις και εξασφάλισε τις ευλογίες της εκκλησίας; Η Σερβία η ίδια τον συνέλαβε για τα περαιτέρω. Η Ελλάδα με ντροπή θα έπρεπε να αποστρέφει το πρόσωπό από τις εξελίξεις.
«Τα ανθρώπινα δικαιώματα έχουν τους κυρίαρχους και δεσμευτικούς ερμηνευτές τους. … Η πολιτική εκμετάλλευση των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων» δηλαδή, η χρήση τους ως μέσου πίεσης και επέμβασης είναι αναπόδραστη ήδη λόγω του γεγονότος ότι τέτοια «δικαιώματα» μπορούν να επιβληθούν μονάχα από τους ισχυρότερους πάνω στους ασθενέστερους … Η Δύση θα διαπιστώσει ότι τα κηρύγματά της θα την φορτώσουν με βάρη που δεν μπορεί να σηκώσει. …Όπως οι μαρξιστές έζησαν το ναυάγιο της ουτοπίας τους, έτσι και οι φιλελεύθεροι θα βρεθούν σύντομα μπροστά στα ερείπια της δικής τους, την οποία θα γκρεμίσουν οι τρομακτικοί αγώνες κατανομής του 21ου αιώνα. … Και πάμπολλοι διανοούμενοι οι οποίοι βιάστηκαν να μετατραπούν σε συνοδοιπόρους ή προπαγανδιστές του σοβιετισμού σε συνοδοιπόρους και κράχτες του αμερικανισμού, έκαναν άδικο κόπο» (Παναγιώτης Κονδύλης, Το αόρατο χρονολόγιο της σκέψης – εκδ. Νεφέλη, 1998) σ. 116,121,136-7). «(για όσους από τον τα αριστερά παραληρήματα πέρασαν ευθέως στον νεοφιλελευθερισμό καταλήγοντας έτσι, αντί να καταγγέλλουν τον ιμπεριαλισμό να κεραυνοβολούν «κάθε εθνικισμό» και ενστερνιζόμενοι τον οικουμενισμό μέσω της ενιαίας παγκόσμιας αγοράς και των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων») «Δεν αναρωτιούνται ούτε ποιος θα τα ερμηνεύσει δεσμευτικά κάθε φορά τι σημαίνουν αυτά τα «δικαιώματα» στον συγκεκριμένο τόπο και χρόνο, ούτε αν και πόσο δικαιολογείται ο «εθνικισμός» όποτε ένας μικρός θέλει να αντισταθεί στις αδηφάγες διαθέσεις ενός μεγάλου. Με τον τρόπο αυτό, ενώ ηθικολογούν αδιάκοπα, στην πραγματικότητα συμπαρατάσσονται με το δίκαιο του ισχυρότερου. Αλλά αν ο ηττημένος αποδεχόμενος όψιμα την ιδεολογία του νικητή γίνεται συχνά ο γελοιωδέστερος και γλοιωδέστερος φορέας της, δεν είναι βέβαια ο πρωταρχικός εμπνευστής και θεμελιωτής της. Η «αριστερά» έχοντας μετατραπεί σε ουραγό ή σφογγοκωλάριο του αμερικανισμού, δεν αντλεί πλέον από ό,τι ζωντανότερο είχε η μαρξιστική παράδοση, δηλαδή την ανελέητη απομυθοποίηση των φιλελεύθερων ιδεολογημάτων, αλλά τρέφεται από μια κοινωνική θεωρία που εν μέρει αντικατοπτρίζει και εν μέρει συγκαλύπτει εξιδανικευτικά τις πραγματικές σχέσεις ισχύος μέσα στην δυτική μαζική δημοκρατία» (Παναγιώτης Κονδύλης, Από τον 20 στον 21 αιώνα, Εκδόσεις Θεμέλιο – σ.
Για την αντιγραφή: Παναγιώτης Ήφαιστος
Ο Ανδριανόπουλος ακόμη μια φορά κάνει επίδειξη της φιλοαμερικανικής δουλικότητάς του.
Αντρίκο πες κ αι καμιά κουβέντα για τους βομβαρδισμούς των Αμερικάνων στη Σερβία. Ή τους ξέχασες;
Ο Κάρατζις κακώς δικάζεται από το Διεθνές Δικαστήριο. Κανονικά έπρεπε να δικαστεί από αυτούς που πίστεψαν στο εθνικιστικό παραλήρημα του, από τους συγγενείς ομοεθνών του που σκοτώθηκαν και από αυτούς που τραυματίστηκαν και καταστράφηκαν από τον πόλεμο. Θα έπρεπε να τους εξηγήσει γιατί, αντί πολιτικά να υπερασπισθεί τις πράξεις του και τις πράξεις εκείνων που τον πίστεψαν, προτίμησε να κάνει την ζωή του μια μασκαράτα και τώρα να εκλιπαρεί τους Αμερικανούς για αμνηστία. Υποψιάζομαι ότι μάσκα δεν φορούσε μόνο τα τελευταία χρόνια αλλά σε ολόκληρη τη ζωή του, όπως για παράδειγμα το 1989 που ίδρυσε «οικολογικό κόμμα» αλλά είδε ότι δεν έπιασε και το γύρισε στον εθνικισμό που είχε πέραση. Και κάτι τελευταίο: οι Έλληνες υποστηρικτές του πότε θα ζητήσουν συγνώμη;
Ν.Παπάζογλου
Και κάτι τελευταίο: οι Έλληνες υποστηρικτές του πότε θα ζητήσουν συγνώμη;
giati emeis skotwsame?
Καλα εσυ ανδριανοπουλε εισαι γνωστος λιγουρης
Τα σχόλια του Κονδύλη που παρέθεσα πιο πάνω οριοθετούν πλήρως την ουσία της συζήτησης. Ας κάνω, όμως, μερικά τελευταία σχόλια.
Πρώτον, είναι ένα πράγμα κανείς να διατυπώνει μεταμφιεσμένες προπαγανδιστικές θέσεις υπέρ ή εναντίον των Σέρβων, υπέρ η εναντίον των Αμερικανών κτλ και άλλο να εκφράζει απόψεις για ζητήματα διεθνών σχέσεων, διεθνούς δικαίου και δικαίου, γενικώς. Διαχρονικά, η έννοια δικαιοσύνη και οι τρόποι απονομής της έχουν πάγια χαρακτηριστικά και η παράκαμψή τους δολοφονεί πολιτικό πολιτισμό χιλιάδων χρόνων.
Δεύτερον, η διεθνής ποινική δικαιοσύνη, άσχετα με τις γνώμες όσων σχετικοποιούν την έννοια δικαιοσύνη νομίζοντας ή ιδεολογικά πιστεύοντας πως έτσι θα προαχθεί η διεθνής δικαιοσύνη, έχει επίσημο φορέα. Είναι το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο. Με την ίδρυσή του πριν μια δεκαετία όσα κράτη υπέγραψαν την Σύμβαση (πέραν των 100 σήμερα) η κοινωνία των κρατών (και όχι η ανύπαρκτη παγκόσμια κοινότητα πολιτών) εξέφρασε επακριβώς την βούλησή της διαφυλάττοντας την ανεξαρτησία των κρατών.
Τρίτον, υπενθυμίζω ότι οι συλλήψεις Βαλκανίων (Σέρβων και άλλων) και η επιδεικτική διαπόμπευσή τους ενορχηστρώνεται από τις ΗΠΑ. Το κράτος αυτό, όμως –όπως και μερικά άλλα, οι ηγέτες των οποίων διαρκώς διαπράττουν εγκλήματα πολέμου (ένα από αυτά ήταν ο πολύχρονος βομβαρδισμός των Βαλκανίων)– αρνείται να προσχωρήσει και δεσμευτεί από το ΔΠΔ.
Τέταρτον, αν θέλουμε να μιλούμε για ισχύ και τον διαμορφωτικό της ρόλο στην διεθνή πολιτική ας μιλήσουμε γι’ αυτήν. Ας μη την ξεχνούμε όμως –και μάλιστα επιλεκτικά– για να μιλούμε για ανθόσπαρτα διεθνή πεδία όπου υπάρχουν και κάποιοι κακοί τους οποίους κάποιοι αλτρουιστές όπως ο Μπους και ο Μπλερ αφενός θα τους καθίσουν στο σκαμνί και αφετέρου θα φέρουν στον κόσμο την τελειωτική ειρήνη κα την τελειωτική διεθνή δικαιοσύνη.
Τέλος αλλά όχι το τελευταίο που θα μπορούσε να αναφερθεί, μιας και περί ισχύος πρέπει να μιλάμε, εκπλήττει η ευκολία με την οποία όσοι ευλογούν την ισχύ των ηγεμονικών κρατών κλείνουν τα μάτια ή αντιδρούν μανιασμένα όποτε το δικό τους μικρό, φιλειρηνικό και αμυνόμενο κράτος επιδιώξει να αμυνθεί. Σήμερα η Ελλάδα δέχεται αναθεωρητικές απειλές σε τέσσερα τουλάχιστον μέτωπα και οι επί δύο δεκαετίες πολέμιοι ανάπτυξης μιας αποτελεσματικής αποτρεπτικής στρατηγικής τώρα κόπτονται για την διεθνή δικαιοσύνη σε ένα πεδίο, τα Βαλκάνια, που μετατρέπεται σε θέατρο του παραλόγου κομπάρσοι του οποίου είναι όλοι ανεξαιρέτως οι Βαλκανικοί λαοί και πρωταγωνιστές οι ίδιοι δράστες εγκληματίες πολέμου της δεκαετίας του 1990. Αντί λοιπόν να μιλάμε για δικαστικές παρωδίες ας μιλήσουμε για τις παράνομες αλλαγές συνόρων (που δεν είναι άσχετες με αυτές τις παρωδίες), την ραγδαία γιγάντωση αναθεωρητικών νάνων, τις αναθεωρητικές απειλές και τις όπως εξελίσσονται τα πράγματα αναπόφευκτες επερχόμενες αλλαγές συνόρων. Για κάθε νοήμονα και στοιχειωδώς λογικό άτομο, τα υπόλοιπα περιττεύουν.
Παναγιώτης Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Το πρόβλημα είναι το εξής: Ας υποθέσουμε ότι δύο άτομα είναι ύποπτοι για καταφανείς εγκληματικές ενέργειες. Το δικαστήριο ψάχνει απελπισμένα μόνο τον έναν, ενώ τα media έχουν φτιάξει καταδικαστικό κλίμα καιρό πριν. Αποδεικνύεται ότι ο δεύτερος είναι προστατευόμενος των δικαστών και, ενώ όλοι γνωρίζουν ότι έχει πράξει εξίσου ή ανάλογα απεχθή εγκλήματα, αφήνεται πανηγυρικά ελεύθερος.
Το θέμα μας δεν είναι το επιχείρημα: «αφού δεν μπορούμε να τους πιάσουμε όλους, τουλάχιστον ας πιάσουμε όσους μπορούμε».
Το θέμα είναι ότι στην ίδια υπόθεση υπάρχουν δύο μέτρα και δύο σταθμά από το «δικαστήριο» και τους «δικαστές», κάτι που τορπιλίζει κάθε δυνατότητα απονομής δικαιοσύνης. Ποιος πιστε΄τει ότι ο Χαραντινάι ή ο Όριτς είχε μια δίκαιη δίκη; Ποιος πιστεύει ότι ο Μιλόσεβιτς θα κρινόταν δίκαια;
Ας παραδεχθούν λοιπόν οι κατήγοροι του κάθε εγκληματία Καραζιτς ότι οι υπόλοιποι εγκληματίες δεν καταδικάζονται για πολιτικούς λόγους, άρα οι δίκες είναι πολιτικες, και η συζήτηση τελειώνει.
Η απόσταση από τους ηθικούς όρους περι δικαιοσύνης και τους χαρακτηρισμούς περί «διαβολικού ηγέτη» του κ. Ανδριανόπουλου μέχρι τη λογική των «axes of evil» και «great satans» είναι ελάχιστη.
Ο κ.Ανδριανόπουλος ήταν μέλος της κυβερνήσεως Μητσοτάκη 1990-93 που αποφάσισε τη συγκεκριμένη πολτική επί του γιουγκοσλαβικού.Διεφώνησε ή σιώπησε για να έχει την ευκαιρία να απελευθερώσει τις τιμές των καυσίμων;
Η Ελλάδα στο γιουγκοσλαβικό ακολούθησε τα εθνικά της συμφέροντα.Αυτά περιλαμβάνουν ενίοτε και ανοχή εγκληματιών πολέμου και οι σύμμαχοί μας το ξέρουν καλύτερα από μας.
αφηστε το ρε παιδια, συνεχεια βγαινει η βρωμα οτι Χολμπρουκ και Καρατζιτς τα ειχαν βρει στην αρχη και μετα στραβωσε η συμφωνια.
Το λαθρεμπόριο καυσίμων με την Σερβία στην διάρκεια του πολέμου δεν ήταν εθνικό συμφέρον της Ελλάδας. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη δεν έκανε τίποτα για να το σταματήσει. Σταμάτησε μόνο από σπόντα – δεν ήταν αυτή η πρόθεση – όταν επιβλήθηκε το εμπάργκο από τον Παπανδρέου στην FYROM. Για την ακρίβεια μειώθηκε αφού αυξήθηκε το κόστος λαδώματος: γινόταν μέσω Βουλγαρίας κι εκεί που χρειάζονταν μεσάζοντες στην FYROM χρειάζονταν μεσάζοντες και στην Βουλγαρία πλέον.
Η τιμωρία εγκληματιών πολέμου Ελλήνων από τα ελληνικά δικαστήρια είναι υποχρέωση της Ελλάδας, αφού τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας δικάζονται παντού, και όχι μόνο στον τόπο τέλεσής τους. Στο πρόσωπο όλων όσοι λένε να μην τιμωρηθούν καταδικάζονται τα θύματα των ναζιστικών σφαγών στην Ελλάδα που δεν μπόρεσαν και δεν μπορούν να βρουν δικαίωση στην Ελλάδα. Σε περίπτωση, πάντως, που η ελληνική δικαιοσύνη πιστεύει ότι αρμόδιοι είναι οι Βόσνιοι ή το ad hoc δικαστήριο μπορούν να σταλούν πακέτο εκεί.
Δεν έχει αποδειχθεί απο κανένα ούτε υπάρχει μαρτυρία ότι έγιναν εγκληματα πολέμου από Έλληνες.
Έγκλημα πολέμου δεν είναι η συμμετοχή σε μάχες αλλά η εκτέλεση αιχμαλώτων ή αμάχων.Παρόμοια μαρτυρία για Έλληνες δεν υπάρχει.Όποιος έχει στοιχεία μπορεί να τα καταθέσει στην εισαγγελέα κ.Αθηνά Θεοδωροπούλου η οποία ερευνά το ζήτημα μερικά χρόνια.
Δεν υπάρχουν μαρτυρίες γιατί απλά τα θύματα που θα μπορούσαν να δώσουν μαρτυρίες για το ποιος έκανε τι, είναι…νεκροί. Οι πληροφορίες δεν μπορούν να αναζητηθούν από την Ελλάδα, αφού στην Ελλάδα δεν πέθανε κανένας Βόσνιος! Οι πληροφορίες πρέπει να δοθούν από τους πρωταγωνιστές στα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας που είναι στα κελιά, αφού τουλάχιστον στην Σρεμπρένιτσα είναι επιβεβαιωμένη η παρουσία ελληνικής παραστρατιωτικής δύναμης στον τόπο του εγκλήματος από τους ίδιους τους συμμετέχοντες – και δημόσια με συνεντεύξεις των ιδίων των συμμετεχόντων. Αν δεν ζητηθεί συνδρομή από την Βοσνία στην Ελλάδα μπορούμε ελαφρά τη καρδία να λέμε ότι δεν έχουμε αποδείξεις κλπ. κλπ. Προφανώς στην Σρεμπρένιτσα οι Έλληνες παραστρατιωτικοί είχαν πάει για υγιεινό περίπατο και για μάζεμα μανιταριών. Αλλά πάλι, αν πιστέψουμε τις συνεντεύξεις που έδωσαν, δεν είδαν τίποτα περίεργο, ούτε διαπίστωσαν τις εκτελέσεις επιβεβαιωμένα τουλάχιστον 3,000 ατόμων…
Δεν καταδικάστηκαν καν για προσβολή εθνικού συμβόλου, αφού σύμφωνα με τις δηλώσεις των ελλήνων παραστρατιωτικών, στον τόπο του εγκλήματος ύψωσαν την ελληνική σημαία…
Οι εκτελέσεις δεν γίνονταν έτσι ώστε να τις βλέπει όλος ο κόσμος.Προφανώς θα υπήρχαν ειδικά αποσπάσματα και η συμμετοχή ξένων σε αυτά είναι μάλλον απίθανη για λόγους μυστικότητας.Η απλή παρουσία στη Σρεμπρένιτσα δεν σημαίνει συμμετοχή στα εκτελεστικά αποσπάσματα.
Ως προς την προσβολή εθνικού συμβόλου εάν καταδικάζονταν θα έπρεπε να καταδικασθούν και όσοι καίνε το ίδιο σύμβολο κατ επανάληψη στους δρόμους των Αθηνών.Νομιζω όμως ότι στη δίκη Ρούσση το δικαστήριο δέχθηκε ότι προσβολή συμβόλου θα ήταν εάν καιγόταν μία σημαία ιδιοκτησίας του κράτους.Μία ιδιωτική σημαία μπορεί να καεί χωρίς να είναι προσβολή εθνικού συμβόλου.Εάν όμως μία ιδιωτική σημαία μπορεί να καεί χωρίς νομικές συνέπειες τότε μπορεί και να ανυψωθεί σε οποιοδήποτε σημείο της γής ακόμη και εάν η ανύψωση της δεν συμφωνεί με την επίσημη πολτική του κράτους διότι η ιδιωτική σημαία δεν αντιπροσωπεύει το κράτος αλλά τον ιδιοκτητη της.
Ως προς το 13 / 14, μία αφελής ερώτηση:
Δεν υπάρχει κάποια νομική διάταξη που να απαγορεύει ή να τιμωρεί τη συμμετοχή Ελλήνων πολιτών σε ξένο στρατό; Βάζω στοίχημα ότι αρκετοί από αυτούς τους τύπους θα θεωρούν και τον εαυτό τους ..»εθνικά υπερήφανο», ή πατριώτη ή κάτι τέτοιο. Δεν ξέρω όμως σε ποια πατρίδα είναι η αναφορά τους…
Δίκαι ή άδικα όσα διαβάζω εδώ
έχουνε μία κάποια σημασία
όμως το πιό σπουδαίο θαρώ
δε γράφτηκε ακόμη.
Αυτό δεν είναι άλλο
από της Χάγης το δικαστήριο
άν λειτουργήσει σαν ευρωπαϊκό
ν’ αποδείξη, καλώς ή κακώς,
την ευθύνη κάθε τοπικού άρχοντα
στην ευρωπαϊκή ιστορία
να δέχεται με καρτερία
χωρίς αδικία,
προσδοκώ με αισιοδοξία.
Ο Κάρατζιτσ έχει αυτή τη ταλαιπωρία
ίδωμεν άν αδράξει την ευκαιρία
ανεξαρτήτως των συμβάντων στην
αιματηρή δεκαετία.
Η Δίκη έχει μία αυτονομία να
καθιερώσει δικαστήρια υπερκρατικά
δίκαι ή άδικα δεν έχει τόση σημασία
το νού σας στη δικονομία
Το «προφανώς» δεν λέει τίποτα. Κι ο λόγος που το «προφανώς» δηλώνει άγνοια για το θέμα έχει να κάνει και με το πώς έγιναν οι εκτελέσεις. Οι εκτελέσεις δεν έγιναν σε μια μυστική τοποθεσία μακριά από τα μάτια του κόσμου. Αυτά γίνονταν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης που είχαν δημιουργήσει οι Σέρβοι πιο πριν. Οι εκτελέσεις γίνονταν από αυτούς που φρουρούσαν τους αιχμαλώτους για το λόγο ότι δεν υπήρχαν αρκετοί άνδρες για να τους φρουρήσουν. Κάθε ομάδα που πιανόταν εκτελούνταν και προχωρούσαν παρακάτω οι δυνάμεις. Δεν ήταν προσχεδιασμένη γενοκτονία, αλλά σίγουρα έγκλημα κατά της ανθρωπότητας. Ακόμα χειρότερα, υπάρχουν και μαρτυρίες από άλλο κόσμο – γυναίκες και παιδιά – που έγιναν οι εκτελέσεις μπροστά τους. Και βέβαια αυτό που λέω από την αρχή: οι Σερβικές αρχές πέρασαν πολύ κόσμο που σώθηκε στο Σρέμσκι Κάρλοβατς, αφού η επίθεση αυτή έγινε ενόψει της συμφωνίας που θα έληγε τον πόλεμο – ο καθένας εκκαθάριζε τα μελλοντικά συνορά του: οι Σέρβοι στα ανατολικά και οι Κροατομουσουλμάνοι στα δυτικά. Εκπλήξεις πιστεύω θα προκύψουν αν ζητηθεί η συνδρομή των ίδιων των Σέρβων και όχι μόνο των Βοσνίων. Αλλά έχει ζητηθεί;
Ως προς την προσβολή εθνικού συμβόλου εάν καταδικάζονταν θα έπρεπε να καταδικασθούν και όσοι καίνε το ίδιο σύμβολο κατ επανάληψη στους δρόμους των Αθηνών.
Αν τους βρουν οι αρχές ποιοι είναι τους καταδικάζουν. Ξέρεις εσύ κάποιον που τον έπιασαν να καίει σημαία και δεν τον καταδίκασαν; Μας τον λες; Αν τους πιάσουν τους αναρχικούς που αναφέρεις τους καταδικάζουν. Στην περίπτωση του πολυτεχνείου το 1995 καταδικάστηκαν δεκάδες κατηγορούμενοι και ζητήθηκε συνολικά ειδική δήλωση μετανοίας από τους δεκάδες κατηγορουμένους που κατηγορούνταν και για άλλες κατηγορίες, ανεξάρτητα αν είχαν διαπράξει την καύση της σημαίας ή όχι. Σε αντίθεση με τους αγνώστους που καίνε την σημαία στις πορείες, γνωστοί ύψωσαν την ελληνική σημαία στην Σρεμπρένιτσα και το δήλωσαν οι ίδιοι σε συνεντέυξεις τους. Αλλά εκεί δεν συγκινήθηκε το αυτάκι κανενός, ούτε ξεσηκώθηκαν αγριεμένα τα κανάλια να ζητήσουν την παραδειγματική τιμωρία των ενόχων – δεν ξέρω τι χειρότερο υπάρχει, αφού οι έλληνες εθελοντές παρουσιάστηκαν να λειτουργούν σαν αντιπρόσωποι του ελληνικού κράτους, αφού ύψωσαν σε πεδίο μάχης το ελληνικό κρατικό σύμβολο. Εδώ δεν λέτε και εσείς ένα αδίκημα «διατάραξη διπλωματικών σχέσεων με ξένο κράτος»;
Δεν θα επιμείνω στο θέμα, το αναφέρω μόνο εν παρόδω. Αλλά, το να λες μισές αλήθειες είναι χειρότερο από το να λες ψέμματα. Παρεπιμπτόντως,ο Ρούσσης δεν κατηγορούνταν για το κάψιμο της σημαίας. Κατηγορήθηκε γιατί είπε ότι καλά έκαναν αυτοί που την έκαψαν. Κατηγορούνταν και ο καλός ηθοποιός Βασίλης Διαμαντόπουλος. Κι επειδή είσαι και νομικός μάλλον, εγώ δεν είμαι, ξέρεις πολύ καλά ότι το ελληνικό σύστημα δεν βασίζεται στην νομολογία. Όποιος πιαστεί να καίει σημαία θα καταδικαστεί, αφού αυτός είναι ο νόμος. Μπορείς όμως να ζητήσεις να καταργηθεί ως αδίκημα, αφού βλέπω ότι πιστεύεις ότι δεν έπρεπε να καταδικαστεί κανείς στην περίπτωση των ελλήνων παραστρατιωτικών. Ώστε να μην υπάρχουν περιθώρια παρερμηνείας για οποιοδήποτε δικαστήριο στο μέλλον.
Για την ιστορία:
Την αθωωση του ηθοποιου Βασιλη Διαμαντοπουλου και του καθηγητη του Παντειου Πανεπιστημιου Γιωργου Ρουσση, ζητησε ο εισαγγελεας του τριμελους πλημμελιοδικειου της Αθηνας, κατα την αγορευση του.Οι κυριοι Διαμαντοπουλος και Ρουσσης, κατηγορουνται για εγκωμιασμο παρανομης πραξης και συσγκεκριμενα για τις δηλωσεις που ειχαν κανει για το καψιμο της ελληνικης σημαιας κατα περυσινα επεισοδια στο πολυτεχνειο.Στις απολογιες τους οι δυο κατηγορουμενοι, ειπαν πως εκαναν κριτικη για το φαινομενο, που παρατηρηθηκε στην νεολαια και επεσημαναν οτι εκεινο που πρεπει να μας απασχολει ειναι ακριβως το γεγονος αυτο και οχι μονο οι καταστροφες.
Ούτε εγώ είμαι νομικός.Το ερώτημα είναι εάν η ιδιωτική σημαία καποιου είναι αποκλειστική ιδιοκτησία του οπότε μπορεί να την κάνει ότι θέλει και να την χρησιμοποιεί όπως νομίζει σε κάθε περίσταση ή εάν το σημαινόμενο δια της σημαίας έχει αυτοτελή αξία και υπόκειται σε ποινικές ευθύνες εκείνος που τη χρησιμοποιεί αναρμοδίως ή την καίει ασχέτως εάν είναι ιδιοκτησία του ως υλικό.
Δεν έχω αντίρρηση να αποφασισθεί το δεύτερο γιατί ούτε εμένα μου αρέσει η καπηλία από χρυσαυγίτες κλπ.
Αλλά θα πρέπει να ξεκαθαρισθεί .Εάν η χρησιμοποίηση της με μη αρμόζοντα τρόπο ή για ιδιωτικούς σκοπούς είναι παράνομη γιατί προσβάλλει το σύμβολο τότε πρέπει να είναι παράνομη και η καταστροφή της.
Πάντως είμαι σχεδόν σίγουρος ότι η φιλελεύθερη άποψη είναι υπέρ της ελεύθερης χρήσης της ιδιωτικής σημαίας οπότε δεν πρέπει να έχει αντίρρηση και για την ανύψωσή της σε οποιοδήποτε σημείο επιθυμεί ο κάτοχος της.
Για τη συμμετοχή τα είπα : Μετά παραγγελία του τότε Υπουργού Δικαιοσύνης Παπαληγούρα το θέμα ερευνά η
συγκεκριμένη εισαγγελέας.Όποιος έχει στοιχεία ας πάει να τα καταθέσει.Και όποιος πιστεύει ότι δεν κάνει καλά τη δουλειά της ας κάνει αναφορά στον Άρειο Πάγο.
Όποιος έχει στοιχεία ας πάει να τα καταθέσει.
Τα ίδια δεν έλεγε και ο Σημίτης; Όταν του έλεγαν για σκάνδαλα στο ΠΑΣΟΚ έλεγε «όποιος έχει στοιχεία ας πάει στον εισαγγελέα«. Βέβαια τώρα έσκασε η ιστορία με την Ζήμενς και καταλάβαμε τι εννοούσε… Εδώ δεν χρειάζεται καν να πει κανείς πάω στον εισαγγελέα. Έχουμε ομολογίες συμμετοχής στα γεγονότα της Σρεμπρένιτσα. Τόσο απλό.
Και όποιος πιστεύει ότι δεν κάνει καλά τη δουλειά της ας κάνει αναφορά στον Άρειο Πάγο.
Δεν χρειάζεται. Δουλειά των αρμοδίων στον Άρειο Πάγο είναι και να παρακολουθούν την πορεία των ερευνών. Αν ο Άρειος Πάγος δεν επιβλέπει τις πορείες των ερευνών, μετά έρχεται ο υπουργός και ρωτά τι γίνεται. Έχει ενδιαφερθεί κανένας από το υπουργείο; Εξ όσων γνωρίζω η προδικασία στην Ελλάδα κρατά μέχρι 15 μέρες και μετά σε εξαιρετικές περιπτώσεις έως 4 μήνες. Αλλά και αν πούμε ότι δεν υπήρχε θέμα για δίκη, το σχετικό ερώτημα έχει γίνει εδώ και κάτι χρόνια. Είναι θέμα του αρμόδιου υπουργού που παραγγέλει μια εξέταση να εξασφαλίσει και το προσωπικό για την διαδικασία και τα μέσα. Έχει γίνει; Ή απλά επειδή μας την είχε πει το ICTY λέμε ότι θα προχωρήσουμε τις έρευνες. Γιατί εξ όσων γνωρίζω, τις καλύτερες των προθέσεων να έχει κάποιος, όταν του ανατίθενται 100 υποθέσεις και δεν του δίνονται τα μέσα για να τις διερευνήσει τότε δεν υπάρχει περίπτωση να διερευνηθούν και να ήθελε. Πιστεύεις ότι είναι λογικός ο ρυθμός απονομής δικαιοσύνης στην Ελλάδα, 13 χρόνια μετά την Σρεμπρένιτσα να λέμε ότι το ψάχνουμε; Στα πόσα χρόνια είναι λογικό να παραπέμπονται οι κατηγορούμενοι για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας; Βέβαια τα εγκλήματα δεν παραγράφονται. Αυτό πρέπει να το θυμούνται καλά όσοι πιστεύουν ότι θα την γλιτώσουν.
Δεν υπάρχει καμμία ομολογία ούτε μαρτυρία στις εκτελέσεις της Σρεμπρένιτσα.Υπάρχει ομολογία ότι ύψωσαν μία σημαία.Μπορεί να μη βρέθηκε καμμία απόδειξη και η υπόθεση να μην τέθηκε στο αρχείο ακριβώς γιατί είναι έτοιμοι να προκαλέσουν θόρυβο εκείνοι οι οποίοι έχουν εκ των προτέρων θεωρήσει βεβαιο ότι συμμετείχαν και Έλληνες στις εκτελέσεις.
Φυσικά και τα εγκλήματα δεν παραγράφονται.Αλλά πρώτα πρέπει να αποδειχθούν με συγκεκριμένα ονόματα και αποδείξιες.
Φίλε μου υπάρχει ομολογία ότι συμμετείχαν στις επιχειρήσεις και όχι απλά ότι ύψωσαν μια σημαία, που κι αυτό από μόνο του είναι αρκετά σοβαρό. Και οι επιχειρήσεις των Σέρβων στην Σρεμπρένιτσα βασικά ήταν σύλληψη μουσουλμάνων και εκτέλεση. Οι μουσουλμάνοι δεν πολέμησαν γιατί είχε καταρρεύσει η άμυνά τους. Ανάφερα πιο πριν τους μουσουλμάνους μαχητές που διαπέρασε ο Μιλόσεβιτς στο Σρέμσκι Κάρλοβατς. Αν οι έλληνες εθελοντές δεν συμμετείχαν σε εγκλήματα, οφείλουν να καταθέσουν για τα εγκλήματα που έγιναν μάρτυρες. Ενόρκως. Και αν πουν ψέμματα για αυτό που είδαν να τιμωρηθούν αρμοδίως για την ψευδομαρτυρία τους. Έχει καταθέσει κανείς τους στην Χάγη; Το ελληνικό κράτος ειδοποίησε το ICTY ότι έχει αυτόπτες μάρτυρες που είναι έτοιμοι να καταθέσουν; Εκτός από την εκτέλεση – να πω ότι δεν πιστεύω ότι οι Έλληνες εθελοντές εκτέλεσαν κόσμο, αλλά δεν θα το μάθουμε ποτέ,θα το μάθουμε; – υπάρχει και η συνέργεια σε εγκλήματα βέβαια. Όπως στην 17Ν καταδικάστηκαν άνθρωποι γιατί απλά ήταν στον τόπο των ενεργειών της 17Ν το ίδιο εύκολα μπορούν να καταδικαστούν άνθρωποι που ήταν στον τόπο των εκτελέσεων, βοήθησαν τους Σέρβους να πιάσουν αυτούς που εκτέλεσαν στην συνέχεια, και όταν διαπίστωσαν ότι οι Σέρβοι εκτελούσαν τους αιχμαλώτους δεν έκαναν τπτ για να εμποδίσουν την εκτέλεση ή να φύγουν τουλάχιστον από τον τόπο της εκτέλεσης.
Μπορεί να μη βρέθηκε καμμία απόδειξη και η υπόθεση να μην τέθηκε στο αρχείο ακριβώς γιατί είναι έτοιμοι να προκαλέσουν θόρυβο εκείνοι οι οποίοι έχουν εκ των προτέρων θεωρήσει βεβαιο ότι συμμετείχαν και Έλληνες στις εκτελέσεις.
Αν η δικαιοσύνη λειτουργεί με πολιτικά κίνητρα, σύμφωνα με αυτά που λες, και δεν αθώωνει «αθώους» πολίτες για πολιτικούς λόγους, τότε με την ίδια λογική με πολιτικά κίνητρα μπορεί να μην καταδικάζει ενόχους. Αυτό δεν είναι επιχείρημα, είναι θεωρία συνωμοσίας, ειδικά αφού το να μην σε παραπέμψουν σε δίκη είναι πολύ ελαφρύτερο από το να σε παραπέμψουν σε δίκη – εκεί υπάρχει πάντα και ο κίνδυνος να καταδικαστείς.
Κι επειδή είπες το σημιτικό όποιος έχει στοιχεία να πάει στον εισαγγελέα, αυτό ακριβώς μπορεί να γίνει: πολλές χώρες στην Ευρώπη αξιώνουν παγκόσμια δικαιοδοσία για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Επίσης τα εγκλήματα αυτά δεν παραγράφονται. Και ποιος σου λέει ότι αν πάει οποιοσδήποτε στις εισαγγελικές αρχές λ.χ. της γειτονικής Ιταλίας μόνο με τα αντίτυπα των συνεντεύξεων αυτών των κυρίων δεν θα βγει σε χρόνο dt ένταλμα σύλληψης που η Ελλάδα θα είναι υποχρεωμένη να εκτελέσει; Και όχι μόνο στην Ελλάδα, ούτε στην Σερβία δεν θα μπορούν να κρυφτούν. Ποιος σου είπε ότι είναι υποχρεωμένος κάποιος να πάει στην ελληνική δικαιοσύνη; Στο κάτω-κάτω της γραφής τα εγκλήματα διαπράχθησαν εκτός ελληνικού κράτους, στην Βοσνία. Να δεις τότε για πότε ξεκαθαρίζει το πράγμα και αν έπρεπε οι κύριοι αυτοί να επιδίωκαν να δικαστούν, αφού μετά θα είχαν το ακαταδίωκτο στην ευρώπη. Αλλά δημόσια δίκη στην Ελλάδα θα σήμαινε ότι θα λέγονταν και θα έβγαιναν πολλά οδυνηρά πράγματα για την ελληνική πολιτική εκείνης της εποχής και για τους έλληνες πολιτικούς. Γιατί αυτοί οι άνθρωποι που πήγαν εκεί τότε δεν πήγαν μόνοι τους. Κάποιος του βοήθησε και κάποιος τους ανέχθηκε. Τους έβγαζαν μέχρι στις ειδήσεις των 8:00 χωρίς κανείς ποτέ να τους ρωτήσει τι ακριβώς έκαναν εκεί.
Έχουν περάσει 13 χρόνια από το τέλος του πολέμου. Υπάρχει χρέος απέναντι στον ελληνικό λαό να βγει τις έγινε τότε ακριβώς. Ποιοί έλληνες πολιτικοί και επιχειρηματίες πλούτισαν από το λαθρεμπόριο πετρελαίου, όπλων και άλλων ειδών, ποιοι ελληνοκύπριοι ξέπλυναν τα ματωμένα χρήματα του μιλόσεβιτς και των άλλων μαυραγοριτών της Σερβίας και ποιοι κορόιδεψαν τον ελληνικό λαό εκμεταλευόμενοι το θρησκευτικό και εθνικό του συναίσθημα για να υποστηρίξει πράξεις γενοκτονίας και εθνοκάθαρσης. Επειδή ακριβώς η Βοσνία είναι ανώδυνη για εμάς, αφού δεν πολεμούσαμε εμείς, θα μπορέσουμε να μάθουμε πολλά πράγματα για τον εαυτό μας και για τα προβλήματά μας, εκεί που στην Ελλάδα επικρατεί η μονομέρεια και η εθνικιστική προπαγάνδα. Και στο μέλλον ο Ελληνικός λαός θα μπορέσει να μην είναι πρόβατο απέναντι σε ανθρώπους που θέλουν να τον οδηγήσουν σε καταστάσεις χειρότερες από την Βοσνία. Στον 20ο αιώνα ο εθνικισμός και ο αλυτρωτισμός οδήγησε τον ελληνισμό σε διαδοχικές καταστροφές. Ας μάθουμε από την Βοσνία, αφού δεν μάθαμε από τα δικά μας.
Στον 20ο αιώνα ο εθνικισμός και ο αλυτρωτισμός οδήγησε τον ελληνισμό σε διαδοχικές καταστροφές.
το 1912-1913 διπλασιασαμε την εκταση μας με αυτο τον τρισκαταρατο εθνικισμο
Η θέση της Ελλάδος στο γιουγκοσλαβικό δεν καθορισθηκε από κάποιο εθνοθρησκευτικό συναίσθημα αλλά από ολόκληρη την πολιτική ηγεσία και το Υπουργείο Εξωτερικών με βάση τα συμφέροντα της χώρας.
Εκ των υστέρων σήμερα επιχειρείται να αποστασιοποιηθούν οι φορείς εξουσίας της χώρας και να επιρριφθούν ευθυνες γενικώς και αορίστως σε εθνικιστές ή αισθήματα παρόμοια.Η μονομέρεια των ελληνικών ΜΜΕ ήταν απότοκος της συμφωνίας όλων των κομμάτων επί της γραμμής που ακολουθείτο.Υπενθυμίζω ότι στις συσκέψεις των πολιτικών αρχηγών υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας ενώ το ΚΚΕ διεφώνησε στο Μακεδονικό,επί του γενικότερου γιουγκοσλαβικού υπήρχε ομοφωνία.
Η πολιτική ηγεσία έκρινε ότι μία ισχυρή Σερβία που θα συνέχιζε να ελέγχει τα Σκόπια και δεν θα επέτρεπε την ανεξαρτητοποίηση του Κοσόβου ήταν προς το συμφέρον της Ελλάδος και θα στήριζε αυτή τη θέση μέχρι του σημείου ανοικτής επέμβασης των Δυτικών.Αυτό δεν το αποφάσισε η Εκκλησία ή η Χρυσή Αυγή ή το ΚΚΕ όπως επιχειρείται σήμερα να εμφανισθεί αλλά οι αρμόδιοι παράγοντες και οι πολιτικοί αρχηγοί.
Δεν πρέπει να υποτιμηθεί και ο πιθανός εκβιασμός από πλευράς Μιλόσεβιτς.Όλες οι αναλύσεις και οι πληροφορίες στο διεθνή τύπο αναφέρονταν στην πιθανότητα να εξαπολύσει εθνοκάθαρση των Αλβανών στο Κόσοβο και να τους αποστείλει προς νότον όπου θα προχωρούσαν σε αντεκδικήσεις κατά της ελληνικής μειονότητος της Αλβανίας εμπλέκοντας την Ελλάδα.Αυτό το σενάριο το ανέφερε και ο Πρόεδρος Κλίντον κατά την έναρξη των βομβαρδισμών το 1999.Αλλά το 1992-95 δεν υπήρχε δυνατότης αποτροπής τυχόν σερβικής ενέργειας καθώς δεν υπήρχαν ΝΑΤΟ ικές δυνάμεις στα Σκόπια.
Επομένως η Ελλάδα έπρεπε να ελιχθεί μεταξύ δυτικών πιέσεων και σερβικών απειλών ότι θα μεταφέρει το αλβανικό του πρόβλημα προς εμάς και αποφάσισε την στάση που αποφάσισε.Τα συνδικαλιστικά σωματεία,ο Τύπος,η Εκκλησία και οι λοιποί απλώς ακολούθησαν την άνωθεν γραμμή.
Εκ των υστέρων επιχειρείται σήμερα να αποδοθεί σε εθνοθρησκευτικά συναισθήματα η πολιτική του κράτους η οποία προέκυψε από ψυχρές γεωπολιτικές εκτιμήσεις και ακολούθως επενδύθηκε με συναισθήματα.
Πράγματι ο άφρων εθνικισμός οδηγεί σε καταστροφές.Στην περίπτωση όμως του γιουγκοσλαβικού ο έλεγχος της καταστάσεως ποτέ δεν έφυγε από την πολιτική εξουσία η οποία στάθμιζε τα δεδομένα και την κρίσιμη στιγμή ,τον Μάρτιο του 1999,συνυπέγραψε τον βομβαρδισμό της Σερβίας επιτρέποντας και τη διακίνηση δυνάμεων μέσω Θεσσαλονίκης λαμβάνοντας ως αντάλλαγμα την ίδια ακριβώς ημέρα ένα ασυνήθιστα μεγάλο 3ο Κοινοτικο Πλαίσιο Στήριξης.
Βρε φιλελεύθερα παιδιά, τι θα γίνει, θα κάνετε κανένα σχόλιο για την Νότιο Οσετία; Καλά που έπεσε εκεί ο κομμουνισμός και βρήκαν την ησυχία τους και την γαλήνη τους οι άνθρωποι, ΧΑ!
Τι θα γίνει θα πείτε τίποτα, για την χασάπη και αρχιφασίστα Σαακασβίλι, που με την κάλυψη του Αμερικάνικου ιμπεριαλισμού και του αρχισφαγείου ΝΑΤΟ, αιματοκυλεί την Νότια Οσετία;
Που είναι τώρα η ευαισθησία σας; Το πιόνι των Αμερικανών Σαακασβίλι σκοτώνει χιλιάδες ανθρώπους για τα συμφέροντα του Αμερικάνικου ιμπεριαλισμού, για τα πετρέλαια, για την διεύρυνση του εγκληματικού ΝΑΤΟ.
Αλλά είπαμε, οι Αμερικάνοι είναι φίλοι μας, και ξέρουν να σκοτώνουν πολιτισμένα! Και πάντα για το καλό της ανθρωπότητας, ΧΑ!
Μιας και περί εθνικισμού ο λόγος, υπό τις περιστάσεδις απαιτείται επιγραμματική απάντηση και ο Κονδύλης είναι ο καταλληλότερος να το κάνει:
«(για όσους από τον τα αριστερά παραληρήματα πέρασαν ευθέως στον νεοφιλελευθερισμό καταλήγοντας έτσι, αντί να καταγγέλλουν τον ιμπεριαλισμό να κεραυνοβολούν «κάθε εθνικισμό» και ενστερνιζόμενοι τον οικουμενισμό μέσω της ενιαίας παγκόσμιας αγοράς και των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων») «Δεν αναρωτιούνται ούτε ποιος θα τα ερμηνεύσει δεσμευτικά κάθε φορά τι σημαίνουν αυτά τα «δικαιώματα» στον συγκεκριμένο τόπο και χρόνο, ούτε αν και πόσο δικαιολογείται ο «εθνικισμός» όποτε ένας μικρός θέλει να αντισταθεί στις αδηφάγες διαθέσεις ενός μεγάλου. Με τον τρόπο αυτό, ενώ ηθικολογούν αδιάκοπα, στην πραγματικότητα συμπαρατάσσονται με το δίκαιο του ισχυρότερου. Αλλά αν ο ηττημένος αποδεχόμενος όψιμα την ιδεολογία του νικητή γίνεται συχνά ο γελοιωδέστερος και γλοιωδέστερος φορέας της, δεν είναι βέβαια ο πρωταρχικός εμπνευστής και θεμελιωτής της»
Παναγιώτης ΄Ηφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Υστερόγραφο. Όσον αφορά την Γεωργία, θα ήταν ενδιαφέρον να ζητηθεί από όσους την τελευταία δεκαετία υποστήριζαν ότι «στην εποχή της παγκοσμιοποίησης και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων δεν έχουμε πολέμους», να μετρήσουν πόσους πολέμους είχαμε τις δύο τελευταίες δεκαετίες. Αυτό το «επιχείρημα» μαζί με τις αθλιότητες περί εθνικισμού ήταν τα δύο κύρια μέσα για να αποκοιμίσουν τους έλληνες και να τους αποδυναμώσουν την αποτρεπτική στρατηγική, με αποτέλεσμα τώρα, σε τέσσερα τουλάχιστον μέτωπα να θίγονται τα συμφέροντα των ελλήνων και η διεθνή νομιμότητα.
Έλειπα διακοπές στην διαιρεμένη Κύπρο και μόλις τώρα γύρισα.
Προς Ήφαιστο:
ο εθνικισμός του προέδρου της Γεωργίας έβαλε την Γεωργία σε περιπέτειες. Όταν πίστευε ότι ήταν πιο ισχυρός από τους άλλους, τους επιτέθηκε. Δεν καταλαβαίνω πώς ο εθνικισμός θα προετοίμαζε την Ελλάδα για κάτι αντίστοιχο. Μήπως να κάναμε δεύτερη μικρασιατική εκστρατεία για τις «αλησμόνητες» χαμένες πατρίδες; Δλδ τι πιο ηλίθιο από αυτό που έκανε ο Σακασβίλι θα μπορούσαμε να κάνουμε;
Για τους υπόλοιπους, γυρνώντας από Κύπρο τούτο έχω να πω: προσέξτε καλά. Το 1974 η ελληνική κυβέρνση επιτέθηκε στην Κύπρο για να εισβάλλουν οι Τούρκοι στο νησί στη συνέχεια. Το έκαναν γιατί πίστευαν ότι οι Τούρκοι θα κάτσουν σαν χαζοί και θα τους κοιτούν. Το 2008 ο εθνικιστής, επαγγελματίας πατριώτης Σακασβίλι εισέβαλλε στην Οσσετία για να την χάσει οριστικά, μαζί με την οριστική απώλεια της Αμπχαζίας. Πίστευε ότι οι Ρώσοι θα κάθονταν σαν χαζοί να τον κοιτούν. Όταν είσαι έτομος να πολεμήσεις τον άλλο για κάτι, να είσαι προετοιμασμένος ότι μπορεί και να το χάσεις. Γιατί ο άλλος δεν κάτσει να πει όπως έλεγαν οι Χιώτες «σφάξε με αγά μ’ν’αγιάσω». Οι Χιώτες ήταν αγαθοί και καλοί χριστιανοί και το έλεγαν. Όταν πας να το κάνεις λ.χ. στον «κακό» μουσουλμάνο, όπως στο Κόσοβο ή και στην Κύπρο, ή και στον όχι-και-τόσο-θρησκευόμενο χριστιανό ορθόδοξο όπως στην περίπτωση της Οσσετίας – οι Οσσέτες είναι χριστιανοί ορθόδοξοι! – μάλλον θα σου απαντήσει με τον τρόπο που αρμόζει. Και θα χρησιμοποιήσει κάθε μέσο: θεμιτό ή αθέμιτο. Να φωνάζεις την μαμά σου γιατί οι αμερικανοί δεν σε προστάτευσαν μετά δηλώνει ότι είσαι ανώριμος και κάθε μαλακία που κάνεις πρέπει να σε καλύπτουν οι άλλοι. Προσέξτε καλά! Βάλτε μυαλό από τον Σακασβίλι, που αντί να διαπραγματευτεί θέλησε να βάλει πλάτες τους αμερικανούς για να εισβάλλει στην Οσσετία και να καθαρίσει αμάχους, ο «γενναίος». Βέβαια στην πορεία ο «γενναίος» εθνικιστής εκτός του ότι κατάφερε να κόψει την χώρα του στο μισό, έχασε και άλλα εδάφη οριστικά, κατέστρεψε την οικονομία της Γεωργίας για δεκαετίες, έχασε την δυνατότητα να μπει στο ΝΑΤΟ που ήθελε για πολύ πολύ καιρό, εγκατέλειψε έδαφος της χώρας του στον εχθρό – το Γκόρι – με την δικαιολογία ότι ήθελε να προστατέψει την πρωτεύουσα και με δυο λόγια ήταν τόσο γενναίος ώστε όταν έβλεπε ρώσικο αεροπλάνο να τρέχει να κρυφτεί ο «γενναίος». Ψέλλισε κάτι γελοιότητες ότι η Ρωσία θέλει να κατακτήσει την Γεωργία, αλλά γιατί να συνεχίζω: η ελληνική αριστερά – ο Θεός να την κάνει – και ο ελληνικός πατριωτικός χώρος είναι συνηθισμένοι να υπερασπίζονται άχρηστους προδότες όπως ο Σαντάμ, που εισέβαλλε στο Ιράν και στο Κουβέιτ, και ο Μιλόσεβιτς, που εισέβαλλε στην Κροατία και την Βοσνία.
Υ.Γ. Για όσους κατηγορούν τους αμερικανούς για διπλά κίνητρα έχουν δίκιο. Αλλά πάλι πρέπει να μας πουν και αυτοί τι πρέπει να ισχύει; Η εδαφική ακεραιότητα ή τα δικαιώματα; Έχει δικαίωμα ο Σακασβίλι και ο κάθε «γενναίος» εθνικιστής να καθαρίζει τις μειονότητες στα «συνορά του»; Γιατί δεν μπορεί να είσαι και με την εδαφική ακεραιότητα και κατά των αμερικανών στην συγκεκριμένη περίπτωση. Όποιος υποστηρίζει την αρχή της εδαφικής ακεραιότητας έχει στο πλευρό του τους αμερικανούς. Να μας πει όποιος πιστεύει σε αυτό σε τι κάνουν λάθος εδώ. Στο ότι δεν είναι Κόσοβο; Το ξέρουμε όλοι. Αλλά μια αρχή πρέπει να ισχύει γενικά,έτσι;
Πρώτον, χωρίς να γνωρίζω λεπτομέρειες είναι γνωστές οι σχέσεις Γεωργίας – ΗΠΑ και λογικά, αφού επιτέθηκε πρώτη, δεν πρέπει να μιλάμε για εθνικισμό αλλά για χειραγώγησή της. Εθνικισμός υπάρχει αλλά έχει πολλές αποχρώσεις: Διεθνοεθνικσμός (ηγεμονικός εθνικισμός), δευτερογενής διεθνοεθνικισμός (όπως των εγκάθετων χουντικών επί επταετίας στην Ελλάδα και της ΕΟΚΑ Β στην Κύπρο). Πατριωτικός εθνικισμός (αντίσταση στον ηγεμονικό διεθνοεθνικισμό και στον αναθεωρητικό εθνικισμό των αναθεωρητικών κρατών εκ μέρους των πολιτών ενός φιλειρηνικού και συνήθως λιγότερο ισχυρού κράτους). Εκτός μερικών γραφικών περιπτώσεων οριακών και ασήμαντων ο ελληνικός εθνικισμός ήταν και είναι πατριωτικός, μια τιμητική στάση για οποιοδήποτε πολίτη οποιουδήποτε κράτους απειλούνται τα νόμιμα και νομιμοποιημένα συμφέροντά του.
Δεύτερον, δεν τιμά την συζήτηση, ιδιαίτερα όταν απευθύνεστε σε εμένα όταν γράφετε για αλησμόνητες χαμένες πατρίδες, μιλώντας, μάλιστα, αν κατάλαβα καλά, κάπως ειρωνικά. Έχω επανειλημμένα γράψει σε επιστημονικά κείμενα αλλά όχι μόνο πως το σωστό για ένα φιλειρηνικό κράτος είναι να δέχεται τις συνθήκες και τις συμβάσεις. Ελπίζω, βεβαίως, να μην εννοείτε την Κύπρο γιατί (ακόμη) υπάρχει εκεί ένα ανεξάρτητο κράτος μέλος του ΟΗΕ και το μόνο ζήτημα που τίθεται είναι η εφαρμογή της διεθνούς και ευρωπαικής νομιμότητας (βλ. πλήρη και σφαιρική ανάλυση τι σημαίνει αυτό στην διεύθυνση http://www.ifestosedu.gr/32.htm και το πολιτικό πλαίσιο μιας ειρηνικής βιώσιμης λύσης του κυπριακού στην διεύθυνση http://www.ifestosedu.gr/42.htm και http://www.ifestosedu.gr/63.htm ). Όσον αφορά τις περιπέτειες κτλ, κανείς απαιτείται, για να είναι σοβαρός να διευκρινίζει κατά πόσο η πρόταση που κατακρίνεται αφορά μια αποτρεπτική στρατηγική (οπότε ελέγχεται για τα ελλείμματά της και την επιχειρηματολογική της συνέπεια) ή κατά πόσον αφορά κάποιους τρελούς που θέλουν να κάνουν γιουρούσια. Λέγοντας αυτό γνωρίζω ότι κάποιοι επί δύο δεκαετίες επιχείρησαν να αναμείξουν τους δύο για να επιτύχουν αυτό που η ΣΙΑ ονομάζει «δολοφονία χαρακτήρων».
Όσον αφορά τις συγκρούσεις στον Καύκασο γενικότερα, μπορεί ο κάθε ενδιαφερόμενος να ανατρέξει στην ανάλυση του John Mearsheimer, Η τραγωδία της πολιτικής των μεγάλων δυνάμεων (βλ. http://www.ifestosedu.gr/82GoodBooks.htm ) η οποία και με βρίσκει απολύτως σύμφωνο. Προσέξτε την αριστουργηματική περιγραφή των εθνικών στρατηγικών των ηγεμονικών δυνάμεων και κυρίως τα αίτια των σκοπών που θέτουν, καθώς και τις υπόγειες μεθοδεύσεις τους. Περιγράφει την ανελέητη σύγκρουση των ηγεμονικών δυνάμεων για μεγιστοποίηση του μεριδίου του πλούτου τους στο παγκόσμιο πλούτο και τα υπόλοιπα που ακούονται είναι εργαλειακά και προπαγανδιστικά. Η συζήτηση για τη θέση του δικαίου, των διεθνών θεσμών και του διεθνούς δικαίου στην διεθνή πολιτική θα απαιτούσε μια άλλη συζήτηση (βλ. χαρακτηριστικά μερικά κείμενά μου στις διευθύνσεις http://www.ifestosedu.gr/48.htm , http://www.ifestosedu.gr/67.htm , http://www.ifestosedu.gr/65.htm . Πέραν των αυτών των συζητήσεων, ασφαλώς, κάθε σοβαρή συζήτηση απαιτείται να δίνει ερμηνείες για τα αίτια του πολέμου γενικότερα και σε κάθε σύγκρουση (Εδώ στην Ελλάδα τις τελευταίες δύο δεκαετίες απλά κάποιοι αφελώς ή προπαγανδίζοντας κάποια συνθήματα που ήθελαν να αναιρέσουν κάθε δυνατότητα ελληνικής αποτρεπτικής στρατηγικής έλεγαν είτε πως δεν έχουμε πόλεμο πλέον είτε πως η αποτρεπτική στρατηγική είναι κάποια νοοτροπία (ή χειρότερες προθέσεις κάποιων επικίνδυνων ανθρώπων που θέλουν να κάνουν … γιουρούσια). Την πατήσαμε και τώρα παθαίνουμε ότι αξίζουμε (δηλαδή τέσσερεις διαφορετικές απειλές σε τέσσερα διαφορετικά μέτωπα).
Π. ¨Ηφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Η συγκρουση στην νοτια οσετια,ηταν ενα στρατηγικο λαθος του προεδρου της Γεωργιας.Η Ρωσια ειχε καταρχην δικιο να αντιδρασει ομως χρησιμοποιησε δυσαναλογα μεγαλη βια.Παρολαυτα ο πολεμος φαινεται να εχει ληξει.Για οσους λενε για ψυχρο πολεμο μεταξυ Ρωσιας και ΗΠΑ πραγματικα απορω.Δεν υπαρχει κανενας ψυχρος πολεμος.Αυτο φανηκε και απο το γεγονος οτι οι ΗΠΑ περα απο τα λογια δεν στηριξαν ουσιαστικα τη Γεωργια.Ο μονος λογος διαφωνιας μεταξυ ΗΠΑ και Ρωσιας ηταν η δυσααναλογα μεγαλη επιθεση της Ρωσιας.Ομως λιγες ωρες μετα τις δηλωσεις Μπους η Ρωσια διεταξε καταπαυση του πυρος.
Το θεμα με τις περιοχες τυπου Κοσσοβου ειναι περιπλοκο.Απο τη μια οι ΗΠΑ αναγνωρισαν το κοσσοβο λεγοντας οτι ειναι ειδικη περιπτωση.Προς το παρον φαινεται να τηρουν αυτη την αρχη καθως δεν αναγνωριζουν τη νοτια οσετια,την αμπχαζια,την βορεια κυπρο και επισημα ουτε καν την ταιβαν (παρολο που ειναι συμμαχοι).Επισης ακομα και μετα τα λαθη στο ιρακ δεν δεχονται το διαμελισμο του ουτε δεχονται ανεξαρτητο κρατος κουρδων.Απο την αλλη η Ρωσια ειναι κατα της αναγνωρισης του κοσσοβου,ομως ειναι υπερ της αυτονομησης της νοτιας οσετιας και της αμπχαζιας αλλα απο την αλλη αντιτιθεται στην αυτονομηση της τσετσενιας!!Αρα εχουμε ενα πολυ περιπλοκο θεμα που η καθε μεγαλη δυναμη αντιμετωπιζει αναλογα με τα συμφεροντα της.
Βεβαια το διεθνες δικαιο και οι διεθνεις οργανισμοι υπαρχουν, ομως απο τη στιγμη που ο ΟΗΕ και οι αλλοι διεθνεις οργανισμοι δεν εχουν ιδιοτητες κρατους(οπως π.χ το μονοπωλιο της βιας) και τα κρατη θελουν να ειναι κυριαρχα(οποτε υπαρχει το αναρχο συστημα κρατων) τοτε η εφαρμογη του διεθνους δικαιου θα στηριζετε σχεδον αποκλειστικα απο τις διαθεσεις των ΗΠΑ που εχουν δυνατοτητα προβολης ισχυος σε ολο τον κοσμο.
Απάντησα και για κάποιο λόγο το σχόλιο δεν αναρτήθηκε. Συνοψίζω ξανά τρις από αυτούς:
1. υπάρχουν πολλών ειδών εθνικισμοί. Διεθνοεθνικισμός (ηγεμονικές και αναθεωρητικές στάσεις μεγάλων δυνάμεων κάθε συγκυρίας). Παρακολουθήματα του διεθνοεθνικισμού που ενσαρκώνονται από επικίνδυνα και γραφικά στοιχεία σε εξαρτημένα κράτη (Συνταγματάρχες το 1967 και πραξικόπημα της ΕΟΚΑ Β στην Κύπρο το 1974). Εθνικισμός ως πατριωτισμός και αμυντική στάση κατά των ηγεμονικών αξιώσεων και κατά αναθεωρητικών κρατών που απειλούν.
Στην τελευταία περίπτωση στην Ελλάδα υπάρχουν δύο πλευρές. Αυτοί που υποστηρίζουν μια σύγχρονη εθνική αποτρεπτική στρατηγική κατά των αναθεωρητικών απειλών και αυτοί για ποικίλους λόγους θέλουν το αντίθετο (αφελείς, ουτοπιστές που αναμένουν ένα ανθόσπαρτο κόσμο, εγκάθετοι των ηγεμονικών δυνάμεων που μέσα από ιδρύματα και επιφυλλίδες αποπροσανατολίζουν). Στην Ελλάδα πλην γραφικών μειονοτήτων που προσποιούνται ότι είναι πατριώτισμός στην Ελλάδα έχουμε μόνο πατριωτισμό και φιλοπατρία. Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, όμως, για να υπονομευτεί η προσπάθεια της Ελλάδας για μια σοβαρή, αξιόπιστη εθνική αποτρεπτική εξομοιώθηκαν οι απόψεις αυτές με εθνικισμούς και γιουρούσια. Στην ΣΙΑ αυτό το λένε «δολοφονία χαρακτήρων» (και πολιτικών).
Όσον αφορά την Γεωργία, έχουμε κλασική περίπτωση ηγετών που αφελώς συνθλίβηκαν στις συμπληγάδες των ηγεμονικών συγκρούσεων.
Για το δίκαιο και τους διεθνείς θεσμούς αλλά και για βιβλία που αναλύουν τις ηγεμονικές συγκρούσεις (ιδ. του John Mearheimer βλ. την ιστοσελίδα μου
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr |
@Ήφαιστο
Δεκτόν ότι υπάρχουν δυο,τρία είδη εθνικισμού. Το ζήτημα δεν είναι αν υπάρχει καλός εθνικισμός και κακός εθνικισμός. Το ζήτημα στην πολιτική είναι πώς τα ξεχωρίζεις. Γράφει πουθενά στην ουγιά ότι ο ένας πλένεται με τα λευκά και ο άλλος με τα μαύρα; Ένας Γεωργιανός λ.χ. στις προηγούμενες εκλογές πώς θα καταλάβαινε ότι ο εθνικισμός του Σακασβίλι ήταν ο «κακός» εθνικισμός και όχι ο καλός;
@ψυχραιμία
Δεν θα σχολιάσω αυτό που αναφέρεις για χρήση των καναλιών για να πουληθεί εθνικοπατριωτισμός στους Έλληνες. Αυτό απλά δηλώνει ότι δεν έχουμε δημοκρατία και ότι ο εθνικισμός είναι ένα κακό εργαλείο που χρησιμοποιείται για να καταπνίξει κάθε δημόσιο διάλογο για το τι πρέπει να κάνει η Ελλάδα, αφού νομίζω ότι οι συλλογικές αποφάσεις όπως αυτές της εξωτερικής πολιτικής υπόκεινται εξίσου στον έλεγχο του δημοκρατικού διαλόγου όσο και όλες τις άλλες. Στην Ελλάδα αντί για διάλογο έχουμε δημαγωγία σπονσοραρισμένη από το κράτος. Δεκτόν. Τότε γιατί είναι κακό να αντιδρούμε όλοι όσοι θέλουμε μια πιο σοβαρή πολιτική από αυτή; Γιατί είναι κακό να αντιδρούμε όσοι θέλουμε πραγματικό δημόσιο διάλογο και δεν ανεχόμαστε να αμφισβητείται η φιλοπατρία μας, το θρησκευτικό μας συναίσθημα ή η προσωπική μας ακεραιότητα;
Δεν θα σχολιάσω την bogus επίκληση της ελληνικής μειονότητας. Θα πω μόνο ότι αν ήθελαν οι Αλβανοί θα μπορούσαν να την είχαν εκδιώξει το 1945, όταν εθνοκαθαρίσαμε τους Αλβανούς που κατοικούσαν στην Ελλάδα. Αλλά δεν το έκαναν. Δεν πείραξαν τρίχα ακόμα και όταν οι Έλληνες του ΜΑΒΗ δολοφονούσαν συνοριακούς φρουρούς – που αυτό διεθνώς σημαίνει κήρυξη πολέμου, αφού στην χάρτα του ΟΗΕ τρομοκρατική επίθεση που κατευθύνεται μέσω εδάφους τρίτης χώρας είναι ισοδύναμη με στρατιωτική εισβολή. Δεν θα σχολιάσω την φοβερή ελληνική πολιτική της περιόδου, που ανάμεσα σε άλλα στήριξε τον Μπερίσα – πριν πέσει από τις πυραμίδες που έστηναν οι κολλητοί του – ως…φίλο των ελληνικών συμφερόντων. Δεν θα αναφέρω καν ότι στα πλαίσια αυτά ο άρχοντας των Βαλκανίων Μητσοτάκης έστειλε τον θρυλικό Γρυλάκη να στηρίξει την προεκλογική εκστρατεία του Μπερίσα – για όποιον δεν θυμούνται τον Γρυλάκη είναι ο άνθρωπος που ανάμεσα σε άλλα πήγε να αγοράσει κατ’ομολογία του ατομικές βόμβες στην μαύρη αγορά πυρηνικών.
Αλλά, ειλικρινά, μια ερώτηση έχω: αν η ελληνική εξωτερική πολιτική ήταν υπολογισμένη μέχρι κεραίας και τόσο καταπληκτική – Γρυλάκη including – και δεν υπέκυπτε σε εθνικοφυλετικά συμπλέγματα και καθοδηγούνταν από καίριους γεωστρατηγικούς σχεδιασμούς μακριά από συναισθηματισμούς κλπ. πώς η Ελλάδα δεν κατάφερε να λύσει το Μακεδονικό τότε, δεδομένου ότι οι προτάσεις των πολιτικών της FYROM τότε ήταν πολύ πιο προχωρημένες απότι είναι η επίσημη ελληνική θέση σήμερα;
Ούτε καν θέλω να διακινδυνεύσω θέση για το πως θα αντιληφθεί ο γεωργιανός τα είδη του εθνικισμού. Τρις μόνο παρατηρήσεις:
Πρώτον, η εμπέδωση στην κοινωνία της κοινής πολιτικής θέσης πως συμφέρει η προσήλωση και προσκόλληση σε φιλειρηνικές συμπεριφορές, δηλαδή, στην διεθνή νομιμότητα. Αυτό αρχίζει από το σπίτι μας καλλιεργώντας μια σωστά νοηματοδοτημένη η φιλοπατρία (ή όπως οι αγγλοσάξωνες λένο ο εθνικισμός-nationalism αντιδιαστέλλοντάς το από το natianalism – chauvinsm ή κατά Morgenthau internantionalism-chauvinism όταν περιγράφει τις ηγεμονικές συμπεριφορές και νοοτρεοπίες) που υπερασπίζεται την διεθνή νομιμότητα κατά αναθεωρητικών απειλών (Τουρκίας στην Κύπρο, Αιγαίο, Θράκη), τον μακεδονικό αλυτρωτισμό και τον αλβανικό μεγαλοϊδεατισμό. Επαναλαμβάνω λοιπόν ότι στην Ελλάδα τις δύο τελευταίες δεκαετίες η ιδέα μιας σοβαρής ελληνικής εθνικής αποτρεπτικής στρατηγικής που θα διασφάλιζε την διεθνή νομιμότητα και ενδεχομένως την ειρηνική επίλυση πολλών προβλημάτων, καταπολεμήθηκε λυσσαλέα και προσπάθησε να «δολοφονηθεί» όχι επιχειρηματολογικά αλλά δόλια με την αντιδεοντολογική συσχέτισή της με πολεμοκαπηλίες, εθνικισμούς-σωβινισμούς και με μικρές γραφικές ομάδες ή άτομα που εκφράζουν όλα αυτά. Το τίμημα το πληρώσαμε με το σχέδιο Αναν και έπονται πολλά. [Όταν μίλησα για γραφικές μειονότητες καμιά αναφορά δεν έγινε στην Αλβανία. Εννοούσα τις μικρές ομάδες που μόλις ανέφερα].
Ο δεύτερος λόγος που δεν θα ριψοκινδυνέψω θέση είναι γιατί δεν μπορώ να ξέρω –εκτός και αν το μελετήσω και εκφραστώ έγκυρα και θεμελιωμένα– ποιοι στην Γεωργία λειτούργησαν εθνικιστικά και με ποιον ακριβώς τρόπο. Όπως ήδη έγραψα κοινωνίες που βρίσκονται (λόγω αμέλειας ή λόγω λαθών) στις συμπληγάδες των ηγεμονικών συγκρούσεων συχνά υιοθετούν ξενόφερτα εθνικιστικά συνθήματα που εξυπηρετούν πολιτικά παιχνίδια στις συγκρούσεις ισχύος και συμφερόντων των μεγάλων δυνάμεων.
Ο τρίτος λόγος, και ίσως ο πιο αμφιλεγόμενος, γεγονός που απαιτεί πολύ συζήτηση, είναι το φιλελεύθερο ιδεολόγημα περί δημοκρατίας και πολέμου (βλ. πολλές αναλύσεις μου κυρίως όμως στο http://www.ifestosedu.gr/31.htm). Για να μην σας παραπέμψω στην τεράστια αυτή συζήτηση, απλά αναφέρω με δεδομένο πως η αποκορύφωση της δημοκρατίας στον δήμο δεν οδήγησε σε ειρηνικές αποφάσεις (το αντίθετο συνέβηκε – βλ. μεταξύ πολλών άλλων και την συναρπαστική ανάλυση του Γιώργου Κοντογιώργη στο Δημοκρατία ως ελευθερία) η πιο αξιόπιστη ερμηνεία είναι ότι εθνικισμοί, διεθνοεθνικισμοί, ηγεμονισμοί και επιθετικότητα συναρτάται με άλλα αίτια πολέμου που αφορούν εγγενείς τάσεις που αναπτύσσονται στην εξωτερική πολιτική των ηγεμονικών δυνάμεων, η άνιση ανάπτυξη και τα συναρτημένα με αυτή διλήμματα πολέμου κτλ. (που τόσο καλά και μοναδικά ανέλυσε ο Θουκυδίδης – κορυφαίο ιστορικό κείμενο που για να εξυπηρετηθούν εφήμερες πολιτικές σκοπιμότητες, «δολοφονήθηκε» και αυτό από ντόπιες στοχαστικές δυνάμεις). Προσωπικά, πάντως, τείνω να αποδεχθώ (μελετώ ακόμη) το συμπέρασμα του Γιώργου Κοντογιώργη πως κοσμοσυστημική σταθερότητα και ενότητα σε μια όχι πάντοτε ηγεμονική δομή είχαμε στο Βυζάντιο μετά τον 4ο αιώνα.
Τέλος, με Μητσοτάκη, Γρυλάκη και κυρίως εθνοφυλετικές απόψεις τυγχάνει να μην έχω την παραμικρή πολιτική, ιδεολογική ή στοχαστική σχέση.
Παναγιώτης Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Συμπληρωματικό σχόλιο για το «μακεδονικό».
Με όλο τον σεβασμό σε διαφορετικές απόψεις διαφωνώ. Η στάση των Σκοπίων τα τελευταία χρόνια έπρεπε να πείσει όλους ότι δεν ευθύνεται κάποια αδιάλλακτη, δήθεν, ελληνική θέση, αλλά ο βαθύτατων προεκτάσεων αναθεωρητισμός αυτής της νεοσύστατης οντότητας. Μεταξύ πολλών άλλων, αναφέρονται οι εμπλοκές του σε γεωπολιτικά παιχνίδια, ο βαθύτατα αναθεωρητικός χαρακτήρας της επίπλαστης ιδεολογικής διαμόρφωσής του, οι περιπλοκές της ασταθούς κοινωνικοπολιτικής του δομής λόγω αμφιλεγόμενων σχέσων με όλα σχεδόν τα κράτη που το περιβάλλουν, οι εμπλοκές υπονομευτικών διεθνικών δρώντων όπως ο Σόρος, η συνεχής παρέμβαση των ηγεμονικών κρατών, οι ευρύτερες αστάθειες των Βαλκανίων, η εκμετάλλευση του θέματος από την Τουρκία, και πάει λέγοντας. Ακόμη και συμφωνία να υπήρχε την περίοδο 1990-93 τίποτα δεν εγγυάται ότι θα βρισκόμασταν στην ίδια ακριβώς θέση που βρισκόμαστε σήμερα. Επαναμβάνω ότι η σωστή κατανόηση των διεθνών προβλημάτων περνά μέσα από σωστή κατανόηση των αιτιών πολέμου, κάτι που δεν είναι δυνατό όταν ο σταχασμός διαφθείρεται από ιδεολογικά κρίτήρια, εξωπολιτικά διεθνικά ιδρύματα, προπαγανδιστές, ιδεολογικές εμμονές κτλ.
Διότι το μακεδονικό ήταν μόνο ένας από τους στόχους και συμπλέκονταν με άλλους.π.χ. το εμπάργκο κατά των Σκοπίων φαινομενικά έγινε για το όνομα.Στην πραγματικότητα έγινε για να αποτρέψει τους βομβαρδισμούς του ΝΑΤΟ κατά της Σερβίας που είχαν εξαγγελθεί μετά τρεις ημέρες αν θυμάσαι.
Εάν γίνονταν τότε -άνοιξη του 1994- οι βομβαρδισμοί ο Μιλόσεβιτς θα έστελνε πακέτο όλους τους Αλβανοκοσοβάρους προς Νότον με τις συνέπειες που περιέγραψα.Κλείνοντας τα σύνορα η Ελλάδα έστειλε το μήνυμα ότι οι εκκαθαριζόμενοι από τους Σέρβους σε αντίποινα των βομβαρδισμών δεν θα περνούσαν τα σύνορα Ελλάδος – Σκοπίων και θα εγκλωβίζονταν στα Σκόπια τα οποία θα διαλύονταν.Εάν όμως είχε λυθεί το ζήτημα του ονόματος δεν θα υπήρχε πρόσχημα να κλείσουν τα σύνορα.
Το ζήτημα του ονόματος έμενε ανοικτό ως απειλή διάλυσης των Σκοπιων όσο συνεχιζόταν η γιουγκοσλαβική κρίση και ως διαπραγματευτικό όπλο της Ελλάδος.Όταν αυτή έληξε επήλθε και η πρσωρινή συμφωνία με το FYROM.Αυτό ήταν προσωρινή ανακωχή ώστε να φύγει το πρόβλημα από το προσκήνιο για να επιτευχθεί η είσοδος της Κύπρου στην ΕΕ και της Ελλάδος στην ΟΝΕ χωρίς περιπλοκές.Μόλις αυτοί οι στόχοι τέλειωσαν το θέμα του ονόματος ξανασηκώθηκε πρόσφατα εν όψει ΝΑΤΟ.
Καταλαβαίνω ότι ορισμενοι φρικιούν με τον κυνισμό των όσων γίνονται και θέλουν «πολιτική αρχών».Παρόμοια πολιτική είναι αδύνατη και δεν την κάνουν ούτε πολύ μεγαλύτερες δυναμεις.
Καταλαβαίνω ότι ορισμενοι φρικιούν με τον κυνισμό των όσων γίνονται και θέλουν “πολιτική αρχών
καποιοι ειναι οργανικοι διαννουμενοι, καποιοι ειναι παπαγαλακια εμισθα των πρεσβειων, καποιοι παπαγαλακια των «ειρηνιστικων-οικολογικων» κινηματων και καποιοι λιγοι που πιστευουν στην πολιτικη αρχων
Κατ’αρχάς να ευχαριστήσω τους συνομιλητές γιατί γίνεται μια συζήτηση με σοβαρά επιχειρήματα – αυτό μας κάνει όλους καλύτερους συνομιλητές. Ας δεχτούμε ότι η ελληνική πολιτική τότε ήταν πετυχημένη – καρααποτυχημένη ήταν, αλλά τέλος πάντων, εκτός αν θεωρούμε ότι λ.χ. να στηρίζεις τύπους σαν τον Μπερίσα και να ψάχνεις για πυρηνικά έμφρονα πολιτική. Αν η στάση της FYROM τότε ήταν λάθος κι ας πούμε κι ότι σήμερα είναι λάθος, τότε πώς θα δοθεί η λύση σήμερα; Τι πρέπει η Ελλάδα να κάνει κατά τη γνώμη σας; Γιατί όλα τα χαρτιά, όπως το βέτο, κάποια στιγμή τελειώνουν και πρέπει να προτείνεις κάτι πραγματικά καλό.
Υ.Γ.1 Η ιστορία με το 1993 είναι λάθος. To 1993 ο Μιλόσεβιτς ήθελε να τα βρει με τους δυτικούς και γι’αυτό πίεζε μέχρι αηδίας τους Σερβοβόσνιους να προσυπογράψουν το σχέδιο Όουεν. Ο Κάρατζιτς μετά από πίεση είπε ναι, αλλά το κοινοβούλιο της Σρπσκα είπε όχι. Οι βομβαρδισμοί που έγιναν το 1995 ήταν εξίσου συμφωνημένοι όσο αυτοί που θα και αν γινόντουσαν το 1993. Ο Μιλόσεβιτς το 1995 απλά δεν κούνησε το δαχτυλάκι του για να υπερασπίσει ή την Σρπσκα ή την Κράινα.
Όσο για τους Κοσοβάρους ας μην επαναλαμβανόμαστε. Οι Κοσοβάροι βλέποντας την φρίκη της Βοσνίας δεν ήθελαν και δεν έδοσαν καμιά αφορμή στους Σέρβους, αφού ήξεραν ότι με το μπάχαλο που γινόταν στην Βοσνία και την Δαλματία, αν κουνιόντουσαν θα εκκαθαρίζονταν σε χρόνο dt. Κανένας τους δεν ήθελε πόλεμο με την Σερβία και η Σερβία δεν χρειαζόταν να παίξει κανένα τέτοιο χαρτί γιατί θεωρούσε την θέση της εξασφαλισμένη στην περιοχή. Αν υπήρχε τέτοια απειλή ήταν ψεύτικη απειλή. Αυτό φάνηκε και από την άνοδο του UCK: εμφανίστηκε 2 χρόνια μετά το τέλος του πολέμου στην Γιουγκοσλαβία, όταν οι Αλβανοί κατάλαβαν ότι ήταν οι μόνοι που έμειναν στην απόξω. Αν η Ελλάδα λοιπόν έπαιζε θεωρώντας ένα σενάριο διάλυσης της FYROM, τότε δεν ήξερε τι έκανε. Και σημειωτέον ότι το πρόβλημα με το όνομα δεν προέκυψε το 1993 ξαφνικά, αλλά το 1991 όταν δεν φαινόταν καν πιθανότητα spillover τόσο νότια. Αλλά μέσα σε δυο χρόνια δεν το έλυσαν. Γιατί; Γιατί περίμεναν ότι η Σερβία θα εξόπλιζε ομάδες στην Βοσνία και θα απειλούσε με το Κόσοβο; Πόσο πιστευτό μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο; Φυσικά αυτό το σενάριο παραγνωρίζει και την αντίδραση της Αλβανίας. Η στάση της Αλβανίας το 1991 ήταν εξίσουν εχθρική προς ότι μπορούσε να ανακόψει την πορεία εκδυτικισμού της όσο και το 1999, που δεν θέλησε ούτε για την τιμή των όπλων να εκφράσει το ενδιαφέρον της για τους Κοσοβάρους. Και υπήρχε πάντα η απειλή στρατιωτικής επέμβασης της Ελλάδας σε περίπτωση που πήγαινε να κάνει κάτι εναντίον των Ελλήνων στην Αλβανία. Αν λοιπόν η ελληνική εξωτερική πολιτική ενήργησε όπως ενήργησε, ποιον εξυπηρέτησε πέραν των συμφερόντων των λαθρεμπόρων πετρελαίου και όσων ξέπλεναν το μαύρο χρήμα του Μιλόσεβιτς και των άλλων μαυραγοριτών της Σερβίας;
Υ.Γ2 Το ότι ο Σακασβίλι είναι εθνικιστής φαίνεται και από το πώς πολιτεύεται, αλλά και από το τι λέει.. Κατέβηκε με προεκλογικό σύνθημα «η Γεωργία στους Γεωργιανούς«. Σας θυμίζει κάτι αυτό; Παρεπιμπτόντως, μετά τον Ανδρέα Παπανδρέου, την χούντα και τον Σακασβίλι, επεσχάτως το χρησιμοποιεί και ο ΜακΚέιν στην εκστρατεία του: «an american president for the american people«.
Ενδιαφέρουσα συζήτηση πράγματι εξελίσσεται στο θέμα που άνοιξε με το άρθρο του κ. Ανδριανόπουλου. Καλό θα ήταν όμως να αποφεύγουμε τους ιδεολογικούς μανιχαϊσμούς (διεθνισμός=καλό / εθνικισμός=κακό, προστασία δικαιωμάτων=καλό / προστασία εδαφικής κυριαρχίας=κακό)
Κατά την γνώμη μου ο εθνικισμός δεν είναι ούτε καλός ούτε κακός. Το φαινόμενο του εθνικισμού στην ιστορική του καταγραφή από τον 18ο αιώνα μέχρι σήμερα έχει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά. Εμφανίζεται όταν μια κοινότητα ανθρώπων (για κάποιους λόγους που μπορεί να διαφέρουν ανά περίπτωση) βρίσκεται σε ένα χρονικό σημείο εξάρθρωσης της ταυτότητας της και αναζητά μια καινούργια ταυτότητα. Σε αυτή τη στιγμή αναδύεται ο εθνικισμός ως μια ρητορική που προβάλει το καινούργιο, την καινούργια ταυτότητα. Γιατί το εθνικό στοιχείο είναι ισχυρότερο ως συνδετικός ιστός αυτής της καινούργιας ταυτότητας; Μα γιατί αναφέρεται στον σκληρό πυρήνα της κοινότητας, στον τρόπο που δομείται η ύπαρξη της μέσα στον χρόνο. Έτσι αποτελεί το στοιχείο αυτό (σε σύγκριση με άλλες ταυτότητες, όπως ταξική, θρησκευτική) το ισχυρότερο ενοποιητικό στοιχείο σε μια περίοδο κρίσης της κοινότητας.
Είναι αυτό ακριβώς το στοιχείο λοιπόν που οι τοπικές ελίτ χρησιμοποιούν, αναπτύσσοντας την εθνικιστική ρητορική, για να διαμορφώσουν την καινούργια κατάσταση. Είναι ένα sine qua non στοιχείο φαίνεται, αλλά πρέπει αμέσως μετά την εγκαθίδρυση της νέας πραγματικότητας (με την μορφή της νέας κρατικής οντότητας) να αρχίσει να περνάει από την ακραία ρητορική σε μια απλή φιλοπατρία. Αλλιώς, η διαιώνιση της εθνικιστικής ρητορικής σημαίνει ότι κάτι δεν πήγε καλά στο προσωρινό κλείσιμο της ταυτότητας.
Για να μην μακρηγορώ θα ήθελα εδώ να θίξω τον ρόλο των πολιτικών ελίτ στο εθνικιστικό φαινόμενο. Ουσιαστικά μιλάμε για ανθρώπους που στην δίψα τους για εξουσία ανεβαίνουν ένα τρένο (αυτό του εθνικισμού) γιατί στην συγκεκριμένη χρονική στιγμή, για τους λόγους που ανάφεραμε, φαίνεται ότι τους πηγαίνει στην κορυφή της εξουσίας του καινούργιου που αναδύεται. Μόνο που σε αυτό το ταξίδι, μεθυσμένοι από την εξουσία, δεν βλέπουν τι γίνεται γύρω τους. Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι και ο Σαακασβίλι. Συνεθλίβη (μαζί με μερικούς χιλιάδες αμάχους δυστυχώς) στις πέτρες του μύλου των γαιοπολιτικών παιχνιδιών των μεγάλων δυνάμεων.
Δεν φταίει το τρένο (ο εθνικισμός) που στούκαρε. Φταίει η δίψα του οδηγού για εξουσία. Την οποία βέβαια κανείς εχέφρων δεν προσπάθησε να περιορίσει. Αντιθέτως του την ενίσχυαν ώστε να τσεκάρουν την αρκούδα. Ε! η αρκούδα αντέδρασε, όπως πάντα οι αρκούδες κάνουν όταν δεν είναι σε χειμερία νάρκη ή δεμένες. Το διεθνές σύστημα θα ξαναβρεί με τον ένα ή τον άλο τρόπο την ισορροπία του. Αλλίμονο στους νεκρούς και τους πρόσφυγες.
Οσετία, αρχές και δίκαιο.
Το ζήτημα είναι κανείς να έχει καθαρό μυαλό όσον αφορά την δομή, τις αρχές του πολιτικού πολιτισμού των διεθνών σχέσεων, τα προβλήματα και τα αίτιά τους. Συντομογραφικά.
Πρώτον, το ζήτημα είναι κανείς να στέκεται στις θέσεις αρχής όσον αφορά τις διεθνείς σχέσεις (σεβασμός εσωτερικής-εξωτερικής κυριαρχίας – εθνική ανεξαρτησία, ειρηνική επίλυση των διαφορών και μη χρήση βίας).
Δεύτερον, το ζήτημα είναι, επίσης, κανείς να διακρίνει μεταξύ ιεραποστολικών αντιλήψεων για την τήρηση των αρχών (αντίληψη που συνήθως οφείλεται σε λάθος κατανόηση των διεθνών προβλημάτων ή ουτοπική θεώρηση της πορείας του κόσμου) και ανάγκης να προταχθεί η τήρηση των αρχών (δηλαδή της διεθνούς νομιμότητας) όσον αφορά την πατρίδα του. Για το τελευταίο σε όλες τις κοινωνίες όλων των εποχών και όλων των ιδεολογιών η αυτοθυσία για την υπεράσπισή της ήταν αυτονόητη ηθική και νομική υποχρέωση (μοναδική ίσως εξαίρεση αποτελεί η Ελλάδα τις δύο τελευταίες δεκαετίες όπου κυριάρχησε το αντίστροφο). Αυτού λεχθέντος, οφείλει κανείς να ομολογήσει ότι η δημιουργία του συγχρόνου διεθνούς συστήματος που συντελέστηκε σχεδόν παράλληλα με τρίς αντίρροπους διεθνισμούς (τον διεθνιστικό φιλελευθερισμό, τον ναζισμό-φασισμό και τον σοβιετικό κομμουνισμό) δεν συνοδεύτηκε από παράλληλη κατανόηση των διεθνών προβλημάτων ευρύτατα διαδεδομένη. Το αντίθετο της γνώσης των διεθνών σχέσεων θα το ονόμαζα ιδεολογία και ο κόσμος είναι γεμάτος από ιδεολογίες. Μολαταύτα το επιστημονικό κεκτημένο αφθονεί. Συνιστώ τον Edward H. Carr, Η εικοσαετής κρίση που αποτελεί σαρωτική αν όχι εξοντωτική κριτική των φιλελεύθερων ιδεολογημάτων του μεσοπολέμου και που αποτελεί, βασικά, την αφετηρία και την βάση της σύγχρονης επιστημονικής μελέτης των διεθνών σχέσεων και τον John Mearsheimer, Η τραγωδία της πολιτικής των μεγάλων δυνάμεων, το καλύτερο ίσως κείμενο διεθνών σχέσεων που γράφτηκε ποτέ για την πορεία των διεθνών σχέσεων τους τελευταίους αιώνες, την σημερινή κατάσταση και τις προβολές στο μέλλον (για αμφότερα βλ. http://www.ifestosedu.gr/82GoodBooks.htm )
Τέλος, παραθέτω πιο κάτω ανάλυση του Μιχάλη Ιγνατίου που με την κοφτερή δημοσιογραφική του γλώσσα θίγει, νομίζω, τα κυριότερα ζητήματα της κρίσης στην Γεωργία.
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Νότια Οσετία και Κοσσυφοπέδιο
Από ΜΙΧΑΛΗ ΙΓΝΑΤΙΟΥ mignatiou@aol.com Η κρίση για τη Νότια Οσετία ήταν προδιαγεγραμμένη. Μετά τη βλακώδη, επικίνδυνη, και προβοκατόρικη ενέργεια της ανεξαρτητοποίησης του Κοσσυφοπεδίου, ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας, Σεργκέι Λαβρόφ, είχε προειδοποιήσει την Αμερικανίδα ομόλογό του, Κοντολίζα Ράις, με τρόπο που δεν επιδεχόταν καμίας αμφισβήτησης: η Ν. Οσετία είναι το δικό μας Κοσσυφοπέδιο. Οι Αμερικανοί, όπως πάντα, επειδή κυριαρχούνται από το αρρωστημένο σύνδρομο της υπερδύναμης, προφανώς μειδίασαν ειρωνικά. Σήμερα, μερικούς μήνες μετά, κλαίνε επειδή δεν μπορούν -προφανώς δεν τολμούν- να βοηθήσουν τον άνθρωπό τους, τον σημερινό πρόεδρο της Γεωργίας, που όλα δείχνουν πως θα εγκαταλειφθεί στη μοίρα του, όπως ακριβώς συνέβη με τον Έντουαρντ Σεβαρντνάτζε. Αν και θα ενοχληθούν κάποιοι αναγνώστες, ομολογώ πως δεν υπήρξα ποτέ θιασώτης της σερβικής ηγεσίας επί Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, καθώς πίστευα ότι η στάση του έδειχνε ψυχασθενές άτομο, με τάσεις καταστροφής για τον ίδιο και το λαό του. Θεωρώ ότι είχε μύριες ευθύνες, και δεν είναι δικαιολογία ότι «τα συζητούσε όλα με τους Αμερικανούς». Αν συνέβαινε αυτό, και στη συνέχεια τον πούλησαν, ήταν και βλάκας. Παρ’ όλα αυτά, συνεχίζω να πιστεύω πως η υπόθεση της ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου, με ετσιθελικό τρόπο, είναι μία παράνομη ενέργεια και κατάφωρη παραβίαση του Κατασταστικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Ακόμα και οι ερασιτέχνες της διεθνούς διπλωματίας είχαν συνειδητοποιήσει πως η αμερικανική βλακεία στα Βαλκάνια θα αποτελούσε προηγούμενο και για άλλες περιοχές. Από τη στιγμή, λοιπόν, που την Παρασκευή ο Βλαντιμίρ Πούτιν -λίγο πριν τον είδαμε να χαριεντίζεται με τον Τζορτζ Μπους στην τελετή έναρξης των Ο.Α.- απάντησε στην πρόκληση του Γεωργιανού τσιρακιού των Αμερικανών, η Ουάσιγκτον το φυσά και δεν κρυώνει. Δημόσια απαιτεί «το σεβασμό της εδαφικής ακεραιότητας της Γεωργίας», όπως προφανώς «σεβάστηκε» η Αμερική τη Σερβία και την Κύπρο, και στο παρασκήνιο δεν ενοχλεί τον Ρώσο τσάρο, διότι τον έχει ανάγκη για να μην ανοίξουν οι πόρτες του τρελοκομείου στο Ιράν. Ποταποί παγκόσμιοι ηγέτες, χωρίς αισθήματα, παίζουν τις τύχες των λαών στα ζάρια, και όταν ενοχληθούν τα πολιτικά τσιράκια τους, κάποτε αντιδρούν για τα μάτια του κόσμου, αλλά πάντα τα πουλάνε. Και αυτό συνέβη στον πρόεδρο της Γεωργίας, που ξεκίνησε τον πόλεμο -με ποιου την εντολή άραγε- και τώρα κλαίει σαν δεσποινίδα που την εγκατέλειψε ο αγαπημένος της. Τη μεγαλύτερη ευθύνη για τη σημερινή κατάσταση φέρει η κυβέρνηση των Ην. Πολιτειών. Αναμείχθηκε απροκάλυπτα στις εσωτερικές υποθέσεις του Καυκάσου όταν η Μόσχα ήταν πατημένη στη γη. Μόλις οι Ρώσοι συνήλθαν από το σοκ που τους προκάλεσε εκείνη η αρρωστημένη μορφή κομμουνισμού που τους επιβλήθηκε, οι πάντες γνώριζαν πως θα απαιτούσαν την πρωτοκαθεδρία στην περιοχή. Δεν συμφέρει στις ΗΠΑ η σύγκρουση με τη Ρωσία, απλά και μόνο επειδή δεν είναι σε θέση να την αντιμετωπίσει. Οσοι γνωρίζουν τον τρόπο δράσης και αντίδρασης της Μόσχας, δεν έχουν την παραμικρή αμφιβολία πως σύντομα θα ξανανοίξουν και το θέμα του Κοσσυφοπεδίου, ακόμα και αν οι ΗΠΑ κάνουν μερικά βήματα πίσω στον Καύκασο. Η θύελλα που έρχεται, ούτε την Ουάσιγκτον συμφέρει, αλλά πολύ περισσότερο δεν βοηθά την κατάσταση στα Βαλκάνια… Διότι, ο τρόπος αντίδρασης της Μόσχας προκαλεί τρόμο, όχι τόσο για την ωμότητα που παρατηρήθηκε. Προκάλεσε ανατριχίλα η αποφασιστικότητα της ρωσικής ηγεσίας να πατάξει όσους και όποιους αμφισβητούν την πρωτοκαθεδρία της στον Καύκασο και είναι ξεκάθαρο πως δεν θα επιτρέψει άλλο την αμερικανική παρέμβαση στην περιοχή. Η απόφαση αυτή, με δεδομένα τα γεωπολιτικά συμφέροντα της Ουάσιγκτον, και τα δισεκατομμύρια που ξοδεύτηκαν αλλά και που κερδήθηκαν, έφερε τις δύο χώρες στο παρά πέντε. Η ευχή όλων των ανθρώπων είναι να μην ξαναζήσει ο πλανήτης τη λαίλαπα μιας παγκόσμιας σύρραξης. Ας ελπίσουμε πως η ευχή αυτή θα φτάσει στα αυτιά των ηγετών που λαμβάνουν τις αποφάσεις.
Δεν αναφέρθηκα ούτε στο 1993 ούτε στο 1995.Αναφέρθηκα στην άνοιξη του 1994 όταν η Ελλάδα εξήγγειλε το εμπάργκο εναντίον των Σκοπίων τρεις ημέρες πριν από την έναρξη βομβαρδισμών κατά της Σερβίας και όχι μόνο των Σερβοβοσνίων ,απόφαση που είχε πάρει δύο μέρες πριν το ΝΑΤΟ με αποχή της Ελλάδος ύστερα από την έκρηξη μιας βόμβας στην αγορά του Σαράγεβο που η έχουσα την προεδρία της ΕΕ Ελλάδα προσπάθησε να την αποδώσει στους ίδιους τους Βόσνιους ενώ οι υπόλοιποι επέρριψαν την ευθύνη στους Σέρβους.
Είναι προφανές ότι η Ελλάδα προσπαθούσε αγωνιωδώς να αποτρέψει -ίσως και με πλαστογραφίες-τους βομβαρδισμούς ενώ οι υπόλοιποι και κυρίως ο Σιράκ πίεζαν για έναρξη πυρός.Και προσπαθούσε γιατί αυτοί ειδικά οι βομβαρδισμοί δεν ήταν συμφωνημένοι με τον Μιλοσεβιτς εναντίον μόνο των Σερβοβοσνίων αλλά και εναντίον της Σερβίας που θα αντιδρούσε σίγουρα με εθνοκάθαρση των Αλβανών προς Νότον.Τότε και ενώ ο Παπούλιας επισκεπτόταν το Βελιγράδι ο Παπανδρέου εξήγγειλε κλείσιμο των συνόρων με τα Σκόπια δήθεν για το όνομα ενώ δεν είχε αλλάξει τίποτα στο θέμα αυτό..
Οι βομβαρδισμοί τελικά ματαιώθηκαν.Είναι εκπληκτικό ότι ενώ είναι προφανές ότι το εμπάργκο σχετιζόταν με
τους βομβαρδισμούς κανείς αναλυτής ή «αναλυτής» στην Ελλάδα δεν ασχολήθηκε με το ζήτημα αυτό.Ίσως γιατί εκφεύγει του απλοικού διπόλου «εθνικισμός-αντιεθνικισμός» .
Οι Σέρβοι δεν θα περιμεναν να τους δώσουν οποιαδήποτε αφορμή οι Αλβανοί για να προχωρήσουν που πράγματι δεν τους έδιναν γιατί τότε δεν μπορούσαν.Η έναρξη των βομβών του ΝΑΤΟ θα ήταν το σύνθημα ανεξάρτητα του τι θα έκαναν οι Αλβανοί.
Προς Ηφαιστο.
Η βασικη φιλελευθερη αντινομια ειναι η εξης:Πως προκρινουν οι φιλ συνεργατικες σχεσεις σε διακρατικο επιπεδο αλλα ανταγωνιστικες σχεσεις (ατομισμος, διαλυση του κοινωνικου κρατους, οικονομια της αγορας) εντος του κρατους.
Δύο σχόλια. Συμφωνώ σχεδόν απόλυτα με την συγκλονιστική αν όχι συναρπαστική περιγραφή του Κονδύλη που περιέγραψε την έλευση της πλανητικής εποχής που σε συνδυασμό με την παρακμή του αστικού πολιτισμού που στην ανάμειξή του με τον φιλελευθερισμό και τις μεταμοντέρνες τάσεις (για να μην αναφέρουμε την πρόκληση του κομμουνισμού τον 20 αιώνα βρίσκεται σε σχεδόν ελεύθερη πτώση. Ο Κονδύλης περιγράφει άψογα αυτή την πορεία στο Η παρακμή του Αστικού Πολιτισμού και Από τον 20 στον 21 αιώνα. Εσχάτως με το τελευταίο του έργο Το πολιτικό και ο Άνθρωπος έδωσε την χαριστική βολή με την περιγραφή των μεγάλων αντιφάσεων του λειτουργισμού, του οικονομισμού, του κυβερνητισμού και άλλων εγγενών ασθενειών που αν και μέρος επιχειρούν να αναχθούν στο όλο. Δεύτερον, αυτές οι αντιφάσεις σε διακρατικό επίπεδο σχεδόν πάντοτε οδηγούν σε τραγωδία γιατί είναι ένα πράγμα υποκριτικά ή ουτοπικά να προκρίνεις την δημοκρατία των «λαών που εμπορεύονται» σε μια κατάσταση παγκόσμιας αρμονίας συμφερόντων (ιδεολόγημα που υποβόσκει στην διεθνή θεωρία των φιλελευθέρων ως μόνιμη αντίφαση και μόνιμο πρόβλημα) και άλλο να εφαρμόσεις εξωτερική πολιτική για να στηρίξεις τα συμφέροντα της δικής σου κοινωνίας. Επίσης, είναι ένα πράγμα να μιλάς για ανταγωνισμό και μηχανισμούς της αγοράς στην ενδοκρατική τάξη όπου υπάρχουν πνευματικές και υλικές ιεραρχίες και έλεγχοι και εξισορροπήσεις και άλλο στη διακρατική τάξη η οποία σφαδάζει τόσο υπό το βάρος των διακρατικών ανταγωνισμών (κυρίως των ηγεμονικών) και υπό συνθήκες αδυναμίας μιας διεθνούς οικονομικής τάξης ρυθμισμένης με θεσμούς όπως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου που δεν θα είναι εξαρτημένη μεταβλητή της ισχύος ( βλ. το βιβλίο του πρύτανη της διεθνούς πολιτικής οικονομίας, Robert Gilpin Παγκόσμια Πολιτική Οικονομία Εκδόσεις Ποιότητα, που αναλύει διεξοδικά αυτά τα ζητήματα).
Ιστορικές αντιφάσεις που όλο και εντείνονται, λοιπόν, μαζί με τα αίτια πολέμου αναπόφευκτα δεν οδηγούν σ’ ένα αγγελικά πλασμένο διεθνές σύστημα αλληλεξαρτημένων και συνεργαζομένων κοινωνιών.
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Κύριε Πολυμερόπουλε, επειδή αφήσατε κάποια υπόνοια για τον Αντρέα Παπανδρέου, και τον συγκρίνατε με τον εκλεκτό των Αμερικανών (μην το ξεχνάτε αυτό) τον εθνικιστή Σαακασβίλι, αναγκάζομαι (πραγματικά δεν μου είναι ευχάριστο, αναγκάζομαι) να υπερασπιστώ τον Αντρέα Παπανδρέου για το σύνθημα που είχε πει εκείνη την εποχή «Η Ελλάδα ανήκει στους Έλληνες».
Τότε πράγματι, βγαίναμε από την Αμερικανόδουλη χούντα των συνταγματαρχών, η οποία είχε κάνει καλά την δουλεία της, δίνοντας την μισή Κύπρο στους Τούρκους, είχαμε την μέχρι τότε πραγματικότητα, που από τότε που ελευθερώθηκε η Ελλάδα από τους Γερμανούς, οι Αμερικάνοι και οι Άγγλοι παρέμβαιναν προκλητικά και έντονα στις πολιτικές εξελίξεις της χώρας, με πιόνια την δεξιά της εποχής και το Παλάτι.
Τότε έπρεπε να ακουστεί αυτό το σύνθημα, και έπρεπε να πάρει σάρκα και οστά, ώστε ούτε ο Αμερικάνικος ιμπεριαλισμός, ούτε και κανένας άλλος ιμπεριαλισμός, να μην είναι αφεντικό στην χώρα μας.
Κύιε Ήφαιστε λέτε,
«Δεύτερον, αυτές οι αντιφάσεις σε διακρατικό επίπεδο σχεδόν πάντοτε οδηγούν σε τραγωδία γιατί είναι ένα πράγμα υποκριτικά ή ουτοπικά να προκρίνεις την δημοκρατία των «λαών που εμπορεύονται» σε μια κατάσταση παγκόσμιας αρμονίας συμφερόντων (ιδεολόγημα που υποβόσκει στην διεθνή θεωρία των φιλελευθέρων ως μόνιμη αντίφαση και μόνιμο πρόβλημα) και άλλο να εφαρμόσεις εξωτερική πολιτική για να στηρίξεις τα συμφέροντα της δικής σου κοινωνίας.»
Και το παραπάνω παρουσιάζεται ως προφανές πέραν κάθε ανάγκης αποδείξεως. Επειδή μερικοί όμως εξ ημών, εμού συμπεριλαμβανομένου, χρειαζόμαστε εξηγήσεις των επιχειρημάτων θα θέσω τα παρακάτω ερωτήματα. Γιατί τα λόγια τα μεγάλα και οι θεωρητικούρες ωραία ακούγονται αλλά η θολούρα τους για μένα υποκρύπτει μια έντονη λατρεία του κρατισμού και της λογικής της ισχύος. Αν έχετε την καλοσύνη τοποθετείστε επ’αυτών.
α. Γιατί η αρχή του ελεύθερου εμπορίου ανάμεσα στους πολίτες των εθνών-κρατών (δηλαδή η ελεύθερη διακίνηση κεφαλαίων, αγαθών/υπηρεσιών και ανθρώπων) αποτελεί ιδεολόγημα που υποβόσκει στην διεθνή θεωρία των φιλελευθέρων ως μόνιμη αντίφαση και μόνιμο πρόβλημα; Μπορείτε να αναλύσετε λίγο την μόνιμη αντίφαση και το μόνιμο πρόβλημα, ως και την απαξία της λέξεως ιδεολόγημα;
β. Πως και από ποιόν ορίζονται τα συλλογικά συμφέροντα μιας κοινωνίας; είναι διαφορετικά από το ατομικό συμφέρον να ζει κανείς ελεύθερος με σεβασμό της ζωής του και της περιουσίας του σε μια κοινωνία ειρήνης και ελεύθερων συναλλαγών;
γ. Υπάρχουν κάποια άλλα συλλογικά εθνικά συμφέροντα που είναι υπεράνω των παραπάνω; Αν υπάρχουν, αυτά τα άλλα εθνικά συμφέροντα μπορούν να δικαιολογήσουν περιορισμό των βασικών ατομικών δικαιωμάτων της ζωής, της ελευθερίας και της περιουσίας;
Αν και η συμμετοχή σε συζητήσεις με σύντομα κείμενα είναι μια πρόκληση είναι δύσκολο να συνοψιστούν επιχειρήματα που αλλού τα ανάπτυξα σε εκατοντάδες σελίδες. Γράφω από mobile εν πλω και δεν μπορώ να επεκταθώ. Τα ερωτήματά σας αφορούν ζωτικά δύο καίρια ζητήματα. Πρώτον, την διανεμητική δικαιοσύνη και δεύτερον, τα αίτια στα οποία οφείλεται το γεγονός πως στις διακρατικές σχέσεις τα κριτήρια ισχύος υπερισχύουν. Για να αρχίσω από το δεύτερον, η κατανόηση των διεθνών προβλημάτων εκμηδενίζεται προγραμματικά αν δεν γίνει αντιληπτό πως ισχύει το αμείλικτο πόρισμα (περιγραφικό όχι αξιολογικό) του Θουκυδίδη πως «δίκαιο έχουν όσοι έχουν ίση δύναμη και όταν αυτό δεν ισχύει ο ισχυρός επιβάλλει ότι του επιτρέπει η δύναμή του και ο αδύναμος υποχωρεί και προσαρμόζεται». Αυτός ο διανεμητικός ρόλος της ισχύος, επιπλέον, δεν υπόκειται σε κοινωνικούς ελέγχους και εξισορροπήσεις ενώ επαληθεύεται καθημερινά (βλ. την αδιασάλευτη θεμελίωση του Carr) το γεγονός πως οι διακηρύξεις περί διεθνισμών, κοσμοπολιτισμών, παγκόσμιας κοινωνίας κτλ κτλ ήταν και συνεχίζει να είναι πάντοτε!!! μεταμφίεση ιδιοτελών συμφερόντων. Ακόμη, όταν τα κράτη συμφωνούν τρόπους ρύθμισης των διακρατικών σχέσεων υπό το πρίσμα των θεμελιωδών αρχών του διεθνούς δικαίου (διακρατική ισοτιμία, μη επέμβαση, ειρηνική επίλυση των διαφορών – προϋποθέσεις που αν εφαρμόζονταν θα ίσχυε μια συμπεφωνημένη διεθνή κατανομή και ανακατανομή στην βάση των δυνατοτήτων-ικανοτήτων του κάθε κράτους) παρεμβάλλονται τα αίτια πολέμου. Για την θεμελίωση των αιτιών πολέμου αν δεν σας κάνουν οι δικές μου θεμελιώσεις μπορείτε να ανατρέξετε στο μοναδικό κείμενο του Robert Gilpin, Πόλεμος και αλλαγή στην διεθνή πολιτική (Εκδόσεις Ποιότητα) στο οποίο πολλοί θεωρούν ως εφάμιλλο του Θουκυδίδη (και σε κάθε περίπτωση επιβεβαίωσε τον Θουκυδίδη, κυρίως με όρους διεθνούς οικονομίας) τον Θουκυδίδη. Δεν είναι «θεωρητικούρες» όπως λέτε αλλά απέραντα θεμελιωμένες θεωρήσεις που αν κανείς δεν τις κατανοεί στην διεθνή πολιτική κινείται στα τυφλά (η Ελλάδα των τελευταίων δύο δεκαετιών είναι κλασική περίπτωση).
Τώρα, όσον αφορά την διανεμητική δικαιοσύνη, το επιχείρημά σας για τον κρατισμό απαντάται εύκολα. Δεν έχουν καμιά σημασία οι δικές μου απόψεις για τον κρατισμό. Δική μου θέση ως διεθνολόγου είναι ότι οι βαθμίδες κοινωνικής δικαιοσύνης, ο ρόλος του κράτους στην οικονομία, οι ρυθμιστικές παρεμβάσεις, το κοινωνικό κράτος κτλ είναι ή πρέπει να είναι κοινωνικοπολιτικά προσδιορισμένα. Για να το θέσω σχηματικά: 1) Η χώρα πρέπει να είναι ανεξάρτητη (και όχι εξαρτημένη) για να μπορεί να συμμετέχει αξιοπρεπώς στον διεθνή καταμερισμό ρόλων και συμφερόντων. 2) Η οικονομία πρέπει να είναι ισχυρή για να μπορεί να είναι η χώρα ανταγωνιστική στην διεθνή πολιτική οικονομία και 3) το κράτος απαιτείται να πρωτοστατεί στις συμμετοχές στο διεθνές θεσμικό σύστημα, στον συντονισμό και ή πληροφόρηση των οικονομικών δρώντων, στην υποβοήθηση με νομοθεσία των αναπτυξιακών στόχων (ξένες επενδύσεις εντός και προς τα έξω) κτλ. Για να μπορεί το κράτος να διαδραματίσει αυτό τον κομβικό ρόλο το ζήτημα δεν είναι κρατισμός ή μη κρατισμός αλλά η ευρύτατη κυριαρχία απόψεων υπέρ του εθνικού συμφέροντος και όχι άγονοι και αφελείς διεθνισμοί, κοσμοπολιτισμοί κτλ. Πίστη, νομιμοφροσύνη, φιλοπατρία και άλλα συνώνυμα όταν διαχέονται στην κοινωνία και στους κρατικούς λειτουργούς ως αξονικές παραδοχές (κάτι τέτοιο πέτυχαν οι Γάλλοι επί Ντε Γκολ και μέχρι σήμερα συνεχίζεται). Πάντοτε, ασφαλώς, μιλούμε για μια φιλειρηνική κοινωνία που σέβεται και λειτουργεί στην βάση της διεθνούς νομιμότητας. Πιο προχωρημένα: Θεωρώ ιδεολογήματα –είναι και το κύριο ζήτημα των νέων μου δημοσιεύσεων– μεταφυσικά προσδιορισμένα δόγματα κοινωνικής δικαιοσύνης οικονομικά συναρτημένα. Αυτά είναι ζητήματα που όσο η δημοκρατία προχωρεί προσδιορίζονται στην βάση μιας συνεχούς αναζήτησης του συλλογικού κατ’ αλήθειαν βίου και του συλλογικού τρόπου ζωής (δηλαδή των ηθικοκανονιστικών δομών και της διανεμητικής δικαιοσύνης). Ξανά: η ανεξαρτησία είναι ασφαλώς προϋπόθεση για κάτι τέτοιο.
Όσον αφορά την ελευθέρα κυκλοφορία των αγαθών, των υπηρεσιών, του κεφαλαίου και της εργασίας ποτέ δεν είπα ότι είναι εκ της φύσεώς τους ιδεολογήματα. Είναι ιδεολογήματα όταν προτάσσονται από κάποιους ως τρόπος υπονόμευσης των συστημάτων διανεμητικής δικαιοσύνης. Αυτά τα αγαθά μπορούν να κερδηθούν στο διεθνές επίπεδο με τον σωστό τρόπο: Μέσα από ισότιμες διαπραγματεύσεις στους διεθνείς θεσμούς. Γνωρίζουμε, όμως, τι γίνεται στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου και αυτό πρέπει να μας προβληματίσει. Παραδειγματική, βεβαίως, μέχρι στιγμής τουλάχιστον, είναι εφαρμογή τους στην ΕΕ όπου, υπενθυμίζω, α) δεν θίγεται η ανεξαρτησία των μελών, β) η πρόοδος της εφαρμογής τους είναι συνάρτηση πανευρωπαϊκών ελέγχων και εξισορροπήσεων (για τους οποίους οι κεντρικοί υπερεθνικοί θεσμοί κάνουν ότι μπορούν να ενθαρρύνουν) και γ) ασφαλώς, η ισοτιμία μεταξύ των κρατών και των κοινωνιών είναι πλέον είδος κοσμοθεωρίας (η οποία, επιτρέψτε μου να προβλέψω) η βιωσιμότητά της ΕΕ είναι αντιστρόφως ανάλογη της υπονόμευσης αυτής της αντι-διεθνιστικής κοσμοθεωρίας – η οποία στο πνευματικό επίπεδο αποτελεί και το κύριο επίτευγμα της διαδικασίας ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης)
Ιδεολόγημα –και μάλιστα μεταφυσικά προσδιορισμένο– είναι ότι δεν είναι κοινωνικοπολιτικά προσδιορισμένο (ενδοκρατικά από την κοινωνία κάθε ανεξάρτητου κράτους και διακρατικά από την κοινωνία των κρατών). Το εθνικό συμφέρον, που αποτελεί την βάση λειτουργίας του διεθνούς συστήματος είναι κοινωνικοπολιτικά προσδιορισμένο από μια έκαστη κοινωνία (που πρέπει να είναι ανεξάρτητη για να μπορεί να επιτελέσει αυτή την αποστολή). Όσον αφορά την ελευθερία, τόσο συλλογικά ως ανεξαρτησία όσο και η προσωπική ως κεκτημένο πολιτικού πολιτισμού είναι οντολογικού περιεχομένου και γι’ αυτό ηθικά αμάχητη (δεν έχετε παρά να διαβάσετε τις εκατό περίπου σελίδες στο δεύτερο κεφάλαιο του βιβλίου μου Οι διεθνείς σχέσεις ως αντικείμενο επιστημονικής μελέτης στην Ελλάδα και στο εξωτερικό (Εκδόσεις Ποιότητα) όπου και θεμελιώνω αυτή την θέση (όπως και την θέση ότι οι θεμελιώδεις αρχές του διεθνούς δικαίου αποτελούν ιστορική επικύρωση αυτού του γεγονότος. [Για θέση όσον αφορά όλα αυτά τα ζητήματα που λέτε βλ. την ανάλυση που με εκφράζει πλήρως στο http://www.ifestosedu.gr/32.htm - δυστυχώς η στάση πολλών πολιτικών και «διανοητών» στην Ελλάδα για τα ανθρώπινα δικαιώματα, το δικαίωμα περιουσίας, την περιστολή των εγκλημάτων πολέμου κτλ στην συγκεκριμένη περίπτωση για την οποία έγινε η περιγραφή της διεθνούς νομιμότητας ήταν δυστυχώς κυριολεκτικά ντροπιαστική αν όχι επαίσχυντη]
Εν τέλει, η ανθρώπινη αυτοοργάνωση κατά κράτος ή κατά πλανήτη έχει ιστορικά αποφασιστεί. Ενώ ενδοκρατικά χωρεί πολλή συζήτηση για την διανεμητική μας δικαιοσύνη για τις εξωτερικές σχέσεις «κοντός ψαλμός αλληλούια»: τα αίτια πολέμου καθιστούν την ισχύ (και μάλιστα την αναθεωρητική και ηγεμονική) κύριο διανεμητικό παράγοντα. Οι σοβαρές συζητήσεις για τις διεθνείς σχέσεις αρχίζουν μόνο στην βάση αυτής της αμείλικτα σωστής παρατήρησης. Γι’ αυτό ο Θουκυδίδης θα συνεχίσει να είναι ο σημαντικότερος διεθνολόγος. Αυτό θα πάψει όταν εξαλειφτούν τα αίτια πολέμου που καλά κάνει να κατανοήσει όποιος ενδιαφέρεται να κατανοήσει σοβαρά τις διεθνείς σχέσεις.
Τέλος, όλα αυτά που σχηματικά έγραψα, καμιά σχέση δεν έχουν με προσωπικές ή συλλογικές: Είναι ένα πράγμα η ανάλυση και άλλο η προσωπική στάση και επιλογές του καθενός
Παναγιώτης Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
@ψυχραιμία
Το 1999 840,000 Αλβανοί εκδιώχθηκαν βίαια από τους Σέρβους και μπήκαν στην FYROM και την Αλβανία. Από την ελληνική μειονότητα δεν πειράχτηκε τρίχα από τους Αλβανούς. Η FYROM δεν διαλύθηκε και η ελληνική μειονότητα δεν εκδιώχθηκε τελικά. Ο Ανδρέας Παπανδρέου κέρδισε τις εκλογές τον Οκτώβριο του 1993. Στο τέλος του ίδιου μήνα – Οκτωβρίου – σταμάτησε οποιαδήποτε συνομιλία με την FYROM και μετά τον Φεβρούαριο επέβαλλε εμπάργκο. Το εμπάργκο δεν ήρθε λοιπόν ως κεραυνός εν αιθρία. Αν σε πιστέψουμε το έκανε για να προστατέψει την ελληνική μειονότητα και να αποφύγει το spillover της κρίσης νότια. Αν όντως ισχύουν αυτά που λες, αφού η ελληνική μειονότητα δεν πειράχτηκε όταν δημιουργήθηκε θέμα, τότε μπορούν να ειδωθούν και υπό άλλο πρίσμα: ότι ήλπιζε η FYROM όντως να διαλυθεί, αφού αυτά περί ελληνικής μειονότητας είναι ανυπόστατα. Ούτε οι Σέρβοι, με 700,000 πρόσφυγες δεν κατάφεραν να σερβοποιήσουν το Κοσσυφοπέδιο. Αναδεικνύεται μια ανατριχιαστική σχολή σκέψης στην ελληνική πλευρά: στήριξη στο εθνικιστικό καθεστώς της Σερβίας – κάνοντας την Ελλάδα και διπλωματικά συνένοχη στην εκκαθάριση στην Κράινα και την Βοσνία – και προσπάθειες για καταστροφή της FYROM: ο Μητσοτάκης συζητούσε με τον Μιλόσεβιτς για το διαμοιρασμό της FYROM και ο Παπανδρέου έλπιζε να διαλυθεί η FYROM από μαζική εισρροή Αλβανών.
Διορθώνω την προτελευταία γραμμή που είναι ημιτελής
Τέλος, όλα αυτά που σχηματικά έγραψα, καμιά σχέση δεν έχουν με προσωπικές ή συλλογικές προτιμήσεις και επιλογές: Είναι ένα πράγμα η ανάλυση και άλλο η προσωπική στάση και επιλογές του καθενός
Παναγιώτης Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
To 1999 δεν ήταν 1994 ή 1993.Το 1999 υπήρχε στρατός ΝΑΤΟικός στα Σκόπια για να ελέγξει τυχόν συγκρούσεις προσφύγων και ντόπιων,υποδομή φαρμακευτική και ιατρική σε απευθείας συγκοινωνία με τη Θεσσαλονίκη και ακόμη και 4.000 Αμερικανοί στην Αλβανία.Με δύο λόγια το 1999 ήταν όλοι έτοιμοι για την αντίδραση Μιλόσεβιτς στους βομβαρδισμούς και με τη συνεργασία της Ελλάδος που διέθεσε τις συγκοινωνίες μέσω Θεσσαλονίκης με αντάλλαγμα 19 δισ. ευρώ του 3ου ΚΠΣ που ανακοινώθηκε την ώρα ακριβώς των βομβαρδισμών και πιθανώς και παρασκηνιακές διαβεβαιώσεις ότι θα μπούμε στην ΟΝΕ με ελαστικά στατιστικά νούμερα.Είχε έλθει η ώρα να πουληθούν οι αδελφοί Σέρβοι.
Το 1994 τίποτε από αυτά δεν είχε αποφασισθεί και οργανωθεί.Ούτε στρατός συμμάχων ήταν στα Σκόπια ούτε στην Αλβανία και ούτε καποιο αντάλλαγμα είχε συμφωνηθεί.Απλώς κάποιοι αποφάσισαν ότι μπορούσαν να αρχίσουν βομαβρδισμούς αδιαφορώντας ποια θα ήταν η αντίδραση της Σερβίας και τι συνέπειες θα είχε.
Το κλείσιμο των συνόρων με τα Σκόπια προδιέγραψε τις συνέπειες.
Ανατριχιαστικό ίσως.Υπολογιστικό όμως και όχι εθνοκαραγκιοζιλικό.Την ευθύνη για όσα θα συνέβαιναν θα την είχαν αυτοί που θα άρχιζαν τους βομβαρδισμούς.Και εφ όσον αγνοούν τα συμφέροντα του μοναδικού τους συμμάχου στην περιοχή ,της Ελλάδος,αυτή είχε κάθε δικαίωμα να κοιτάξει τα δικά της.
Τελικά τι σημαίνει συμμαχία-δεν κατάλαβα.Είμαστε σύμμαχοι για μισό αιώνα και όταν τελειώνει η δουλειά της αναχαίτισης του κομμουνισμού παύουμε να είμαστε;
Ε ,τότε και η Ελλάδα πολύ καλά έκανε να κοιτάξει τη δουλειά της.
Ας μου επιτραπεί ένα σύντομο σχόλιο που συνδέει το ζήτημα των συμμαχιών με τις προηγούμενες παρεμβάσεις μου.
Στην Ελλάδα, «δεξιά», «αριστερά» και ενδιαμέσως (με τα εντός εισαγωγικών εννοώ ότι ποτέ δεν υπήρξε αυτόχθων ελληνική ιδεολογία μετά την επανάσταση) δεν μπορεί να γίνει κατανοητό αυτό που όλοι οι υπόλοιποι λαοί καταλαμβάνουν (ακόμη και οι ελάχιστα αναπτυγμένοι στα βάθη της Αφρικής), ότι δηλαδή συμμαχία σημαίνει κοινός τόπος συμφερόντων, κοινές απειλές, αμοιβαιότητα σε καθεστώς ισοτιμίας και αλληλεγγύη για τους πιο πάνω και άλλους συναφείς εξυπακουόμενους λόγους. Μια κοινωνία για να λειτουργεί ορθολογιστικά στοιχειωδώς στο πιο πάνω πλαίσιο απαιτείται να τρέφει βαθιά πίστη και νομιμοφροσύνη στην εθνική της ανεξαρτησία, δηλαδή, στην συλλογική ελευθερία των πολιτών της. Μετά από ενάμιση περίπου αιώνα ξένης εξάρτησης που απαγορεύει τέτοιους ορθολογισμούς και καταδικάζει σε διπλωματική υπανάπτυξη, διπλωματικό ανορθολογισμό και ανορθολογικές εξωτερικές συμπεριφορές, παρατηρήθηκαν μερικά σκιρτήματα ανεξαρτησίας που αφού απέτυχαν εγκαταλείφθηκαν για να επανέλθουμε στην πρότερη κατάσταση ευτελούς ξένης εξάρτησης. Το πρώτο σκίρτημα έγινε από τον Κ. Καραμανλή (σύγκρουση με τα ανάκτορα και στην μεταπολιτευτικά οι σπασμωδικές αλλά πολιτικά επαναστατικές λανθασμένες κινήσεις αποχώρησης από το ΝΑΤΟ και αναζήτησης ερεισμάτων (νέας εξάρτησης;) από την Ευρώπη. Το δεύτερο, του Ανδρέα Παπανδρέου με το «η Ελλάδα στους Έλληνες» (κλασική γκολική κοσμοθεωρία υπέρ της εθνικής ανεξαρτησίας και της απόρριψης κάθε ξένης εξάρτησης ταυτόχρονα με την αναζήτηση διπλωματικών στάσεων ισοτιμίας με τα άλλα κράτη σε ένα πλέγμα πελατειακών σχέσεων αμοιβαίας ωφέλειας). Και το δεύτερο όχι μόνο απέτυχε αφού το «σκίρτημα ανεξαρτησίας» διήρκεσε μερικούς μόνο μήνες και καταπνίγηκε μέσα σε καταιγισμό ανορθολογικών συμπεριφορών αλλά επιπλέον έτυχε της χείριστης δυνατής διαχείρισης (ευρωπύραυλοι, Γιαρουσέλσκι, Λιβύη κτλ) με αποτέλεσμα η αμερικανική διπλωματία που μας παρακολουθούσε με περιέργεια να μας υποτιμήσει τελείως. Η χαριστική βολή δόθηκε από τους διαδόχους του Ανδρέα Παπανδρέου που έκαναν την εξάρτηση δόγμα, στάση ακατανόητη στην φιλελεύθερη Δύση στους θεσμούς της οποίας ήμασταν μέλος. Η ιλαροτραγωδία ολοκληρώθηκε όταν ένα τρίτο σκίρτημα σοβαρής σύγχρονης στρατηγικής ειρηνικής επίλυσης των σημαντικότερων εξωτερικών προβλημάτων που υποκίνησαν διεθνολόγοι που εξ αντικειμένου γνώριζαν τον δυτικό τρόπο σκέψης υποστήριξαν μια ορθολογιστική αποτρεπτική στρατηγική και σημαντικές διπλωματικές πρωτοβουλίες με συντεταγμένο και μελετημένο τρόπο (βλ. ανάλυση στην διεύθυνση http://www.ifestosedu.gr/63.htm ) αντί σε ειρηνική επίλυση και σταθερότητα οδήγησε στην ιλαροτραγωδία του σχεδίου
Αναν και στην ακόμη πιο ιλαροτραγική στήριξή του (ποιος;; αντέκρουσε την αμείλικτα ορθή ανάλυση του διεθνούς πάνελ επιστημόνων για τον εγκληματικό χαρακτήρα αυτού του σχεδίου βλ. http://www.ifestosedu.gr/32.htm). Σε όλα αυτά πρωτοστάτησε το γνωστό ίδρυμα που εκτός από τα ιδρύματα του κερδοσκόπου Σόρος διατηρεί στενές επαφές τρίτου τύπου και με «ιδρύματα»
των ΗΠΑ σε βαθμό και έκταση που η εξωπολιτική επιρροή του στα πολιτικά δρώμενα θέτει ερωτήματα κατά πόσο το πολιτικό σύστημα και η λαϊκή κυριαρχία εμπλέκεται σε οποιοδήποτε βαθμό με την ελληνική διπλωματία …). Οι συνέπειες είναι μπροστά μας και μόνο ξενόβαλτες ιδεολογικές παρωπίδες ή άλλες σκοπιμότητες μπορούν να επιτρέψουν σε κάποιο να εθελοτυφλεί.
Και κάτι ακόμη. Στον κόσμο των άνομων και καταχρηστικών «επεμβάσεων» (που τόσο ανόητα κάποιοι ενθάρρυναν και που αποκτά νέες διαστάσεις για την ακεραιότητα της Ελλάδας και άλλων αδύναμων κρατών μετά την Ρωσική επέμβαση στην Γεωργία και τα νέα διπλωματικά δόγματα που κηρύττει η Μόσχα) η ακεραιότητα όποιων δεν μπορούν να στηρίξουν την εθνική τους ανεξαρτησία (με σωστή άμυνα, σωστές συμμαχίες, σωστή διπλωματία και σωστές πελατειακές σχέσεις) δεν είναι δεδομένη. Για να το θέσω διαφορετικά, μιας και «ανήκουμε στον φιλελεύθερο χώρο» ας σκεφτούμε με όρους διπλωματικού ορθολογισμού που σκέφτονται οι λαοί όλων των υπόλοιπων κρατών κανένα από τα οποία (όπως και όλα τα υπόλοιπα του κόσμου) δεν θεωρεί την εθνική ανεξαρτησία αναλώσιμη. Το πρώτο τράνταγμα, πάντως, έρχεται και πάλιν από την Κύπρο όπου ένα ολοένα και πιο σταλινοκρατούμενο κράτος (από άποψη ιδεολογίας, διεθνιστικών αντιλήψεων και οικονομικών αντιλήψεων) οδηγεί τους έλληνες (κυπριακού και ελλαδικού κράτους) σε πολιτικό βάραθρο (ένα μη βιώσιμο κράτος, εστία συγκρούσεων, χώρο διπλωματικής ασυδοσίας της Τουρκίας, Βρετανίας και ΗΠΑ και για την Ελλάδα χώρος προέλευσης νέου κύματος ελλήνων προσφύγων που θα καταφεύγουν στην προσφυγομάνα Ελλάδα)
Η συζήτηση για τις συμμαχίες, λοιπόν, πάει πολύ μακριά, σχετίζεται με την ανεξαρτησία, την ανυπαρξία κοσμοθεωρίας εθνικής ανεξαρτησίας και την ασυμβατότητα των ελληνικών επιλογών με τις κυρίαρχες τάσεις στην φιλελεύθερη Δύση στην οποία καλώς ή κακώς είναι ενταγμένη (ή καλύτερα της οποίας είναι ουραγός και παρακολούθημα).
Χρόνια πολλά σε όσους γιορτάζουν σήμερα
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Δεν βλέπω πώς 4,000 αμερικανοί στρατιώτες θα εμπόδιζαν την εγκατάσταση Κοσοβάρων στις ελληνικές μειονοτικές περιοχές. Το αντίθετο μάλιστα: η αμερικάνικη στρατιωτική παρουσία θα εμπόδιζε οποιαδήποτε στρατιωτική παρέμβαση της Ελλάδας στη Νότια Αλβανία σε περίπτωση που χρειαζόταν, αφού η εγκατάσταση Κοσοβάρων δεν θα γινόταν με βίαιη εθνοκάθαρση! Ούτε στην Κύπρο η παρουσία των Βρετανών απέτρεψε αυτό που ακολούθησε. Μήπως τότε ισχύει το άλλο: ότι ήταν πραγματικά μύχιος πόθος του Ανδρέα Παπανδρέου – ενός έλληνα μπααθιστή…λάιτ – να διαλυθεί η FYROM; «No FYROM, no problem«.
Συμφωνώ εν γένει με το θέμα της συμμαχίας: η Ελλάδα έχει την δική της ατζέντα, οι άλλοι την δική τους. Βέβαια αν η Ελλάδα – ανάμεσα σε άλλες χώρες – δεν έκανε λαθρεμπόριο με την Σερβία – κι η Κύπρος δεν ξέπλενε τα μαύρα – ο πόλεμος θα είχε τελειώσει πολύ νωρίτερα. Ή μήπως η λήξη του πολέμου ήταν αντίθετη στα ελληνικά συμφέροντα; Αλλά το τι θα γινόταν δεν θα το μάθουμε ποτέ, θα το μάθουμε; Ούτε η ελληνική κυβέρνηση έκανε κάτι για να καταπολεμήσει το λαθρεμπόριο. Μάλιστα μετά το εμπάργκο συνεχιζόταν μέσω Πιρίν. Μιλάμε για εθνικό συμφέρον, αλλά δεν μπορούμε να ελέγξουμε ούτε ένα φορτηγό να μην βγαίνει από τα σύνορά μας.
Εθελοτυφλούμε πάντως αν θεωρούμε ότι η επίκληση του πατριωτικού αισθήματος που δημιουργείται στον κόσμο δεν παρασέρνει τους πολιτικούς σε αποφάσεις. Το παράδειγμα της Γεωργίας αποδεικνύει ακριβώς αυτό, όπου ο Σακασβίλι έπεσε θύμα της ίδιας του της προπαγάνδας. Και το ιστορικό του Ανδρέα Παπανδρέου με Καντάφι, Γιαρουζέλσκι – δείτε την καταπληκτική σεκάνς στον Τρίτο Δρόμο του Ιωάννου με τον Ανδρέα στην κηδεία του Μπρέζνιεφ – κλπ. δεν προδιαθέτει διαφορετικά. Επίσης, το εθνικό συμφέρον δεν είναι και δεν ήταν η κάλυψη των μαυραγοριτών και λαθρεμπόρων που πλούτισαν τότε από τον πόλεμο. Αυτό γενικά τείνεται να παραβλέπεται, αλλά ήταν ίσως ο βασικότερος λόγος που ο πόλεμος στην Γιουγκοσλαβία κράτησε 5 χρόνια και κάτι που πρέπει να ειδωθεί σε σχέση και με την ελληνική πολιτική. Τότε κάποιοι έβγαλαν πολλά λεφτα. Follow the money και πολλά θα εξηγηθούν. Μήπως κάποιοι επιχειρηματίες – έχω υπόψη μου την περίπτωση οδηγού γνωστού Έλληνα επιχειρηματία που πήγαινε Μερσεντές στον Μάρκο Μιλόσεβιτς – πίεζαν την ελληνική κυβέρνηση να δράσει όπως έδρασε; Μάλιστα πολλά από τα «παληκάρια» που πήγαν στην Γιουγκοσλαβία είχαν προϋπηρεσία σε περιοχές όπως η Λιβερία να κυνηγάνε νομιστεράκια ή στο Κατάρ κι αλλού ως μπράβοι.
Υπάρχουν βλάκες που παρασύρονται από τον εθνικισμό όπως ο Σαακασβίλι και ο ημέτερος Ιωαννίδης και μη.
Εκ του αποτελέσματος κρίνονται όλοι.Το αποτέλεσμα του γιουγκοσλαβικού είναι ότι η Ελλάδα δεν έπαθε τίποτε και βγήκε η ισχυρότερη χώρα των Βαλκανίων.
Ο Ανδρέας με όλα τα κουσούρια του σαφώς δεν ήταν παρασυρόμενος.Ο Κανταφι και ο Γιαρουζέλσκι ήταν για εσωτερική κατανάλωση των αριστερών.
Στρατιωτικη παρέμβαση της Ελλάδος στην Αλβανία αποκλειόταν γιατί η Τουρκία είχε δώσει αμυντικές εγγυήσεις στους Αλβανούς.Το μόνο χαρτί της Ελλάδος ήταν η πιθανή απέλαση των μεταναστών.
Τέλος πάντων,ο Ανδρέας εκείνο που έδειξε είναι ότι δεν έχει και κανένα πρόβλημα με πιθανή διάλυση των Σκοπίων και για να βοηθήσει η Ελλάδα στους βομβαρδισμούς πρέπει να πληρωθεί.Εισεπραξε ο Σημίτης το 1999.
Σύντομα θα μάθουμε πως η καλύτερη διπλωματία είναι εκείνη που διαθέτει ομπρέλες προβλημάτων. Αυτή φαίνεται να είναι η διπλωματική συνταγή που κυριαρχεί από την εποχή του μακαρίτη Πιπινέλη. Εγώ αντίθετα λέω στους φοιτητές μου ότι ένα κράτος από την στιγμή που δημιουργείται εξ ορισμού και εξ αντικειμένου ζει σε ένα ανταγωνιστικό διεθνές περιβάλλον και ότι το ζήτημα δεν είναι να έχει ομπρέλες προβλημάτων αλλά να διαχειριστεί σωστά την εξωτερική του πολιτική στην βάση σκοπών, μακροχρόνιας στρατηγικής και τακτικών κινήσεων που την εξυπηρετούν. Όταν τα λέω αυτά έχω άλλα κράτη στο μυαλό, κυρίως δυτικά για τα οποία έχω κάνει έρευνα και γράψει βιβλία για την στρατηγική τους. Τώρα, για την Γεωργία, τον Καύκασο, τα Βαλκάνια παραθέτω κείμενο που μόλις πήρα δημοσιογράφου του οποίου τις αναλύσεις εκτιμώ για τις πληροφορίες του, την έρευνα που προηγείται και την ιστορική γνώση που διακρίνει τον συγγραφέα. Μάλιστα, κάποτε πρότεινα ότι με τέτοιους δημοσιογράφους καλύτερα να καταργήσουμε τα πολυδάπανα Τμήματα Διεθνών Σχέσεων και να διαβάζουμε εφημερίδες στις οποίες γράφουν. Δυστυχώς αυτοί οι δημοσιογράφοι είναι λίγοι και οι εφημερίδες αντίστοιχα.
Κάπου μέσα στην ενδιαφέρουσα και stimulating ανάλυση του ΔΚ ξεδιπλώνεται και κάποια δική μας αξιοπερίεργη επώνυμη παρουσία …
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Το παράθεμα:
Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου
Σε μια από τις σημαντικότερες διεθνείς κρίσεις (και μια από τις μεγαλύτερες διεθνείς προβοκάτσιες) των τελευταίων δεκαετιών εξελίσσεται η σύγκρουση στον Καύκασο, κρίση που δεν είναι βέβαιο ότι δεν θα επεκταθεί σε άλλες περιοχές της πρώην ΕΣΣΔ και ιδίως της Μέσης Ανατολής. Για ορισμένα από τα στοιχεία της κρίσης μπορεί κανείς να είναι ήδη βέβαιος, για άλλα πρέπει να διατηρεί μια επιφύλαξη. Το «παιχνίδι άνοιξε» με την επίθεση των γεωργιανών δυνάμεων στο Τσχινβάλι, δεν είναι όμως τοπικό, οι αιτίες του δεν έχουν να κάνουν με τις ταραγμένες σχέσεις των εθνοτήτων της πρώην ΕΣΣΔ, ούτε με τις ιδιορρυθμίες του Καυκάσου. Αυτά δεν είναι παρά το φόντο για μια παρτίδα σκάκι, ή μάλλον για δύο, συνδεόμενες μεταξύ τους και αλληοεπηρεαζόμενες: τον αγώνα για τον έλεγχο του μετασοβιετικού χώρου και τον «περιορισμό» της Ρωσίας, που συνεχίζεται εδώ και τουλάχιστον είκοσι χρόνια, τον αγώνα για την κυριαρχία στη Μέση Ανατολή και, δι’ αυτής, σε όλο τον κόσμο, που μπήκε στην πιο ενεργητική και φιλόδοξη φάση του στις 11 Σεπτεμβρίου 2001 και πιθανώς βρίσκεται στο πιο αποφασιστικό σημείο του, παραμονές μιας απίθανης κλιμάκωσης με την επίθεση στο Ιράν – μια επίθεση για την οποια χρειάζεται, αν όχι η συγκατάθεση, τουλάχιστο η «ουδετεροποίηση» της Ρωσίας και της Ευρώπης (η Ευρώπη έχει ήδη σε μεγάλο βαθμό περάσει με το μέρος των φιλοπόλεμων δυνάμεων, μετά την αντικατάσταση του Προέδρου Σιράκ από τον Νικολά Σαρκοζί). Αυτή η μάχη είναι τώρα η μεγάλη μάχη για την παγκόσμια κυριαρχία.
Ποιός και γιατί προκάλεσε τα γεγονότα στον Καύκασο
Στην πρόσφατη γεωργιανή κρίση δεν είχαμε καμμιά «τοπική» εξέλιξη, ή κάποια λαϊκή κινητοποίηση, είτε στη Γεωργία, είτε στη Νότιο Οσσετία ή την Αμπχαζία, κανένα «τυχαίο» ή «ανεξέλεγκτο» γεγονός που να οδηγήσει σε κλιμάκωση. Στην πράξη, Ν. Οσσετία και Αμπχαζία υφίστανται ανεξάρτητες, υπό την προστασία ρωσικών δυνάμεων, εγκατεστημένων εκεί ως ειρηνευτικών δυνάμεων και θα μπορούσαν να συνεχίσουν επ’ άπειρον, αν η γεωργιανή κυβέρνηση του Προέδρου Σαακασβίλι δεν επιχειρούσε, την ημέρα έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων, να καταλάβει την Νότια Οσσετία. Προς στιγμήν μάλιστα κατάφερε να θέσει υπό τον έλεγχό της την πρωτεύουσα Τσχινβάλι, επιφέροντας, σύμφωνα με ρωσικές πηγές, τον θάνατο 2000 αμάχων και την καταστροφή μεγάλου μέρους της πόλης, όπως και την «ισοπέδωση» σειράς οσσετιανών χωριών.
Ακόμα και οι πιο φανατικοί φίλοι του μιλάνε για την «ιδιορρυθμία» του σχετικά νέου απόφοιτου του Χάρβαρντ Σαακασβίλι, μεγαλωμένου στο σεράι των αμερικανικών ινστιτούτων και μυστικών υπηρεσιών, όπως και τόσα άλλα «πουλέν» από την Ανατολική Ευρώπη, τα Βαλκάνια και τις πρώην σοβιετικές Δημοκρατίες, «προορισμένα» να τις κυβερνήσουν, μετά την απαραίτητη εκπαίδευση. ‘Οπως κι αυτοί, ο Σαακασβίλι αντιμετωπίζει την Αμερική και το ΝΑΤΟ ως επίγειους Θεούς και το πνευματικό και πολιτικό του σύμπαν έχει διαμορφωθεί από την περίοδο των μεγαλύτερων ιστορικά αμερικανικών θριάμβων και μιας εξίσου πρωτοφανούς περιόδου ρωσικής αδυναμίας. Στερείται ιστορικού βάθους. Δεν υπάρχει άλλωστε αμφιβολία ότι αυτοί τον επέβαλαν επικεφαλής της Γεωργίας, όταν εξέπνευσε η χρησιμότητα του ‘Εντβαρντ Σεβαρντνάντζε, μετά από μια «ροζ επανάσταση».
‘Ομως, ακόμη και ένας ηλίθιος καταλαβαίνει ότι επιτιθέμενος εναντίον του ρωσικού στρατού, θα λάμβανε τη σκληρή απάντηση που έλαβε. Η πιθανότητα να αφήσει το Κρεμλίνο και η Στάραγια Πλόσεντ του Πούτιν αναπάντητη μια τέτοια ένοπλη επίθεση εναντίον Ρώσων στρατιωτών, πολιτών και του κύρους της Ρωσίας ήταν μία στο δισεκατομμύριο. ‘Οσο «ιδιόρρυθμος» κι αν είναι ο Σαακασβίλι, ακόμη και ηλίθιος αν δεχθούμε ότι είναι, δεν μπορούσε να αναμένει θρίαμβο, εκτός κι αν είχε διαβεβαιώσεις. Ακόμα κι αν ο ίδιος είχε πεισθεί με κάποιο τρόπο ότι τον αναμένει τέτοιος θρίαμβος, δεν μπορούσαν να αναμένουν θρίαμβο οι εκατοντάδες αμερικανοί και ισραηλινοί πολιτικοί και στρατιωτικοί σύμβουλοί του (μεταξύ των οποίων και ο «ημέτερος» σύμβουλός του ‘Αλεξ Ρόντος, πρώην σύμβουλος του Γιώργου Παπανδρέου και πρωταγωνιστής της ανατροπής του Μιλόσεβιτς). «Κατά κάποιο τρόπο, ο Σαακασβίλι «παγιδεύτηκε» από τις ευρύτερες δυνάμεις στο παιχνίδι», αναγνωρίζει ο πρώην Πρέσβης του Ισραήλ στη Μόσχα και κορυφαίος Ισραηλινός ειδικός σε θέματα Ευρασίας Ζβι Μάγκεν (Jerusalem Post, 10.8.08). Ποιοί και γιατί όμως «παγίδευσαν» τον Σαακασβίλι; Προτού αποπειραθούμε μια απάντηση σε αυτό, ας εξετάσουμε καλύτερα ποιοί και πως ετοίμασαν τον πόλεμο.
Ποιός (δεν) κρύβεται πίσω από τον Σαακασβίλι!
Υπό μία έννοια είναι ανοησία να μιλάει κανείς για κυβέρνηση της Γεωργίας – η κυβέρνηση αυτή είναι μια εικονική πραγματικότητα ως γεωργιανή κυβέρνηση. Την περασμένη Δευτέρα, οι New York Times «εξιστόρησαν» σε ένα άρθρο τους την μακρά επιχείρηση του αμερικανικού Πενταγώνου να αναδιαρθρώσει «από την κορυφή μέχρι τα νύχια» τον γεωργιανό στρατό, που διαθέτει τις μεγαλύτερες δυνάμεις στο κατεχόμενο Ιράκ μετά τις ΗΠΑ και τη Βρετανία! «Στο ανώτερο επίπεδο», γράφει η αμερικανική εφημερίδα, «οι Ηνωμένες Πολιτείες βοήθησαν στο ξαναγράψιμο του γεωργιανού αμυντικού δόγματος και στην εκπαίδευση των διοικητών και επιχειρησιακών αξιωματικών του. Στο βασικό επίπεδο, Αμερικανοί πεζοναύτες και στρατιώτες εκπαίδευαν τους Γεωργιανούς στραιώτες στα στοιχειώδη της μάχης. Η Γεωργία άρχισε να επανεξοπλίζει τον στρατό της με ισραηλινά και αμερικανικά πυροβόλα όπλα, αναγνωριστικά αεροσκάφη, υλικό επικοινωνίας και διαχείρισης πεδίου μάχης, οχήματα και πυρομαχικά».
Η επίθεση μπορεί να έγινε αιφνιδιαστιακά, προετοιμάζεται όμως αρκετά χρόνια. «Προβλέφθηκε» από τον σύμβουλο του Σαακασβίλι (και πρώην σύμβουλο του Γιώργου Παπανδρέου) Alex Rondos στην «International Herald Tribune», εδώ και δύο μήνες, με την προτροπή μάλιστα στην Ευρώπη να πάρει το μέρος της Τιφλίδας εναντίον της Μόσχας. Την ίδια περίπου στιγμή, Αμερικανικές και Γεωργιανές δυνάμεις πραγματοποιούσαν κοινές στρατιωτικές ασκήσεις. Σύμφωνα με ισραηλινές πηγές (Debka.com, 8.8.08), η γεωργιανή επίθεση «βοηθήθηκε από τους Ισραηλινούς συμβούλους» της κυβέρνησης Σαακασβίλι. Κατά την γεωργιανή εφημερίδα Rezonansi (6.8.08), η Γεωργία απέκτησε μερικά «ισχυρά όπλα με την αναβάθμιση αεροσκαφών Su-25 και συστημάτων πυροβολικού στο Ισραήλ». Πρόσφατα την Τιφλίδα επισκέφθηκε η Κοντολίζα Ράις που ενεθάρρυνε δημόσια το σχέδιο του Γεωργιανού Προέδρου να αποκαταστήσει την «κυριαρχία της χώρας» του στην Οσσετία και την Αμπχαζία. Είναι προφανές ότι ο κ. Σαακασβίλι δεν μπορεί να μην συζήτησε με την Υπουργό το σχέδιο επίθεσης που ήδη είχε καταρτισθεί με τη βοήθεια των Αμερικανών και Ισραηλινών συμβούλων του!
Η Γεωργία ετοιμάστηκε για την επίθεση δεκαπλασιάζοντας (αν και οικονομικο-κοινωνικά κατεστραμμένη) τις στρατιωτικές δαπάνες της τα τελευταία χρόνια και εκσυγχρονίζοντας τον στρατό της με τη μαζική εξοπλιστική βοήθεια του Ισραήλ, των ΗΠΑ και της Γαλλίας. Δεκάδες αμερικανοί σύμβουλοι και δεκάδες απόστρατοι Ισραηλινοί στρατιωτικοί, υπό τον στρατηγό Γκαλ Χιρς, εργάσθηκαν σύμφωνα με την ισραηλινή «Χααρέτζ», για την αναβάθμιση του γεωργιανού στρατού, που, μόνος του είναι μάλλον για τα πανηγύρια. Η Τουρκία εκπαιδεύει 700 αξιωματικούς και υπαξιωματικούς των γεωργιανών ενόπλων δυνάμεων. Μια σειρά ΝΑΤΟϊκών χωρών, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, που προσέφερε δύο πυραυλάκατους και εξήντα όλμους, επιστρατεύτηκαν στη «μεγάλη υπόθεση» της αναδιοργάνωσης του στρατού της Γεωργίας. Μπορεί οι Γεωργιανοί να μην έχουν να φάνε και να κλείνονται οι γυναίκες σε κουτιά για δυο και τρεις μέρες, για να έρθουν παράνομα να δουλέψουν ως παραδουλεύτρες, για τριάντα ευρώ την ημέρα, μερικές ακόμα και με διδακτορικό δίπλωμα, ο Πρόεδρος όμως δεν αντιμετώπισε καμμιά δυσκολία για τη χρηματοδότηση του μνημειώδους Στρατού του.
Δεν ήταν μόνο ο Rondos. Ο Σαακασβίλι έγινε ενθουσιωδώς δεκτός από τον Πρόεδρο της Γαλλίας Νικολά Σαρκοζί στο Παρίσι, ενώ η Κοντολίζα Ράις συναντήθηκε τρεις φορές μαζί του και τον «ενεθάρρυνε» τους τελευταίους μήνες. Ξεκινώντας τον πόλεμο, ο ίδιος ο Σαακασβίλι τον ενέταξε στον αγώνα για την «νέα παγκόσμια τάξη». Μόλις την περασμένη Κυριακή, όταν οι Γεωργιανοί νόμιζαν ακόμα ότι κέρδιζαν τον πόλεμο, όπως μας πληροφορεί η ισραηλινή Χααρέτζ (11/8/08) «ο Υπουργός Τεμούρ Γιακομπσβίλι εξήρε τον ρόλο των Ισραηλινών Δυνάμεων ‘Αμυνας για τον ρόλο τους στην εκπαίδευση των Γεωργιανών». Ο Γιακομπσβίλι διέκοψε προς στιγμήν τις πολεμικές του ασχολίες για να δώσει συνέντευξη στο ραδιόφωνο του ισραηλινού στρατού. Χάρη στην εκπαίδευση που μας παρέξατε, μια μικρή ομάδα Γεωργιανών μπόρεσε να «καθαρίσει» μια ρωσική μεραρχία και να καταρρίψει 11 ρωσικά αεροπλάνα, δήλωσε ενθουσιασμένος, προτού συμπληρώσει «Μόνο χτες σκοτώσαμε 60 Ρώσους στρατιώτες». Μερικές μέρες αργότερα, ο Γεωργιανός επιτετραμένος στο Ισραήλ Κωνσταντινίδης, διαμαρτυρόταν γιατί και το Ισραήλ είχε αφήσει στα «κρύα του λουτρού» την κυβέρνησή του, περιοριζόμενο σε πλατωνικού χαρακτήρα εκκλήσεις για ηρεμία. Ειρήσθω εν παρόδω, δύο από τους άμεσα εμπλεκόμενους στην κρίση Υπουργούς της Γεωργίας, ο Υπουργός Ενοποίησης (αρμόδιος για την Οσσετία και την Αμπχαζία) και ο Υπουργός ‘Αμυνας προέρχονται από την εβραϊκή κοινότητα της Γεωργίας. Το ισραηλινό λόμπυ στην Τιφλίδα είναι από τα ισχυρότερα στον κόσμο μας πληροφορεί μια από τις καλύτερα ενημερωμένες τουρκικές ιστοσελίδες, η ‘ΙντερνετΧαμπέρ.
Και για να μη φέρει κανείς αντιρρήσεις στον κ. Σαακασβίλι, ο Γεωργιανός Δημοκράτης, είδωλο και ένας από τους εργοδότες του κ. Ρόντου, κατέστειλε με τη βία κάθε εναλλακτική πολιτική δύναμη, με τον κυριότερο αρχηγό της αντιπολίτευσης να πεθαίνει μυστηριωδώς στη Βρετανία, όπου κατέφυγε ελπίζοντας ότι θα σώσει το «κεφάλι» του.
Η κίνηση «Γκαμπί» στο σκάκι και τα διλήμματα των Ρώσων
Υπάρχει ένα άνοιγμα στο σκάκι. Λέγεται Γκαμπί. Θυσιάζει η μια πλευρά ένα πιόνι,
στην προσπάθειά της να πάρει τη βασίλισσα του αντιπάλου, ή κάτι τέτοιο. Η άποψη ότι ο πόλεμος άρχισε για να τον κερδίσει η Γεωργία και να πετάξει τους Ρώσους έξω από την Οσσετία και την Αμπχαζία, απλά δεν αντέχει σε στοιχειώδη λογική εξέταση. Ο Σαακασβίλι είναι το πιόνι. Ποιά όμως είναι η Βασίλισσα;
Ο πόλεμος «κερδήθηκε» από τη Ρωσία. ‘Ηδη όμως, ο μεγάλος δυτικός τύπος άρχισε μια έξαλλη καμπάνια δαιμονοποίησης της Μόσχας. Ο Πρόεδρος Μπους και ο αντιπρόεδρος Τσένευ χρησιμοποιούν ψυχροπολεμικούς τόνους απέναντι στη Μόσχα. Το Κρεμλίνο βλέπει να «απομονώνεται» ακόμα περισσότερο από την Ευρώπη. Ανεξαρτήτως του ποιός κέρδισε, η σύγκρουση διευρύνει το χάσμα ανάμεσα στους λαούς της πάλαι ποτέ σοβιετικής Ομοσπονδίας. Η Ρωσία ανακατέλαβε αυτό που είχε: την Αμπχαζία και την Οσσετία. Δεν μπορεί, για πολιτικούς λόγους, να καταλάβει τη Γεωργία, ούτε καν να εξασφαλίσει την ουδετερότητά της.
Η αμερικανική και ΝΑΤΟϊκή στρατηγική είναι σαφής και συνεπής. Είναι η διάλυση του πρώην σοβιετικού χώρου και η απομάκρυνση των πρώην σοβιετικών Δημοκρατιών από τη Μόσχα. Ο Πωλ Γκομπλ, ο άνθρωπος των Τεξανών πετρελαιάδων για τον Καύκασο, έγραφε πρόσφατα ότι η Δύση και το ΝΑΤΟ μπορούν τώρα να «πάρουν» την Αρμενία (η πρόσβαση της Ρωσίας στην οποία ελέγχεται από τη Γεωργία). Το μεγαλύτερο ατού της Δύσης, υποστηρίζει ο Γκομπλ, είναι η απουσία στρατηγικής και πρότασης του Κρεμλίνου για την πρώην ΕΣΣΔ. Η Ρωσία δεν έχει να προτείνει αξιόπιστη εναλλακτική – περιορίζεται εδώ και είκοσι χρόνια, να αμύνεται, άλλοτε με επιτυχία, άλλοτε χωρίς, στην προσπάθεια των ΗΠΑ να διευρύνουν την επιρροή τους στην πρώην ΕΣΣΔ, άλλοτε με την επέκταση του ΝΑΤΟ, άλλοτε με τους αγωγούς (Μπακού-Τσεϊχάν), άλλοτε με την υποδαύλιση των «έγχρωμων επαναστάσεων».
Το λιγότερο, η γεωργιανή κρίση υπέδειξε στη Μόσχα σε τι «μπελάδες» μπορεί να μπει και στον Κάυκασο και στην Ουκρανία, μια χώρα εξήντα εκατομμυρίων, όπου μια διένεξη μπορεί να πάρει τη μορφή μείζονος ευρωπαϊκής σύρραξης. Είναι αλήθεια ότι επί Πούτιν η Ρωσία έδειξε τα «δόντια» της. Στην πραγματικότητα δεν έκανε πολύ περισσότερα από το να τερματίσει είκοσι χρόνια ιστορικά πρωτοφανούς «εξαφάνισης», στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, του ρωσικού κράτους. Μπορεί για τους Ρώσους αυτό να είναι ένα έργο συγκρίσιμο με αυτό του Μεγάλου Πέτρου, το ερώτημα όμως παραμένει για τη μελλοντική πορεία της Ρωσίας, που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρότατα εσωτερικά προβλήματα, ενώ ασαφής παραμένει η θέση της τόσο στον μετασοβιετικό χώρο, όσο και διεθνώς.
Δύο απόψεις διακρίνονται στη ρωσική ηγεσία για την αντιμετώπιση της δυτικής επιθετικότητας. Η μια είναι η κλιμάκωση και ο δημόσιος εκφραστής αυτής της άποψης στο Κρεμλίνο είναι ο στρατηγός Λεονίντ Ιβασώφ. Δεν μπορεί ασφαλώς να θεωρηθούν τυχαία τα πρόσφατα δημοσιεύματα της Ιζβέστια, σύμφωνα με τα οποία αντιμετωπίζεται η εγκατάσταση ρωσικών στρατηγικών βομβαρδιστικών στην Κούβα σε αντίδραση προς την αντιπυραυλική ασπίδα, ενώ αξιοσημείωτη είναι η στρατιωτική συνεργασία με τον Τσάβες της Βενεζουέλας. Μια πιο ήπια εκδοχή της ίδιας στρατηγικής είναι η σύμπηξη μιας τριμερούς συμμαχίας Ινδίας-Κίνας-Ρωσίας.
Αυτά όμως έχουν το μειονέκτημα για μία σημαντική μερίδα της ρωσικής ηγεσίας να απομακρύνουν τη Ρωσία από τη Δύση, να τη βάζουν σε ένα δρόμο αντιπαράθεσης ανάλογο με αυτό της ΕΣΣΔ – και η σημερινή Ρωσία δεν νοιώθει ότι διαθέτει τα μέσα, αλλά και την ιδεολογία για να παίξει τον ρόλο της ΕΣΣΔ. Αλλά και δεν το θέλει – τμήμα της Ευρώπης θέλει να είναι,οπως εξηγεί ο Πρέσβης της στο ΝΑΤΟ Ντιμίτρι Ραγκόζιν, παρά τις «εθνικιστικές προδιαγραφές» του. Αυτή η συζήτηση γίνεται στο Κρεμλίνο και αυτή τη συζήτηση θα επηρρεάσει η κρίση στη Γεωργία. Η απάντηση κρίνεται ικανοποιητική. Από δω και πέρα τι;
Σύμφωνα με επανειλημμένα δημοσιεύματα του ισραηλινού τύπου, το Ισραήλ έδωσε πολλές φορές στους Ρώσους την υπόσχεση να περιορίσει τη στρατιωτική συνεργασία με τη Γεωργία, αν η Μόσχα δεν παραδώσει τους αντιθαεροπορικούς πυραύλους Ες-300 στην Τεχεράνη. Σύμφωνα με πρόσφατο άρθρο του κορυφαίου Τούρκου ειδικού στα ενεργειακά Φικρέτ Ερτάν («Ες 300, ΗΠΑ και Ισραήλ», Ζαμάν, 27/7/08), το Ισραήλ φοβάται την (ήδη καθυστερημένη) παράδοση των Ες 300, που τοποθετεί τον επόμενο μήνα, παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις του Αμερικανού Υπουργού ‘Αμυνας Ρόμπερτ Γκέιτς. Τη στιγμή που οι Γεωργιανοί επιτίθεντο στην Οσσετία, ο Ισραηλινός Πρόεδρος Πέρες ζητούσε και έβλεπε στο Πεκίνο τον Πρωθυπουργό Πούτιν, που δήλωνε, μετά τη συνάντηση, ότι «δεν επιθυμεί ένα Ιράν με πυρηνικά όπλα». Αν ο πόλεμος είναι μια κίνηση Γκαμπί κι αν ο Σαακασβίλι είναι το πιόνι, το Ιράν θα μπορούσε να είναι η βασίλισσα. Θα «τσιμπήσουν» όμως οι Ρώσοι; Σε αυτό το σημείο μπαίνει στην εξίσωση ο Νικολά Σαρκοζί.
Ο ρόλος του Σαρκοζί, η εξήγηση του Βουκουρεστίου και το προηγούμενο Καραμανλή
Σε μια συνέντευξη τύπου, προτού εκλεγεί, ο Νικολά Σαρκοζί εξήγησε ποιά θα είναι η «πρώτη προτεραιότητά» του ως Προέδρου της Γαλλίας. Με τα δικά του λόγια, «το Ιράν πρέπει να εμποδιστεί με κάθε μέσο να αποκτήσει πυρηνικά όπλα». Είτε το μέσο είναι διπλωματικό, είτε στρατιωτικό, προϋπόθεση επιτυχίας μιας τέτοιας επιδίωξης είναι η πλήρης απομόνωση του Ιράν. Κι ο Σαρκοζί δεν είναι ένα «μπουλντόκ», όπως οι Αμερικανοί νεοσυντηρητικοί, είναι μάλλον ένας «πονηρός ανατολίτης»
Τι είδαμε πρόσφατα; Πρώτον, τον Σαρκοζί να πραγματοποιεί ένα εντυπωσιακό άνοιγμα προς τον Πρόεδρο ‘Ασαντ της Συρίας, κυριότερο σύμμαχο του Ιράν στη Μέση Ανατολή. Δεύτερο, ο Σαρκοζί πρωταγωνίστησε στη σύνοδο του του ΝΑΤΟ στο Βουκουρέστι, αρνούμενος, προς το παρόν βέβαια, τη διεύρυνση της Συμμαχίας στη Γεωργία, την Ουκρανία και τα Σκόπια. Σύμφωνα με πολύ αξιόπιστες πληροφορίες ζήτησε σε αντάλλαγμα από την ελληνική κυβέρνηση συμπόρευση στα πολεμικά σχέδια κατά του Ιράν – και λίγο αργότερα, η Αθήνα διέθεσε τη μισή ελληνική αεροπορία και τα συστήματα Ες 300 που μόνη διαθέτει στην Κρήτη για τη «γενική δοκιμή¨» μιας επίθεσης στο Ιράν. (Οι Ες 300 δεν ήταν πλήρως έτοιμοι και η ελληνική αεροπορία πίεσε τους Ρώσους να ολοκληρώσουν την επιχειρησιακή ετοιμότητα του συστήματος πριν από την άσκηση). Πρόσφατα, το ελληνικό Υπουργείο ‘Αμυνας αποφάσισε την αποστολή φρεγάτας στα στενά του Ορμούζ.
Το 2003, έγινε μια αληθινή σύγκρουση Γαλλίας και Γερμανίας με τις ΗΠΑ για το Ιράκ. ‘Ολος ο πλανήτης το κατάλαβε ότι υπάρχει διαφωνία. Κανείς δεν κατάλαβε κάποια σοβαρή σύγκρουση Αμερικής και Ευρώπης στο Βουκουρέστι, ούτε το γιατί ο Αμερικανός Πρόεδρος διακινδύνευσε να γίνει «ρόμπα», προτείνοντας μια διεύρυνση που ήξερε ότι θα απορρίψουν οι σύμμαχοί του! Το αποτέλεσμα του συνόδου του Βουκουρεστίου ήταν να διατυπωθεί μια απειλή για τη Μόσχα, αλλά και να δημιουργηθεί το σκηνικό που επιτρέπει τώρα στο Νικολά Σαρκοζί να «μεσολαβεί» μεταξύ Ρωσίας και Γεωργίας και να προτείνει τις «καλές υπηρεσίες» του στους Ρώσους για να αποτρέψει έναν νέο «ψυχρό πόλεμο». Θα το κάνει, αλλά πόσο πιθανό είναι να μη ζητήσει κι εδώ ένα «αντάλλαγμα», όπως ζήτησε από τον Καραμανλή για την υποστυήριξη στο όνομα. Δεν μπορεί μόνο να «γαυγίζεις», πρέπει να προσφέρεις ταυτόχρονα και μια διέξοδο.
Για τη Μόσχα το «δόλωμα» Σαρκοζί είναι πολύ γοητευτικό.’Οχι γιατί θα την κοροϊδέψει, αλλά γιατί δίνει μια διέξοδο στις δυνάμεις που δεν θέλουν μια κρίση με τη Δύση και δεν έχουν καμμιά διάθεση να γίνουν σύμμαχοι της Κίνας ή,πολύ περισσότερο, του Ισλάμ. Υπάρχει όμως και άλλη μερίδα των «σκληρών», που υποστηρίζει ότι αν η Μόσχα «θυσιάσει» το Ιράν, θα διευκολύνει μια κολοσσσιαία νίκη των ΗΠΑ και του Ισραήλ στη Μέση Ανατολή. «Μήπως δεν θάρθει μετά η σειρά μας, τι θα τους σταματήσει μετά;» διερωτώνται οι φίλοι του στρατηγού Ιβασώφ στη Μόσχα, θυμίζοντας το ιστορικό προηγούμενο του συμφώνου Ρίμπεντροπ-Μολότωφ. Τις επόμενες μέρες, βδομάδες ή μήνες, θα μάθουμε την απόφαση του Κρεμλίνου.
@ψυχραιμία
Η Τουρκία μπορούσε να παράσχει τόση βοήθεια στην Αλβανία όση η Δύση στην Γεωργία και η Ελλάδα στην Κύπρο το 1974.
Νομίζω όμως η παρατήρησή σου «το αποτέλεσμα του γιουγκοσλαβικού είναι ότι η Ελλάδα δεν έπαθε τίποτε και βγήκε η ισχυρότερη χώρα των Βαλκανίων» φωτίζει τις διαφορές στον τρόπο σκέψης μας.
Είναι μια παραλλαγή της ερμηνείας της παραβολής του σπασμένου παραθύρου.
Ας δούμε την δικιά σου θέση, μέσα από την θέση λ.χ. του Ανδρέα Παπανδρέου: έχουμε το γιουγκοσλαβικό. Δεν λύνεται. Η Ελλάδα βγαίνει αλώβητη. Η ελληνική μειονότητα βγαίνει αλώβητη. Είμαστε οι ισχυρότεροι, αφού όλοι είναι πεθαμένοi – κάτι σαν τον βασιλιά Ληρ, που στο τέλος σώζεται μόνο ο Edgar of Gloucester. Η FYROM – με την οποία ο Παπανδρέου έκοψε τις συνομιλίες με το που βγήκε – διαλύεται και λύνεται το Μακεδονικό μια και καλή.
Ο Ανδρέας Παπανδρέου ανεβαίνει στον Όλυμπο και γράφεται στα βιβλία της ιστορίας ως υπερασπιστής της Ορθοδοξίας και του Έθνους – το γεγονός ότι διατηρούσε αυλή σημαίνει ότι παρασυρόταν από την επιθυμία του για δόξα και είχε αυτί για την κολακεία. Μετά από αυτές τις εθνικές «επιτυχίες», οι εκλογές είναι περίπατος. Οι λαθρέμποροι έντιμοι «επιχειρηματίες» φίλοι της κυβέρνησης την ευγνωμονούν και δίνουν χρήματα στον ευεργέτη τους, συμβάλλοντας στον προσωπικό πλουτισμό μελών του κόμματος και στην επιτυχία στις εκλογές.
Η Ελλάδα παίρνει λεφτά από την ΕΕ – άσχετο που αργότερα θα τα επέστρεφε σχεδόν όλα σε κοινοτικά πρόστιμα.
Παρατήρηση: η θέση είναι συνδυασμός δυο σειρών οφελών. Ελαχιστοποίηση των ζημιών για την Ελλάδα – minimax – και μεγιστοποίηση των κερδών για τον Παπανδρέου και το κόμμα του.
Ας δούμε την δική μου θέση: το γιουγκοσλαβικό λύνεται. Μεγάλο μέρος της κινητήριας δύναμής του πολέμου είναι το λαθρεμπόριο και το ξέπλυμα μαύρου χρήματος – που γίνεται σε μεγάλο βαθμό στο άλλο ελληνικό κράτος, την Κύπρο – που επιτρέπει στην κυβέρνηση της Σερβίας να μην δυσαρεστεί τον κόσμο τόσο ώστε να στασιάσει εναντίον της – η κυβέρνηση της Σερβίας βασίζεται σε εισρροές ξένου συναλλάγματος, όπως το 1996 με την ελληνική αγορά του ΟΤΕ της Σερβίας από την Ελλάδα. Ο πόλεμος τελειώνει γρήγορα. Δεν υπάρχουν πρόσφυγες στον ίδιο βαθμό ή μαζικές σφαγές στον ίδιο βαθμό. Κανένας δεν κινδυνεύει, ούτε η ελληνική μειονότητα, ούτε η γειτονική χώρα. Το μακεδονικό λύνεται. Τα Βαλκάνια, 15 χρόνια πριν από την σημερινή μιζέρια, γίνονται εστία σταθερότητας. Οι εμπορικές συναλλαγές μεταξύ των Βαλκανικών κρατών είναι η ατμομηχανή της οικονομίας και δημιουργείται μια συνεχής οικονομική ζώνη ως την κεντρική ευρώπη. Αγορές, που στην διάρκεια του πολέμου της γιουγκοσλαβίας, στην κεντρική ευρώπη χάθηκαν για τα ελληνικά προϊόντα – λ.χ. η αγορά για σταφύλια της Χαλκιδικής στην Γερμανία – δεν χάνονται και συνεισφέρουν στην οικονομική ανάπτυξη σε ακόμα μεγαλύτερο βαθμό. Οικονομικές καινοτομίες και μια ρωμαλέα οικονομία εν γένει επιτρέπουν στα Βαλκάνια να μπουν στην ΕΕ αρκετά νωρίτερα, αμβλύνοντας τις εθνοτικές διαφορές που υπήρχαν – δεν εξαφανίστηκαν ποτέ, αλλά δεν φτάνουν μέχρι τον πόλεμο! Ελεύθερη κυκλοφορία και το κράτος του νόμου και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων κάνουν αδιάφορο το κράτος που κατοικού σε χώρες όπως η πρώην Γιουγκοσλαβία, που έχει κατοίκους που παντρεύονται μεταξύ τους, μιλούν την ίδια γλώσσα και έχουν φολκλορικού επιπέδου θρησκευτική συνείδηση. Φτηνά προϊόντα ρέουν στην ελληνική αγορά, λύνοντας το πρόβλημα της ακρίβειας. Η Θεσσαλονίκη προς μεγάλη ευχαρίστηση των θεσσαλονικών γίνεται η πρωτεύουσα των Βαλκανίων, και ο Πανίκας Ψωμιάδης βαλκανιάρχης κι ο τελευταίος άρχοντας των Βαλκανίων.
Ο Ανδρέας Παπανδρέου δεν ανεβαίνει στον Όλυμπο και δεν δοξάζεται ως αυτός που έσπασε τα μούτρα των αμερικανών, όπως στο παρελθόν. Πολλοί «επιχειρηματίες» χάνουν τα λεφτά τους και το χρήμα δεν ρέει στα κομματικά ταμεία. Το ΠΑΣΟΚ αναγκάζεται να ξεπουληθεί για ένα κομμάτι ψωμί στους Γερμανούς της Siemens. Οι εκλογές είναι οριακές, ακόμα και με τον Μιλτιάδη Έβερτ να φωνάζει έμπλεος τοπικιστικού αισθήματος – καιτοί γερμανοεβραϊκής καταγωγής – Καρδίτσα, Καρδίτσα!
Η Ελλάδα παίρνει λεφτά από την ΕΕ – η ΕΕ δίνει λεφτά άσχετα από την Γιουγκοσλαβία, έτσι έκανε και έτσι θα κάνει – άσχετο που αργότερα θα τα επέστρεφε σχεδόν όλα η Ελλάδα στην ΕΕ σε κοινοτικά πρόστιμα.
Παρατήρηση: η θέση είναι συνδυασμός δυο σειρών οφελών. Μεγιστοποίηση των κερδών για την Ελλάδα – maximin – και ελαχιστοποίηση των κερδών για τον Παπανδρέου και το κόμμα του.
Τώρα, αν είσασταν ο Ανδρέας Παπανδρέου, ποια από τα δυο σενάρια θα διαλέγατε; Δέχομαι, ότι υπό ορισμένες συνθήκες, η ελαχιστοποίηση των ζημιών είχε νόημα. Εξάλλου, η Ελλάδα δεν ήταν ο μόνος παίχτης στην γιουγκοσλαβία και ούτε κατ’ανάγκην αυτός που είχε το μοναδικό συμφέρον. Αλλά η ελληνική εξωτερική πολιτική δεν επεδιώξε και ιδιαίτερα την μεγιστοποίηση των κερδών. Αν στην πραγματικότητα είχε προσπαθήσει πραγματικά να συμπήξει ένα βαλκανικό μέτωπο, όπως το 1912, τότε η Ελλάδα θα είχε κερδίσει, μαζί με τους υπόλοιπους βαλκάνιους – και την Ουγγαρία. Το γιατί δεν το έκανε – πέραν του κόπου που απαιτείται για κάτι τέτοιο – είναι εμφανές. Δεν έχασε και τόσο; Δεν είμαι και τόσο σίγουρος. Για ξεκίνημα, η ελληνική μειονότητα εγκατάλειψε τον γενέθλιο της τόπο σχεδόν όλη. Η οικονομική κατάσταση στα βαλκάνια εξακολουθεί να είναι μαύρο χάλι και το μακεδονικό δεν έχει λυθεί. Τα πακέτα ξοδεύτηκαν για να επιστραφούν σχεδόν ολόκληρα σε πρόστιμα στην ΕΕ και πόλεμο ξαναξέσπασε λίγα χρόνια μετά το τέλος του πρώτου στην γιουγκοσλαβία.
Αν αντιπαραβάλλουμε την πολιτική στην Κύπρο από το 1988 και μετά θα δούμε την διαφορά. Εδώ πραγματικά ήταν μια επιτυχία του ΠΑΣΟΚ. Η Τουρκία ήθελε εδάφη για να ικανοποιήσει το εθνικιστικό της όραμα. Αλλά η Κύπρος ξεπλένοντας λεφτά και πουλώντας τουριστικές υπηρεσίες συμπλήρωσε το εισόδημά της έκτοτε, ενώ η ΤΔΒΚ δεν μπορεί ούτε να ενωθεί με την Τουρκία, ούτε να λάβει άμεσες ξένες επενδύσεις. Τα σύνορα είναι κοινά Ελλάδας-Κύπρου και η μετακίνηση χρειάζεται μόνο ταυτότητα – και μάλιστα ούτε καν ευρωπαϊκού τύπου, κάνοντας ουσιαστικά πραγματικότητα την ένωση. Οι Κύπριοι μασάνε τα κοινοτικά πακετά, ενώ οι τουρκοκύπριοι μαραζώνουν, ελπίζοντας στην καλύτερη περίπτωση στο μέλλον να γίνουν μπαντουστάν προσφοράς φτηνού εργατικού δυναμικού στην Κύπρο. Η Τουρκία είναι όμηρος της Κύπρου, όπου κάθε ευρωπαίος που δεν την γουστάρει στην ΕΕ επικαλείται τον…πόνο που τον έπιασε για την Κύπρο – όπως ακριβώς είχε πει τότε ο Κάλαχαν στους Τούρκους το 1974: «τώρα έχετε όμηρο την Κύπρο, προσέξτε μην σας πιάσει αυτή όμηρο αύριο». Η ΝΔ κόντεψε να δημιουργήσει την μοναδική αποτυχία. Δεν περίμεναν να διαπραγματευτούν οι τουρκοκύπριοι, οπότε η ελληνική/ελληνοκυπριακή πλευρά δεν κατέβασε προτάσεις, με αποτέλεσμα την νίλα του Ανάν. Ο Κωστάκης Καραμανλής κρυβόταν στο δωμάτιό του για να μην τον βάλλουν να υπογράψει, όπως τον θείο του στην Ζυρίχη. Τώρα μένει να δούμε τι θα γίνει με την τωρινή επίλυση που επίκειται.
@Ήφαιστος
Δεν πιστεύω ότι η τωρινή κυβέρνηση των ΗΠΑ που κατάφερε να δημιουργήσει μια επιτυχία επιπέδου Ιράκ να είχε τέτοιο λεπτομερές σχέδιο για την περιοχή του Καυκάσου.
Είναι ενδιαφέρον σημειολογικά ότι ο Πούτιν την δεύτερη μέρα αποκάλεσε τον Σακασβίλι Σαντάμ. Τότε, όταν είχε εισβάλλει ο Σαντάμ στο Κουβέιτ, πολλοί αριστεροί, όπως και στο σχετικό ντοκιμαντέρ για το θέμα που είχε βγάλει ο «δικός» μας Κούλογλου ισχυρίζονταν ότι οι δυτικοί έστησαν «παγίδα» στον Σαντάμ, αφού οι ΗΠΑ δεν καταδίκασαν αρκετά σκληρά ενδεχόμενη εισβολή στο Κουβέιτ πριν γίνει. Όπου η ζωή δλδ και οι δυτικοί εν γένει μιμούνται τον Κούλογλου… Βέβαια το ότι κανένας δεν πειθόταν για το ότι ο Σαντάμ ήταν κάτι περισσότερο από αιμοσταγής και ο Σακασβίλι από μεγαλομανής εθνικιστής, δεν μέτρησε. Η προπαγάνδα και η δημιουργία κλίματος των δυτικών μέσων έχουν ανάγκη από εύκολες εξηγήσεις. Ο Πούτιν βέβαια είχε προειδοποιήσει τον Σακασβίλι για το τι θα γινόταν αν…- εδώ πια είναι η δικαιολογία;
Θα διαφωνήσω με το παραπάνω άρθρο. Το παραπάνω άρθρο υποθέτει ότι η διπλωματία των αγωγών με την μεγαλύτερη χώρα παραγωγής του κόσμου – την Ρωσία – δεν έχει σημασία. Αλλά στην μεν Γεωργία οι Ρώσοι θα μπαινοβγαίνουν ελεύθερα όπου θέλουν στην χώρα από εδώ και μπρος μέχρι να πέσει το ανδρείκελο των αμερικανών στην πρωτεύουσα – κι αυτή τη φορά τπτ δεν σώζει τον «δημοκράτη» Σακασβίλι που πρωτοβγήκε με 96% της ψήφου, έκλεισε όσα κανάλια δεν του γούσταρε – όπως ο Πούτιν – και όσοι του πήγαν κόντρα, εξορίστηκαν, βρέθηκαν αυτοκτονημένοι ή πέθαναν αιφνίδια. Θα είναι μια κατάσταση σαν αυτή του Αφγανιστάν: ένα ανδρείκελο στην πρωτεύουσα και η υπόλοιπη χώρα στους συμμάχους των Ρώσων,των Ιρανών και τους Ισλαμιστές στο Αφγανιστάν – τους Ρώσους σκέτο στην Γεωργία. Στην Αρμενία οι δυτικοί αμφιταλαντεύονται εδώ και καιρό. Πρέπει να κλείσει το θέμα του Καραμπάχ, αλλά εδώ τους πρόλαβαν οι Ρώσοι εδώ και μια δεκαετία. Όταν πήγε να κλείσει το θέμα, οι Ρώσοι απλά δολοφόνησαν μέσα στο κοινοβούλιο τον πρωθυπουργό της χώρας Vazgen Sargsyan. Τι μας μέ νει; Η χώρα του Αχμαντινετζάντ για να περάσει ο αγωγός… Και να σκεφτεί κανείς ότι από το Ιράν πέρασε πρόεδρος όπως ο Χατταμί, που θα μπορούσε να τα βρει πολύ πιο εύκολα με τους δυτικούς και αυτό να βοηθήσει και τον ίδιο με την ροή κεφαλαίων προς τον λαό του και την οικονομική ανάπτυξη που θα ισχυροποιούσε την θέση του. Που είναι το σχέδιο; Τρικυμία εν κρανίω μάλλον βλέπω.
Η επίθεση δεν προβλέφτηκε μόνο από τον Ρόντο. Το novosti τον Ιούνιο έλεγε ότι ο οι Οσσέτες καλούν την ΕΕ σε βοήθεια και προβλέπουν επίθεση μέχρι τις αρχές Σεπτεμβρίου από την Γεωργία, καθώς και το ότι είχαν εκκενώσει 1,000 γυναικόπεδα. Η πολιτική των ΗΠΑ απάνεναντι στην Ρωσία στην περιοχή θα ίσχυε επίσης αν ο Σακασβίλι δεν έκανε τα δικά του ήδη από το 2003. Αλλά θα έπρεπε να διαλέξουν στιγμή. Θα μπορούσε με τέτοια άφρονα πολιτική που ακολουθεί ο Σακασβίλι να γινόταν κάτι τέτοιο οποιαδήποτε στιγμή. Όπως έδειξε ο Σακασβίλι δεν ελεγχόταν και οι Ρώσοι είχαν την πολυτέλεια να διαλέξουν για το πότε θα επιλέξουν να απαντήσουν όπως έπρεπε στον Σακασβίλι, πράγμα εξίσου σημαντικό με το αν θα απαντούσαν. Με το που βγήκε στην προεδρία ο Σακασβίλι άρχισε να βομβαρδίζει την Οσσετία και να επιτίθεται με κάθε τρόπο στις δυο αυτές περιοχές. Επιτέθηκε και στην Ατζαρία, χωρίς συνέπειες για τον ίδιο. Όταν ο άλλος σε αφήνει συνέχεια, έτσι εξηγείται και το λάθος το, να νομίζει ότι θα συνεχίσει να κάνει τα ίδια. Δεν περίμενε ότι οι Ρώσοι θα απαντήσουν. Αν περίμενε δεν θα έκανε τέτοιο σφάλμα. Εκτός αν πιστέψουμε μια σχετικά πιαθνή πρόταση ότι είναι πράκτορας ξένων δυνάμεων φυτευτός στην προεδρία της Γεωργίας, οπότε δεν τον ένοιαζε έτσι κι αλλιώς το τι θα απογίνει η Γεωργία. Αλλά αν δεν ήταν πράκτορας, ό,τι και να έκαναν οι δυτικοί οι ρώσοι ήταν σε θέση να δημιουργήσουν τετελεσμένα πολύ γρηγορότερα απότι θα μπορούσε να πάρει βοήθεια.
Οι εγγυήσεις της Τουρκίας προς την Αλβανία δε σήμαιναν ότι θα έστελνε στρατό εκεί.Σήμαιναν ότι εγγυάται την εδαφική ακεραιότητα και το απαραβίαστο των συνόρων και οποιαδήποτε επέμβαση της Ελλάδος θα οδηγούσε σε ελληνοτουρκικό πόλεμο και επίθεση της Τουρκίας από τα ανατολικά.
Η επίλυση του γιουγκοσλαβικού δεν εξαρτάτο από την Ελλάδα.Εξαρτάτο και εξαρτάται από άλλες μεγάλες δυνάμεις.Η Ελλάδα το μόνο που μπορούσε να κάνει και έκανε είναι να αποφύγει ζημίες και να αποκομίσει ανταλλάγματα.
Επί του κυπριακού καμμία ελληνική κυβέρνηση δεν είναι σε θέση να επηρεάσει αποφασιστικά τη βούληση των Ελληνοκυπρίων καθώς έχουν καεί στο παρελθόν και αποφασιζουν οι ίδιοι.
Αυτό το εγνώριζε η Κυβέρνηση Σημίτη και γιαυτό εγκατέλειψε την εξουσία για να μη συγκρουσθεί με τους Ελληνοκυπρίους που δεν ήθελαν το Σχέδιο Ανάν.
Κανείς δεν υποχρέωσε το Σημίτη να μην είναι αυτός που θα παρευρίσκεται στο Μπούργκενστοκ.Οι προηγούμενες εκλογές έγιναν στις 9-4-2000 και βάσει Συντάγματος οι επόμενες κανονικά ήταν 4 χρόνια + 1 μήνας = 9-5-2004.
Η κυβέρνηση Σημίτη εμφανιζόταν υπέρμαχος του σχεδίου Ανάν όσο το απέρριπτε ο Ντενκτάς.
Μόλις στις 15-12-2003 στις τουρκοκυπριακές εκλογές κέρδισε ο Ταλάτ υποστηρικτής του σχεδίου,αντί ο Σημίτης να πανηγυρίσει ξαφνικά μετά μία εβδομάδα παραιτήθηκε παραδίδοντας το «δαχτυλίδι» στον Παπανδρέου και μαζί προκήρυξαν εκλογές που ήξεραν ότι θα χάσουν ακριβώς για να μην είναι αυτοί στο Μπούργκενστοκ και συγκρουσθούν με τους Ελληνοκυπρίους που δεν ήθελαν το σχέδιο Ανάν.
Ευάγγελος Πολυμερόπουλος γράφει
«Η ΝΔ κόντεψε να δημιουργήσει την μοναδική αποτυχία. Δεν περίμεναν να διαπραγματευτούν οι τουρκοκύπριοι, οπότε η ελληνική/ελληνοκυπριακή πλευρά δεν κατέβασε προτάσεις, με αποτέλεσμα την νίλα του Ανάν. Ο Κωστάκης Καραμανλής κρυβόταν στο δωμάτιό του για να μην τον βάλλουν να υπογράψει, όπως τον θείο του στην Ζυρίχη. Τώρα μένει να δούμε τι θα γίνει με την τωρινή επίλυση που επίκειται».
μετά:
«Δεν πιστεύω ότι η τωρινή κυβέρνηση των ΗΠΑ που κατάφερε να δημιουργήσει μια επιτυχία επιπέδου Ιράκ να είχε τέτοιο λεπτομερές σχέδιο για την περιοχή του Καυκάσου». (Σημείωση: υποθέτω ότι το «επιτυχία» είναι ειρωνικό γιατί πέραν των εφήμερων οικονομικών ωφελών κάποιων αξιωματούχων και εταιρειών κοντά στο τωρινό «administration» το Ιράκ είναι ο μεγάλος βάλτος των ΗΠΑ (ή το χείλος της αβύσσου, όπως είπε αμερικανός αρχιστράτηγος) από τον οποίο δύσκολα θα βγει.
Αν και δεν συμφωνώ με όσα λέει, νομίζω πως ο Ευάγγελος Πολυμερόπουλος είναι ψευδώνυμο κάποιου που ξέρει πολλά και εκ από μέσα. Αλήθεια: Γιατί δεν γράφουν όλοι επώνυμα στα μπλοκς. Μόνο έτσι η επικοινωνία αυτού του είδους θα είχε κοινωνικό (και κοινωνικοπολιτικό) χαρακτήρα (για τις θέσεις μου επί αυτού του ζητήματος βλ. http://www.ifestosedu.gr/81ΜπλοκΙστοσελίδες.htm )
Για τον κ Ψυχραιμία: γράφει: «Η κυβέρνηση Σημίτη εμφανιζόταν υπέρμαχος του σχεδίου Ανάν όσο το απέρριπτε ο Ντενκτάς». Λυπάμαι αλλά δεν είναι έτσι τα πράγματα. Εκτός από μυστήριες και ελάχιστα πολιτικές προσωπικότητες του τύπου πανταγιά, στο σύστημα εξουσίας που διαδέχθηκε τον Ανδρέα Παπανδρέου υπήρχε ένα ισχυρό μπλοκ ανθρώπων (που διαχέεται και επικαλύπτεται με τον Συνασπισμό και ένα μέρος των διεθνιστών φιλελεύθερων και ή των παρακολουθημάτων τους) το οποίο πίστευε και συνεχίζει να πιστεύει σε άλλου είδους κοινωνίες που ούτε ποτέ υπήρξαν ούτε θα υπάρξουν ως κυρίαρχες κοινωνίες. Πρόκειται για ιδεολογίες για μεταεθνικά ανθρωπολογικά πασπαρτού χωρίς πολιτισμική συνοχή, χωρίς ιστορική γνώση, χωρίς συνείδηση ιστορικής καταγωγής, χωρίς αντιστάσεις στις ηγεμονικές αξιώσεις και χωρίς ουσία και πνεύμα. Δεν έχετε παρά να διαβάσετε επιφυλλίδες αντιπροσώπων τους και ιδεολόγων τους που θριαμβολογούσαν πως το σχέδιο Αναν σηματοδοτεί το πρώτο μεγάλο πέρασμα στην μεταεθνική εποχή. Ανοησίες και σαχλαμάρες, ασφαλώς. Το ζήτημα δεν είναι η Κύπρος γιατί το σύστημα έμμεσης δημοκρατίας και τα περίεργα εκλογικά συστήματα εξέλεξαν τους δήμιούς της που θα σύντομα εντεταλμένα θα εκμηδενίσουν τον ελληνισμό της Κύπρου (επί τη ευκαιρία: τον πιο ακμαίο, τον πιο οργανωμένο και τον πιο ανθηρό ελληνισμό που υπήρξε ποτέ). Το ζήτημα είναι το νεολληνικό κράτος όταν όλοι τους οι ηγέτες θα κρύβονται σε κάποια νέα Μπούργκενστοκς που θα οδηγήσει η διπλωματική συρρίκνωση και η εκμηδένιση (κυρίως πνευματικά) της ελληνικής αποτρεπτικής στρατηγικής.
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Π. Ήφαιστος : Μπορεί πράγματι η κυβέρνηση Σημίτη να πίστευε στο σχέδιο Ανάν βάσει των μεταεθνικών και πολυπολιτισμικών ιδεών που την διακατείχαν.
Εκείνο που έγραψα είναι ότι είτε πίστευε είτε δεν πίστευε ,δεν είχε το σθένος να συγκρουσθεί με τους Ελληνοκυπρίους για να το επιβάλει.
Θα καταφύγω πάλι στις ημερομηνίες : Η 1η Μαίου 2004 ήταν η αμετακίνητη ημερομηνία εισόδου 10 χωρών μεταξύ των οποίων και της Κύπρου στην ΕΕ.Για να ισχύσει το σχέδιο Ανάν με όλες τις αποκλίσεις του από το κοινοτικό κεκτημένο έπρεπε να υπογραφεί πριν την ημερομηνία αυτή.
Η συνταγματική ημερομηνία των ελληνικών εκλογών ήτοι 4 χρόνια + 1 μήνας προεκλογική περίοδος ήταν 9-5-2004.
Επομένως η κυβέρνηση Σημίτη είχε όλα τη δυνατότητα να παραμείνει,να διαπραγματευθεί και να προωθήσει το κοσμοσωτήριο κατ αυτήν Σχέδιο Ανάν.Αντί αυτού πέταξε το μπαλάκι και συνέχισε να υποστηρίζει το σχέδιο από την ασφαλή θέση της αντιπολίτευσης.Και πότε το πέταξε το μπαλάκι;
Mόλις φάνηκε ότι η άλλη πλευρά αλλάζει θέση.Οι τουρκοκυπριακές εκλογές ήταν στις 15-12-2003.Όλοι ήξεραν ότι ο Ταλάτ ήταν υπέρ του σχεδίου-διοργάνωνε και διαδηλώσεις κατά του Ντενκτάς για το σκοπό αυτό.
Όταν λοιπόν ανέβηκε στην εξουσία ο Ταλάτ,ο Σημίτης ξαφνικά θυμήθηκε ότι βαρέθηκε να κυβερνά,παρέδωσε στον Παπανδρέου και μαζί προκήρυξαν πρόωρες εκλογές που ήξεραν ότι θα χάσουν ώστε να υπογράψει ο νεότερος Καραμανλής τη Ζυρίχη Νο2 που είχαν ετοιμάσει και να τα βάλει αυτός με τους Ελληνοκύπριους που δεν ήθελαν το σχέδιο.
Αυτός φυσικά έκανε το κορόιδο και το ΠΑΣΟΚ άρχισε να τον κατηγορεί γιατί δεν έπαιξε το ρόλο που του είχαν ετοιμάσει (υπογραφή Ανάν και δεξιά παρένθεση).Ε,ας έμεναν αυτοί να διαπραγματευθούν στο Μπούργκενστοκ.
Δεν τους ανάγκασε κανείς να φυγουν πριν την ώρα τους.
κ. Ήφαιστε,
Κατ’αρχάς ευχαριστώ για την απάντηση σας στα ερωτήματα μου. Κυρίως γιατί γράφτηκε εν πλω! Έλειπα κι εγώ για το τριήμερο της Παναγίας χωρίς πρόσβαση στο ίντερνετ. Τώρα που έχω πρόσβαση θα ήθελα μόνο να σημειώσω τα εξής:
Δεν έχω καμμίαν αντίρρηση ως προς τον ρεαλισμό του Θουκυδίδιου δόγματος της ισχύος. Αλλά η χρήση της ισχύος είναι η εξαίρεση στην ιστορική πορεία. Εννοώ ότι, τουλάχιστον στον μοντέρνο κόσμο (μετά τον διαφωτισμό), οι κοινωνίες έχουν εγκαταστήσει θεσμούς διεθνούς εμπορίου ώστε μόνο κατ’εξαίρεση να χρειάζεται να επεκτείνουν τις οικονομικές τους σχέσεις με τον στρατό. Φυσικά και συμβαίνει αλλά, δόξα τω Θεώ, η ανταλλαγή προϊόντων και υπηρεσιών γίνεται ανεμπόδιστα λίγο ως πολύ. Με εξαιρέσεις πολέμων, εισβολών και κατοχών φυσικά. Δεν πρέπει λοιπόν κατά την γνώμη μου να βάζουμε ως προμετωπίδα την λογική της ισχύος στις διακρατικές σχέσεις, αλλά θα πρέπει να περιορίζουμ όσο γίνεται την αναγκαιότητα της.
Αυτό που ήθελα να πω είναι ότι πιστεύω πως η χρήση της δύναμης στις διακρατικές σχέσεις δεν γίνεται γιατί υπάρχουν ορθολογικοί λόγοι που την απαιτούν αλλά γιατί υπάρχει η λατρεία της άσκησης εξουσίας αυτή καθ’ εαυτή στους πολιτικούς. Μόνο με ψυχολογικούς όρους μπορεί πχ να εξηγήσει κανείς την επέμβαση Σαακασβίλι. Επίσης μόνο με ψυχολογικούς όρους μπορεί να εξηγήσει κανείς την πολιτική διοίκησης των ΗΠΑ να στριμώξουν γεωπολιτικά την Ρωσία. Οικονομικά δεν υπάρχει κανένα όφελος, αφού η Ρωσία δεν περιορίζει τις πωλήσεις πετρελαίου της. Οι αγορές της Ουκρανίας, Γεωργίας κλπ είναι ανοιχτές και στο βαθμό που είναι δυσλειτουργικές αυτό δεν οφείλεται στον εναγκαλισμό της Ρωσίας αλλά σε εσωτερικά ζητήματα των διοικήσεων των χωρών αυτών. Άρα γιατί να έχει κανείς σφαίρες επιρροής αν δεν έχει όφελος από αυτές; Μόνο γιατί λατρεύει να ασκεί αξουσία επί λαών και ανθρώπων.
Τέλος δεν εξηγείτε επαρκώς την έννοια του εθνικού συμφέροντος και γιατί, το όποιο εθνικό συμφέρον είναι διαφορετικό και ανώτερο από το ατομικό συμφέρον του να ζει κανείς ειρηνικά με σεβασμό των δικαιωμάτων ζωής, ελευθερίας και περιουσίας. Μακριά από εμένα ο δογματισμός στην υπεράσπιση των δικαιωμάτων. Μακριά από εμένα επίσης οι βλακείες περί διεθνισμού, που δεν τις καταλαβαίνω κιόλας. Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο μόνο ως ένα πεδίο αντιμαχόμενων δυνάμεων σε ένα παιχνίδι ηγεμονίας. Προσωπικά δεν είμαι υπέρμαχος της κατάργησης του έθνους-κράτους. Άλλωστε ούτε ο κλασσικός φιλελευθερισμός ισχυρίζεται κάτι τέτοιο. Είμαι όμως φανατικά υπέρμαχος της όλο και μεγαλύτερης δυνατότητας ελεύθερης διακίνησης κεφαλαίων, υπηρεσιών και ανθρώπων. Δεν χρειάζεται η κατάργηση των συνόρων για να επιτευχθεί αυτό. Ούτε χρειάζεται πχ να στριμώξω την Ρωσία γεωπολιτικά για να επιτρέψει στην BP και την Shell να λειτουργούν μέσα στα όρια της. Το αντίθετο αποτέλεσμα θα φέρει κάτι τέτοιο.
Δεν χρειάζεται η κατάργηση των συνόρων για να επιτευχθεί αυτό. Ούτε χρειάζεται πχ να στριμώξω την Ρωσία γεωπολιτικά για να επιτρέψει στην BP και την Shell να λειτουργούν μέσα στα όρια της.
Ατυχές το παράδειγμα. Μέρες πριν τον πόλεμο με την Γεωργία οι Ρώσοι για να πάρουν τον έλεγχο της ΤΝΚ-BP αφαίρεσαν τις βίζες από το προσωπικό της ΒΡ και άρχισαν έρευνες για το αφεντικό της ΒΡ με εγκληματικές κατηγορίες.
Εάν εννοείται την χρήση φυσικής βίας συμφωνώ ότι «η χρήση της ισχύος είναι η εξαίρεση στην ιστορική πορεία». Σε πάμπολλα κείμενά μου έχω γράψει ότι η συντριπτική πλειονότητα των κρατών και των κοινωνιών είναι φιλειρηνικά. Δηλαδή, είτε τους αρέσει είτε όχι σέβονται την διεθνή τάξη όπως προσδιορίζεται από τις Συνθήκες, δέχονται την ειρηνική επίλυση των διαφορών και συναλλάσσονται ή επικοινωνούν σε όλα τα επίπεδα (οικονομικό, πολιτισμικό, διαπροσωπικό). Συμμαχούν επίσης κατά αναθεωρητικών κρατών και θεωρούν τόσο την δική τους εθνική ανεξαρτησία όσο και των άλλων κοινωνιών ως ιερή και οντολογικά θεμελιωμένη αξίωση ελευθερίας. Ακόμη, αηδιάζουν τον πόλεμο, την χειρότερη ίσως ανθρώπινη διαστροφή. Δυστυχώς, όμως, το μεγάλο πρόβλημα είναι τα αίτια πολέμου και κυρίως η άνιση ανάπτυξη-μεγέθυνση που κυρίως σημαίνει ότι οι μεγάλες δυνάμεις βρίσκονται σε διαρκή ανταγωνισμό. Τουλάχιστον από τους Ναπολεόντιους πολέμους και μετά τόσο αυτά τα αίτια όσο και ο ρόλος των ηγεμονικών δυνάμεων περιγράφεται άψογα στο προαναφερθέν βιβλίο του John Mearsheimer, Η τραγωδία της πολιτικής των μεγάλων δυνάμεων. Τώρα, ο Διαφωτισμός. Εάν εννοείται την σταδιακή αντικατάσταση της φεουδαρχίας από τα αστικά συστήματα και στην συνέχεια την επίδραση του φιλελευθερισμού, σημειώνω ότι δεν ήταν τόσο αυτές οι ιδέες που επέτρεψαν στην Ευρώπη να ανθίσει οικονομικά, αλλά κυρίως δύο άλλα πράγματα. Πρώτον, η ανάπτυξη του αποικιοκρατικού συστήματος που προκάλεσε εισροές τεράστιων πόρων στις πρώην αποικιοκρατικές δυνάμεις και στην Δυτική Ευρώπη ειδικότερα. Δεύτερον, το σύστημα ισορροπίας δυνάμεων (κατά Κίζιγκερ χρυσούς αιών – τέσσερεις σχεδόν αιώνες– σταθερότητας. Για να το θέσω διαφορετικά δεν εισέρρευσαν ξαφνικά κάποιες μεγάλες ιδέες που επέτρεψαν στη Ευρώπη και στον κόσμο να αρχίσει μια ανθόσπαρτη περίπου πορεία. Υπάρχουν και άλλοι λόγοι που πρέπει να συνεκτιμηθούν, υπάρχουν και άλλα προβλήματα (ας μην ξεχνάμε δεκάδες πολέμους εκ των οποίων δύο μεγάλοι, καθώς επίσης και την διάλυση και διαίρεση που προκάλεσαν στον υπόλοιπο κόσμο).
Δεύτερον, τέλειωσα το προηγούμενο σημείωμα λέγοντας ότι απαιτείται να διακρίνουμε την ανάλυση από τις προσωπικές εκτιμήσεις. Ας μην πυροβολούμε τον πιανίστα, όποιον δηλαδή εξηγεί σωστά τα αίτια πολέμου, αλλά ας κατανοήσουμε καλά τα αίτια πολέμου για να ξέρουμε τι συμβαίνει γύρω μας. Όσο και να περιορίσουμε εμείς ο καθείς ξεχωριστά την ιδέα της ισχύος στο μυαλό μας, το ζήτημα είναι τι κάνουν τα κράτη όταν σκέφτονται τα συλλογικά τους συμφέροντα, τα διλήμματα ασφαλείας και κυρίως την άνιση ανάπτυξη των άλλων. Δυστυχώς δεν υπήρξε απάντηση σε αυτό το μέγα ερώτημα και ούτε υπήρξε, ακόμη αρμονία συμφερόντων μεταξύ των κρατών. Η προσωπική μου εκτίμηση –νομίζω λογική– είναι ότι η δίψα για ισχύ και η πρόταξη ισχύος είναι αφενός ανώμαλη στάση ζωής και αφετέρου αντιβαίνει στον πολιτικό πολιτισμό χιλιετιών. Ιστορική αποστολή του κράτους (Πολιτείας ή όπως άλλως πως κατά καιρούς ονομάζεται) είναι να ελέγξει την άνομη και καταχρηστική ισχύ και να εντάξει τις σχέσεις των ατόμων και προσώπων υπό ένα πρίσμα πολιτικού πολιτισμού. Οι διεθνείς κανονιστικές δομές, διεθνές δίκαιο, διεθνείς θεσμοί κτλ, υποτίθεται πως θα έκαναν το ίδιο για τα κράτη εντάσσοντας στις σχέσεις τους σε ένα σύστημα ευθύγραμμων και ισότιμων συναλλαγών (και όταν αυτό δεν ισχύει η συλλογική ασφάλεια θα ενεργοποιούταν). Όμως, όπως είπε και ο Μπίσμαρκ, «όταν οι μεγάλες δυνάμεις συμφωνούν, έστω και αν αυτό οδηγεί σε αδικίες για τα λιγότερο ισχυρά κράτη, δεν υπάρχει πρόβλημα. Το πρόβλημα στις διεθνείς σχέσεις ανακύπτει όταν συγκρούονται οι μεγάλες δυνάμεις, οπότε το διεθνές κανονιστικό σύστημα σαρώνεται και κουρελιάζεται. Για τις διακρατικές σχέσεις, συνολικότερα, ισχύουν άλλες προϋποθέσεις, που περιέγραψε στην εντέλεια ο Θουκυδίδης, και για να κατανοήσουμε γιατί καθημερινά προτάσσεται η ισχύς, τα κράτη πολεμούν και οι κοινωνίες φανατίζονται, απαιτείται, και πάλιν, να κατανοήσουμε τα αίτια πολέμου. Θα πρέπει να εξηγήσουμε, για παράδειγμα, γιατί η κορυφαία δημοκρατική χώρα (ΗΠΑ) επί δεκαετίες ασκούσαν έμμεση βία (κατάσκοποι, πράκτορες ηγέτες, υπονομεύσεις με ΜΚΟ) στις λεγόμενες δημοκρατίες της μπανάνας στην Λατινική Αμερική. Γιατί τις εκμεταλλεύονταν από την εποχή του δόγματος Μονρόε και μετέπειτα και γιατί συνεχίζουν να επεμβαίνουν στα εσωτερικά τους. Δύναμη δεν είναι μόνο, τονίζω ξανά, η άσκηση φυσικής βίας και τα κράτη, ιδιαίτερα τα μεγάλα, δυστυχώς, πριν στείλουν τις επιχειρήσεις τους να επενδύσουν και να εμπορευτούν, αν δεν στείλουν τα στρατεύματά τους όπως στο Ιράκ, στέλλουν τους κατασκόπους τους και άλλους μηχανισμούς ελέγχου και ποδογέτησης. Γνωρίζετε, ίσως ότι στο ΟΗΕ υπάρχουν βουνά πρακτικών από τις συζητήσεις για τον ρόλο και όρους των ξένων επενδύσεων …
Τρίτον, τα πιο πάνω οδηγούν σε συμφωνία να διαφωνούμε όσον αφορά τον ρόλο της «ορθολογικότητας» και της «ψυχολογίας». Η ιστορική εμπειρία –αλλά και η καθημερινή όταν διαβάζουμε κάθε πρωί τις εφημερίδες– διδάσκει ότι ορθολογικότητες υπάρχουν τόσες όσο και τα λογικά πλάσματα του πλανήτη και, αν σταθούμε στα κράτη, τόσες συλλογικές ορθολογικότητες όσα κατά κράτη. Για να παραφράσω τον Παναγιώτη Κονδύλη, κάποιον που κάτι ήξερε γι’ αυτό το ζήτημα, μορφικά και από άποψη αιτιολογήσεων οι ορθολογισμοί είναι περίπου πανομοιότυποι αλλά το περιεχόμενό τους διαφέρει. Ψυχολογία καλού και κακού, εξάλλου, δεν υπάρχει στην πραγματική ζωή. Υπάρχει πολιτική. Πολιτική ενδοκρατική, πολιτική διακρατική και ολοένα και περισσότερο αστάθμητα πολιτικά γεγονότα σε διεθνικό επίπεδο (το τελευταίο κυμαίνεται από τρομοκράτες και χρηματιστές όπως ο Σόρος μέχρι τους αγαθούς μαχητές κατά της ρύπανσης της ατμόσφαιρας ή του κυνηγιού της φάλαινας). Η ψυχολογία του καθενός μας στην ενδοκρατική ζωή απαιτείται να είναι συμβατή με τον πολιτικό πολιτισμό μας, δηλαδή, ένα ηθικοκανονιστικό σύστημα που διαρκώς ορίζεται και επαναπροσδιορίζεται σύμφωνα με το είδος του συλλογικού κατ’ αλήθειαν βίου κάθε κοινωνίας. Ο καθείς έχει την ψυχολογία του στο σπίτι του ή στο δωμάτιό του αλλά ως «πολιτικό ζώο» την προσαρμόζει στον συλλογικό βίο. Για να θυμηθούμε τον Θουκυδίδη, μας επισήμανε τι παθαίνουν οι άνθρωποι όταν χάνουν αυτές τις δομές, περιγράφοντας το τι συνέβηκε στη Κέρκυρα. Γιατί να πάμε τόσο μακριά, όμως, και να μην θυμηθούμε τις θηριωδίες αριστερών και δεξιών στον πρόσφατο ελληνικό εμφύλιο πόλεμο. Τώρα, για τον διακρατικό ορθολογισμό, εγώ δεν γνωρίζω άλλον από ορθολογισμό του κάθε κράτους που συνηθίζεται να ονομάζεται εθνικό συμφέρον. Αυτό το εθνικό συμφέρον ενδύεται (ή μεταμφιέζεται) με φιλελεύθερα, μαρξιστικά, σοσιαλιστικά ή άλλα ονόματα εθνικών κρατών (γαλλικό, αμερικανικό, ελληνικό, τουρκικό), πλην όμως, οι σταθερές που το προσδιορίζουν είναι οι ίδιες: α) επιβίωση, β) ευημερία, γ) ασφάλεια (εσωτερική τάξη και ασφάλεια συνόρων), δ) ισχύς που θα διασφαλίζει αυτά τα ύψιστα –για όλα τα κράτη και όλες τις κοινωνίες όλων των εποχών!!!– αγαθά, ε) επιδίωξη αύξησης της ισχύος για να διασφαλιστούν, στ) επιδίωξη κατοχής περισσότερης ισχύος κατά της άνισης ανάπτυξης άλλων, ζ) εξισορρόπηση ισχύος ή πόλεμος αν αυτά διαταραχθούν (ή τα κράτη νομίσουν ότι διαταράσσονται). Γνωρίζεται έστω και μια ιστορική στιγμή (συμπεριλαμβανομένης της σημερινής, και ιδίως της μεταψυχροπολεμικής για την οποία πρέπει, για να μιλούμε ορθολογικά, να μετρήσουμε τους πολέμους, τις άλλες χρήσεις βίας, τις απειλές χρήσης βίας και τους εξοπλιστικούς ανταγωνισμούς) που να μην ίσχυαν αυτά;
Όσον αφορά τις απρονοησίες του Σαακασβίλι ας μην γελιόμαστε και ας πούμε με το όνομά του αυτό που όλοι ξέρουμε: Κανένας λαός δεν αξίζει τέτοια τύχη, δηλαδή να τον κυβερνούν άτομα που τα προετοίμαζαν οι μυστικές υπηρεσίες κάποιου ξένου κράτους και που τον χρησιμοποιούν κατά βούληση στην γεωπολιτική σκακιέρα. Κάτι ξέρουμε εμείς οι έλληνες από τέτοιες αθλιότητες και να μετρούμε τι έπεται σε τρία – τέσσερα μέτωπα αρχίζοντας από την Κύπρο. Στην Κύπρο όπου, υπενθυμίζω, ο φιλελεύθερος και ορθολογικός Πάουελ για λόγους που γνωρίζουμε πολύ καλά πλέον, απείλησε τους κύπριους πως θα πέσουν τόνοι κεραμίδια στο κεφάλι τους αν δεν δέχονταν το φασιστοειδές σχέδιο Αναν. Ένα σχέδιο που καταργούσε όλες τις πολιτικές κατακτήσεις της Δύσης εγκαθιδρύοντας ένα υποτελές κρατίδιο του οποίου το μόνο ευδιάκριτο «ορθολογικό» χαρακτηριστικό (με όρους ηγεμονικού ανταγωνισμού) θα ήταν βάσεις, άλλες στρατιωτικές εγκαταστάσεις και ξένοι στρατοί. Και για να καταλάβουμε καλύτερα τον «ορθολογισμό του καθενός», επειδή οι κύπριοι το 2004 δεν πτοήθηκαν από τις «ορθολογικές απειλές» το 2008 όλως περιέργως εκλέγεται ένα σταλινικό κόμμα (το τελευταίο στον πλανήτη, αν δεν κάνω λάθος) που όλως περιέργως συνεργάζεται με το Λονδίνο και την Ουάσιγκτον για να επιβάλουν τον ορθολογισμό των διακρατικών σχέσεων που θα ισχύει ενόσω υπάρχουν αίτια πολέμου: «Στις διακρατικές σχέσεις δίκαιο υπάρχει όσο υπάρχει ίση δύναμη και όταν δεν υπάρχει ο ισχυρός επιβάλλει ότι του επιτρέπει η δύναμή του και ο αδύναμος υποχωρείς και προσαρμόζεται». Ας το επαναλάβουμε: Δεν λέω ότι αυτό πρέπει να ισχύει. Λέω όμως ότι αυτό πρέπει να εκτιμάται δεόντως ενόσω υπάρχουν αίτια πολέμου διαφορετικά οι συνέπειες είναι αμείλικτες και αναπόδραστες.
Τέλος για το εθνικό συμφέρον νομίζω πως απάντησα ήδη. Μια ακόμη διευκρίνιση. Σε κείμενά μου, εκτός από το εθνικό συμφέρον με όρους των προαναφερθέντων σταθερών, εγώ διευκρινίζω ότι υπάρχει από την μια πλευρά το εθνικό συμφέρον των φιλειρηνικών κρατών (είναι αυτό που και εσείς ορίζεται ως κοινός τόπος συμφέροντος μεταξύ ανθρώπων και λαών) και το εθνικό συμφέρον των ηγεμονικών και ή αναθεωρητικών κρατών. Τα προβλήματα πυροδοτούνται κυρίως λόγω των δεύτερων.
κ. Πολυμερόπουλε,
Ειλικρινά μένω άναυδος με την σιγουριά των σχολίων σας. Είστε απολύτως σίγουρος ότι καταλάβατε τι είπα. Είστε απολύτως σίγουρος ότι γνωρίζετε το θέμα που ανέφερα ως παράδειγμα σε βάθος. Ίσως δε να είστε απολύτως σίγουρος ότι αντιλαμβάνεστε την Ρωσική πολιτική και οικονομία.
Λίγο αυτοσυγκράτηση δεν θα έβλαπτε. Σας βεβαιώ ότι γνωρίζω πάρα πολύ καλά την περιπέτεια (για την ΒΡ φυσικά) της συνεργασίας ΤΝΚ-ΒΡ. Τις εισβολές του Ρωσικού ΣΔΟΕ την άνοιξη στα γραφεία της εταιρείας στην οδό Αρμπάτ στη Μόσχα, τις πιέσεις που δέχεται στις πετρελαιοπηγές ιδιοκτησίας της στο Τιουμέν της Σιβηρίας τα τελευταία χρόνια κ.α. Τυγχάνει να γνωρίζω πολύ καλά επίσης το πως λειτούργησε ο επικεφαλής του Alfa Group Ρωσο-Ουκρανο-Εβραίος Μιχαήλ Φρίντμαν όταν έκανε το deal και πως μετά έβγαλε την ουρά του απ’έξω.
Ακριβώς επειδή γνωρίζω πολύ καλά την περίπτωση την χρησιμοποίησα. Για να πω αυτό που ξεκάθαρα λέω άλλωστε. Ότι δεν χρειάζεται να πιέσω γεωπολιτικά την Ρωσία για να επιτρέψει στην ΒΡ να λειτουργεί μέσα στην χώρα. Γιατί αν την πιέσω γεωπολιτικά δίνω ένα τεράστιο επιχείρημα στην Ρωσική κυβέρνηση ότι η πολιτική της της παρεμπόδισης ξένων επιχειρήσεων να λειτουργούν ελεύθερα στην χώρα είναι σωστή και προς το εθνικό συμφέρον, αφού μόλις πήγαμε να ελέγξουμε μια ξένη πολυεθνική αμέσως μας την πέσανε. Άρα τι θέλουν οι Δυτικοί; Να απομυζούν ελεύθερα τον πλούτο της μητέρας Ρωσίας. Ε δεν θα τους αφήσουμε!!
Αντιθέτως αν δεν προσπαθήσω να πιέσω με την κρατική διπλωματία των δυτικών να μπω στο σκληρό πυρήνα της ρώσικης οικονομίας, δηλαδή σε ότι έχει σχέση με τους πλουτοπαραγωγικούς πόρους και με τη γη, τότε, ίσως, μπορεί να έχω σχέσεις ελευθέρου εμπορίου με την χώρα προς κοινό όφελος. Οι Ρώσοι αντιλαμβάνονται τα πάντα (διαπροσωπικές σχέσεις, διεθνείς σχέσεις) ως παιχνίδια μηδενικού αθροίσματος -αν χάσω κάτι κάποιος άλλος θα κερδίσει ή για να κερδίσω, κάποιος άλλος πρέπει να χάσει. Άρα για να δώσουν κάτι πρέπει να νοιώθουν ότι κάτι κερδίζουν. Δεν δίνουν τίποτα με το ζόρι και κυρίως δεν πείθονται από θεωρητικούς δογματισμούς περί ελεύθερης οικονομίας αν δεν δουν τα οφέλη της ελεύθερης οικονομίας στην πράξη.
Διαβάζω:
«Αντιθέτως αν δεν προσπαθήσω να πιέσω με την κρατική διπλωματία των δυτικών να μπω στο σκληρό πυρήνα της ρώσικης οικονομίας, δηλαδή σε ότι έχει σχέση με τους πλουτοπαραγωγικούς πόρους και με τη γη, τότε, ίσως, μπορεί να έχω σχέσεις ελευθέρου εμπορίου με την χώρα προς κοινό όφελος. Οι Ρώσοι αντιλαμβάνονται τα πάντα (διαπροσωπικές σχέσεις, διεθνείς σχέσεις) ως παιχνίδια μηδενικού αθροίσματος -αν χάσω κάτι κάποιος άλλος θα κερδίσει ή για να κερδίσω, κάποιος άλλος πρέπει να χάσει. Άρα για να δώσουν κάτι πρέπει να νοιώθουν ότι κάτι κερδίζουν. Δεν δίνουν τίποτα με το ζόρι και κυρίως δεν πείθονται από θεωρητικούς δογματισμούς περί ελεύθερης οικονομίας αν δεν δουν τα οφέλη της ελεύθερης οικονομίας στην πράξη.»
Αυτό νομίζω είναι νερό στον μύλο των αναλύσεων που έκανα σήμερα το πρωί για τους όρους λειτουργίας του διεθνούςε συστήματος όπως είναι και όπως θα θέλαμε να είναι. Το ζήτημα είναι πότε τερματίζεται αυτή η κατάσταση και τα κράτη λειτουργούν στην βάση του ορθολογισμού που όρισαν οι διεθνείς θεσμοί και το διεθνές δίκαιο την ύστερη εποχή: Διακρατική ισοτιμία, μη επέμβαση στα εσωτερικά, εσωτερική-εξωτερική κυριαρχία, ειρηνική επίλυση των διαφορών και ισόρροπες συναλλαγές. Η απάντησή μου είναι: Όταν εξαλειφτούν τα αίτια πολέμου: 1. Άνιση ανάπτυξη σ’ όλες τις πιιθανές εκδοχές: οικονομικές, στρατιωτικές, ιδεολογικές, εδαφικές, πλουτοπαραγωγικές, τεχνολογικές, διακρατικές, διαπεριφερειακές.
2. Άνιση κατανομή ισχύος σε συνδυασμό με άνιση ανάπτυξη προκαλούν ηγεμονικές αξιώσεις, ηγεμονικούς ανταγωνισμούς, αξιώσεις παράνομων διεθνών αλλαγών, διλήμματα ασφαλείας, πόλεμο.
3. «Κατάλοιπα» διενέξεων της φάσης του εθνικού-κρατικού γίγνεσθαι.
4. Επαναστατικές αξιώσεις: Εξομοιωτικοί διεθνισμοί, κοσμοπολιτισμοί, ηγεμονισμοί που αντιβαίνουν στο οντολογικά θεμελιωμένο (στις αξιώσεις συλλογικής ελευθερίας) καθεστώς των διεθνών σχέσεων και που προκαλούν διακρατικό ανορθολογισμό
6. Αναθεωρητικές συμπεριφορές: μη αποδοχή προσφυγής στους αρμόδιους διεθνείς θεσμούς για την ερμηνεία των Συνθηκών εάν και όταν εκατέρωθεν υπάρχει αξίωση διεθνών αλλαγών.
7. Ανεξέλεγκτα διεθνικά φαινόμενα: τρομοκρατία, αναρχικές-ανατρεπτικές ιδέες, λαθρομετανάστες, εγκληματίες, ΜΚΟ, κ.ά.
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
κ. Ήφαιστε,
Στο πρώτο σημείο συμφωνούμε. Ως Διαφωτισμό αντιλαμβάνομαι ένα φιλοσοφικό σύστημα που ξεκινά με τον Descartes και το οποίο προτάσει τον ορθό λόγο ως το μόνο εργαλείο αντίληψης της πραγματικότητας και οργάνωσης της ζωής των ανθρώπων, σε εντίθεση με μεταφυσικά σχήματα αντίληψης και παραδοχές, που ίσχυαν μέχρι τότε. Φυσικά και οι αντικειμενικές συνθήκες όπως τις περιγράφετε παίζουν ένα ρόλο στην διαμόρφωση μιας εποχής και της σκέψης της. Αλλά δεν θα μπω στην μαρξιστική παγίδα της βάσης και του εποικοδομήματος, ούτε θα ψάξω να βρω γιατί ο Adam Smith γράφει τον Πλούτο των Εθνών ζώντας σε μια αποικιοκρατική δύναμη. Αυτό που έχει σημασία είναι ότι η λογική του Adam Smith είναι και σήμερα ζωντανή (τόσο στους συμφωνούντες όσο και στους διαφωνούντες με αυτή) χωρίς να χρειάζεται να θυμόμαστε ότι η Αγγλία είχε αποικίες.
Θα συμφωνήσουμε πιστεύω στην σημερινή εποχή ότι όταν τα γεγονότα παράγουν συνέπειες πρέπει να τα εξετάζουμε, ακόμα κι αν δεν ξέρουμε επακριβώς τις αιτίες των γεγονότων. Άλλωστε οι άνθρωποι πράττουν έτσι κι αλλιώς. Η επίκληση μου λοιπόν του ορθολογισμού στις πράξεις των κρατών στο διεθνές περιβάλλον δεν έγινε γιατί θεωρώ ότι κάθε μη ορθολογική πράξη πρέπει να αγνοείται. Κάθε άλλο. Έγινε για να προτάξω την αναγκαιότητα της χρήσης του ορθού λόγου και για να δείξω ότι ακόμα και κάτι που εκ πρώτης όψεως φαίνεται ορθολογικό στην πραγματικότητα μπορεί να μην είναι.
Κι αυτό με οδηγεί στο δεύτερο σημείο. Το γεγονός ότι πχ στο πλαίσιο του ψυχρού πολέμου οι ΗΠΑ χρησιμοποίησαν την λογική της ισχύος και των σφαιρών επιρροής στην Λατινική Αμερική, και ότι παράλληλα προώθησαν ή/και στήριξαν τα συμφέροντα των πολυεθνικών τους στον χώρο, δεν σημαίνει ότι ο οικονομικός ιμπεριαλισμός ήταν το κίνητρο τους. Το κίνητρο τους ήταν η άσκηση δύναμης. Άρα, κατά την γνώμη μου, το αίτιο ήταν ψυχολογικό. Φαίνεται να υποτιμάτε το ψυχολογικό κίνητρο. Δεν θα μπω σε αυτή την μακριά συζήτηση. Απλώς θα σημειώσω ότι στις ανθρώπινες πράξεις η παρουσία του πέραν του ορθού λόγου είναι όχι μόνο παρόν, αλλά και δομικό στοιχείο της συμπεριφοράς. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού είναι η ίδια η έννοια του εθνικού. Υπάρχει και είναι κυρίαρχη στα έθνη κράτη (άλλο παράγωγο του Διαφωτισμού) ακριβώς επειδή αγγίζει το μη ορθολογικώς περιγραφόμενο κέντρο της συλλογικής ταυτότητας. Αυτό που συνδέεται με τον τρόπο ζωής μιας κοινότητας όπως έχει παραδοθεί μέσα από τους αιώνες. Όπως θα έλεγαν και οι «νεο»-ορθόδοξοι, έχει να κάνει με τον τρόπο του βιώματος και όχι με τον τόπο.
Εκεί ακριβώς κάνω και την διαφοροποίηση. Η εμμονή με την γεωπολιτική μπορεί να φαίνεται ως μια ορθολογική διαμάχη ισχύος, αλλά στη βάση της πολλές φορές υπάρχει ένα κυρίαρχο στοιχείο του τρόπου ζωής μιας κοινότητας. Πχ. η κυριαρχία της γεωπολιτικής στην Ρωσία συνδέεται άμεσα με την σχέση του Ρώσου με τη γη, όπως αυτή διαμορφώθηκε κατά την παγανιστική περίοδο πριν τον Χριστιανισμό. Ο παγανισμός καταπιέστηκε με μεγάλους αγώνες για αιώνες στην Ρωσία (βλέπε τον Αντρέι Ρουμπλιόφ του Ταρκόφσκι επ’αυτού), αλλά ενυπάρχει ακόμα στον τρόπο ζωής και αντίληψης του Ρώσου, ο οποίος είναι έντονα συνδεδεμένος με τα στοιχεία της φύσης. Αν κανείς δεν τα εξετάζει αυτά δεν μπορεί να καταλάβει πως λειτουργούν οι Ρώσοι. Δεν μπορεί να καταλάβει γιατί υπερασπίστηκαν με τόσο πάθος πέραν του ορθού λόγου την γη της πατρίδας κατά τον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο, και δεν μπορεί να καταλάβει την αναγέννηση της γεωπολιτικής στην Ρωσία του Πούτιν και κυρίως (και στις δύο περιπτώσεις) την πλατιά υποστήριξη των πολιτικών αυτών από την μεγάλη πλειοψηφία του πληθυσμού.
Τώρα όσον αφορά το εθνικό συμφέρον. Για τα τρία πρώτα συμφωνούμε. Άλλωστε αυτά υποστήριξα κι εγώ ως συμφέροντα κάθε πολίτη ενός έθνους-κράτους. Τα άλλα που αναφέρετε αποτελούν εργαλεία για την προάσπιση των συμφερόντων. Δεν αποτελεί πχ εθνικό συμφέρον η «επιδίωξη αύξησης της ισχύος για να διασφαλιστούν». Το αν θα αυξηθεί ή μειωθεί η ισχύς εξαρτάται από το αν εξυπηρετεί την προάσπιση της ελευθερίας και ασφάλειας των πολιτών. Δεν μπορεί να είναι αυτοσκοπός παντού και πάντα. Δεν μπορεί να αποτελεί αυτοσκοπό η ισχύς. Η ισχύς είναι μέσο. Για να χρησιμοποιήσω μιαν αναλογία, ένας επιχειρηματίας δεν έχει σκοπό να γίνει όσο το δυνατόν μεγαλύτερος (άρα ισχυρότερος). Σκοπός του είναι το κέρδος. Αν αυτό επιτυγχάνεται με μεγαλύτερη ή μικρότερη αύξηση της ισχύος θα το δει στην πορεία και θα το καθορίσει η αγορά. Η Gilette πχ έχει το 67% της παγκόσμιας αγοράς ξυριστικών μηχανών. Νομίζετε ότι όταν ξεκίνησαν να φτιάχνουν ξυραφάκια σκοπός τους ήταν η κυριαρχία της αγοράς; Σκοπός τους ήταν το κέρδος μέσω της εξυπηρέτησης των καταναλωτών με καλύτερα προϊόντα. Το ότι κατάφεραν να κυριαρχήσουν αποτελεί τρόπο για αύξηση του κέρδους όχι αυτοσκοπό.
Κατ’αναλογία οι μεγάλες δυνάμεις έγιναν μεγάλες δυνάμεις όχι γιατί είχαν αυτοσκοπό την δύναμη που έρχεται από την μεγέθυνση, αλλά γιατί οι πολίτες τους επεδίωκαν αύξηση της ευημερίας τους. Αντιθέτως όταν η αύξηση του ζωτικού χώρου (πχ Γερμανία τέλος 19ου μέχρι την κατστροφή του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου) γίνεται αυτοσκοπός τότε έχουμε καταστροφικά αποτελέσματα γι’αυτόν που την επιδιώκει. Στον σημερινό ανοιχτό κόσμο της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας είναι τουλάχιστον βλακώδες να επιδιώκει κανείς σφαίρες επιρροής. Ο μόνος κατά την γνώμη μου λόγος πέραν της λατρείας της ισχύος είναι ότι πρέπει να διατηρηθούν ζωντανοί οι μηχανισμοί της ισχύος (στρατοί, ΝΑΤΟ, πολεμική βιομηχανία και έρευνα). Αυτό είνα αρκετά ορθολογικό για να το δεχτώ. Το θέμα είναι γιατί αστείες περιπτώσεις όπως Σαακασβίλι, Γιούσενκο, Γκρουέφσκι (για να αναφερθώ μόνο στην ευρύτερη γειτονιά μας) να παίζουν σε αυτά τα παιχνίδια των μεγάλων εις βάρος της ευημερίας των λαών τους τελικά. Υποθέτω γιατί είναι αστείοι!!
κ. Ήφαιστε,
Δεν νομίζω ότι θα τερματιστεί μια κατάσταση και τα κράτη θα αρχίσουν να λειτουργούν στο πλαίσιο ορθολογισμού που ορίζει το διεθνές δίκαιο. Εννοώ πως δεν νομίζω ότι θα υπάρξει ένα χρονικό σημείο που το διεθνές σύστημα εν συνόλω θα λειτουργεί διαφορετικά. Δεν πιστεύω στο τέλος της ιστορίας, για να χρησιμοποιήσω μια μεταφορά. Πολύ ωραίο θα ήταν όλα τα αίτια του πολέμου που αναφέρετε να εξαλειφθούν. Δεν πρόκειται να γίνει ποτέ κατά την γνώμη μου. Θα σας έλεγα δε ως κλασσικός φιλελεύθερος ότι δεν θέλω και να γίνει, γιατί κάτι τέτοιο προϋποθέτει κρατικό σχεδιασμό και επέμβαση στην οικονομική και κοινωνική σφαίρα της ζωής (εξάλειψη ανισοτήτων, σχεδιασμένη ανάπτυξη, περιορισμός «κακών» ιδεών).
Ο Διαφωτισμός (και ο φιλελευθερισμός, ακόμα και ο αριστερός) μας έχει αφήσει μια μεγάλη κληρονομία: τη δύναμη του διαλόγου. Ότι δηλαδή τα προβλήματα λύνονται μέσω του διαλόγου (που μπορεί να εμπεριέχει ως επιχείρημα και την απειλή ισχύος βέβαια) με την διαμόρφωση τελικά μιας σύμβασης, που με όλες τις αναθεωρήσεις της είναι σεβαστή από τα μέρη. Όσο μπορούμε να διατηρούμε και να επεκτείνεται αυτή η παράδοση, τόσο το κύριο φαινόμενο ανορθολογισμού που είναι ο πόλεμος θα περιορίζεται. Δεν πρόκειται όμως ποτέ να εξαλειφθούν γιατί όπως προείπα (και μας διαδάσκει η Φροϋδική παράδοση της ψυχανάλυσης) το πέραν του ορθού λόγου είναι δομικό στοιχείο της πραγματικότητας. Δεν μπορεί άρα ποτέ να εξαλειφθεί πλήρως.
Το πρόβλημα με την σύλληψη της κοινωνίας ως σύμβαση, ή των διακρατικών σχέσεων ως σύμβαση, είναι ότι ενώ ως υπόθεση είναι φαινομενικά λογική και ορθολογική (γιατί συνάδει, εν τέλει, με το εθνικό συμφέρον όλων νοούμενο ως σεβασμός της οντολογίας, δηλαδή της εθνικής ανεξαρτησίας των άλλων) στην πραγματική ζωή ανατρέπεται. Αυτό γιατί εδώ και πολλούς αιώνες οι κοινωνίες σφαδάζουν κάτω από το βάρος πολέμων, επικυριαρχιών, εμφύλιων συγκρούσεων και κυρίως άγονται και φέρονται από επίπλαστες επαναστατικές ιδεολογίες.
Η σύμβαση είναι μια κατασκευή που για να είναι βιώσιμη θα πρέπει να προσδιορίζεται κοινωνικοπολιτικά (από τους πολίτες μιας κοινωνίας ή αντίστοιχα από τα κράτη-μέλη του διακρατικού συστήματος). Σ’ αντίθεση με την Πόλη της κλασικής εποχής που εδραζόταν σε ώριμα ανθρωποκεντρικά δεδομένα (το βιβλίο του Γιώργου Κοντογιώργη που προανέφερα το εξηγεί) οι ηθικοκανονιστικές κατασκευές των συγχρόνων κρατών εμπεριέχουν πολλά ανθρωπολογικά αβάσιμα κριτήρια και παράγοντες (που και αυτά διαρκώς αποσταθεροποιούνται λόγω εισροών διεθνιστικών, κοσμοπολίτικων και ηγεμονικών ιδεολογιών).
Για να παραφράσω τον Κονδύλη, τόσο στο ενδοκρατικό όσο και στο διακρατικό επίπεδο, αυτές οι συμβάσεις είναι συμβάσεις οι οποίες δημιουργούν κανονιστικές-νομικές δομές (που προϋποθέτουν ανθρωπολογικές περιστολές ή τεχνητές-επίπλαστες ανθρωπολογικές κατασκευές) μέσα στις οποίες ο άνθρωπος ασφυκτιά. Παραβλέπουν, εξάλλου, τα αίτια πολέμου στις διακρατικές σχέσεις (το εμβληματικό βιβλίο του Edward H. Carr, Η εικοσαετής κρίση, έχει νομίζω εξηγήσει πλήρως και για πάντα τον τρόπο που η ουτοπική σκέψη αποσταθεροποιεί το διακρατικό σύστημα και δημιουργεί επίπλαστες νομικές κατασκευές με το να παραβλέπει τα αίτια πολέμου).
Η ορθολογική ανθρωπολογία, εξάλλου, δεν είπε κάτι καινούργιο. Αν αυτό συνέβαινε, πράγματι θα είχαμε κοσμογονία. Όμως δυστυχώς αυτό δεν συμβαίνει και «κοιτάζοντας γύρω μας επιβεβαιώνεται καθημερινά». Επειδή αυτό τον καιρό τυγχάνει να μελετώ εντατικά τον Κονδύλη, στο «Πολιτικό και ο Άνθρωπος», αναφέρει χαρακτηριστικά, ότι την εποχή του θεοκεντρισμού που όριοθετούσε την υπολογισιμότητα των ανθρώπων που στηρίζεται σε μια συγκεκριμένη ηθικοκανονιστική δομή, διαδέχθηκε η ανθρωπολογία του αστικού ανθρωποκεντρισμού που σε συνδυασμό και με άλλες εισροές της νεοτερικότητας αντικατέστησε τον θεό με το αόρατο χέρι της οικονομίας και υπεράνθρωπες υποστασιοποιήσεις της φύσης ή της ιστορίας. Όλα αυτά βεβαίως κατέρρευσαν γύρω στο 1900 για να αντικατασταθούν με ακόμη πιο μεταφυσικούς προσδιορισμούς όπως «η ορθολογικότητα του συστήματος», «η απρόσκοπτη επικοινωνία που στηρίζεται στην δομή της γλώσσας», «η συμπεριφοριστική συμμετρία» και στον συνετό οικονομικό υπολογισμό». «Πίσω από την πρόσοψη όλων αυτών των κατασκευών», γράφει ο Κονδύλης (σ. 89) «του παρελθόντος και του παρόντος κινούνται όμως συγκεκριμένοι άνθρωποι με την ατελείωτη πολυμορφία τους, τη μη υπολογισιμότητα της δράσης τους και την αβεβαιότητα των συνεπειών τους. Αυτό το γεγονός, που δεν μπορεί να αναχθεί σε τίποτα άλλο, μπορεί κανείς να το εξαφανίσει με ορθολογικά επιχειρήματα, αλλά κάθε κοινωνική θεωρία θα σκοντάψει κάποτε αναγκαστικά στις επιδράσεις του και τίθεται έμμεσα ή άμεσα το ερώτημα τι μπορεί να είναι αυτά τα όντα, που επίμονα αγνόησαν τις πολυάριθμες παραστάσεις και προτάσεις αρμονίας στη μέχρι σήμερα ιστορία». Αυτή η φοβερή διαπίστωση που δύσκολα διαψεύδεται, θα άνοιγε, βεβαίως, μια μεγάλη συζήτηση που δεν μπορεί να εξαντληθεί εδώ.
Εάν σταθούμε στην συμφωνία μας (που είναι ουσιαστική και θεμελιώδης) ότι δεν έχουμε «το τέλος της ιστορίας» (σημείωση: Εν τούτοις, αυτή ήταν μια ευρέως διαδεδομένη παραδοχή στον φιλελεύθερο κόσμο και όχι μόνο) τότε δική μου εκτίμηση είναι η εξής: Για ένα οποιοδήποτε φιλειρηνικό κράτος (αυτό δηλαδή που δεν θέτει αναθεωρητικές αξιώσεις, δέχεται την ειρηνική επίλυση των διαφορών και σέβεται τις διεθνείς συνθήκες και συμβάσεις) το καίριο και κρίσιμο ζήτημα είναι, σ’ ένα ανταγωνιστικό και συχνά εχθρικό κόσμο όπου τα αίτια πολέμου παραμονεύουν σε κάθε γωνιά, είναι: 1) να δημιουργήσει και να διαιωνίσει μια κοσμοθεωρητικά δυνατή κοινωνία, 2) να μεριμνά για μια ισχυρή οικονομία και για μια ικανοποιητική παρουσία στον διεθνή οικονομικό καταμερισμό, και 3) να διαφυλάττει ως κόρη οφθαλμού μια ανθρωποκεντρικά διαμορφωμένη ανθρωπολογική δομή (η κλασική πόλη είναι το πρότυπο ενός συλλογικού κατ’ αλήθειαν βίου σε αυτές τις γραμμές). Στην συνέχεια να στηρίζεται στα εξωτερικά της βήματα σε μια σωστή εκτίμηση των αιτιών πολέμου και των συμπεριφορών των άλλων κρατών, να διαθέτει επαρκή αποτρεπτική ισχύ για να διασφαλίζει την ελευθερία των πολιτών της και να παλεύει με νύχια και με δόντια για να μετατρέπει καθημερινά την (δεδομένη) ασυμμετρία ισχύος με τα πιο δυνατά κράτη σε συμμετρικές και ισόρροπες σχέσεις. Ως διεθνολόγος, βεβαίως, θα πρόσθετα: Να φροντίζει, ποτέ να μην κατευνάζει τις αναθεωρητικές απειλές γιατί αυτές οδηγούν νομοτελειακά σε συρρίκνωση ή πόλεμο. Δύσκολο, βεβαίως, για κοινωνίες που στερούνται ηγετών με καθαρό μυαλό και των οποίων οι διανοούμενοι είναι φερέφωνα αδιαφανών διεθνικών δυνάμεων που άγουν και φέρουν την κοινή γνώμη, στρεβλώνουν τα μυαλά των νέων και αποκοιμίζουν τους πολίτες με παρωχημένα διεθνιστικά πρότυπα.
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Το πρόβλημα με την σύλληψη της κοινωνίας ως σύμβαση, ή των διακρατικών σχέσεων ως σύμβαση, είναι ότι ενώ ως υπόθεση είναι φαινομενικά λογική και ορθολογική (γιατί συνάδει, εν τέλει, με το εθνικό συμφέρον όλων νοούμενο ως σεβασμός της οντολογίας, δηλαδή της εθνικής ανεξαρτησίας των άλλων) στην πραγματική ζωή ανατρέπεται. Αυτό γιατί εδώ και πολλούς αιώνες οι κοινωνίες σφαδάζουν κάτω από το βάρος πολέμων, επικυριαρχιών, εμφύλιων συγκρούσεων και κυρίως άγονται και φέρονται από επίπλαστες επαναστατικές ιδεολογίες.
Η σύμβαση είναι μια κατασκευή που για να είναι βιώσιμη θα πρέπει να προσδιορίζεται κοινωνικοπολιτικά (από τους πολίτες μιας κοινωνίας ή αντίστοιχα από τα κράτη-μέλη του διακρατικού συστήματος). Σ’ αντίθεση με την Πόλη της κλασικής εποχής που εδραζόταν σε ώριμα ανθρωποκεντρικά δεδομένα (το βιβλίο του Γιώργου Κοντογιώργη που προανέφερα το εξηγεί) οι ηθικοκανονιστικές κατασκευές των συγχρόνων κρατών εμπεριέχουν πολλά ανθρωπολογικά αβάσιμα κριτήρια και παράγοντες (που και αυτά διαρκώς αποσταθεροποιούνται λόγω εισροών διεθνιστικών, κοσμοπολίτικων και ηγεμονικών ιδεολογιών).
Για να παραφράσω τον Κονδύλη, τόσο στο ενδοκρατικό όσο και στο διακρατικό επίπεδο, αυτές οι συμβάσεις είναι συμβάσεις οι οποίες δημιουργούν κανονιστικές-νομικές δομές (που προϋποθέτουν ανθρωπολογικές περιστολές ή τεχνητές-επίπλαστες ανθρωπολογικές κατασκευές) μέσα στις οποίες ο άνθρωπος ασφυκτιά. Παραβλέπουν, εξάλλου, τα αίτια πολέμου στις διακρατικές σχέσεις (το εμβληματικό βιβλίο του Edward H. Carr, Η εικοσαετής κρίση, έχει νομίζω εξηγήσει πλήρως και για πάντα τον τρόπο που η ουτοπική σκέψη αποσταθεροποιεί το διακρατικό σύστημα και δημιουργεί επίπλαστες νομικές κατασκευές με το να παραβλέπει τα αίτια πολέμου).
Η ορθολογική ανθρωπολογία, εξάλλου, δεν είπε κάτι καινούργιο. Αν αυτό συνέβαινε, πράγματι θα είχαμε κοσμογονία. Όμως δυστυχώς αυτό δεν συμβαίνει και «κοιτάζοντας γύρω μας επιβεβαιώνεται καθημερινά». Επειδή αυτό τον καιρό τυγχάνει να μελετώ εντατικά τον Κονδύλη, στο «Πολιτικό και ο Άνθρωπος», αναφέρει χαρακτηριστικά, ότι την εποχή του θεοκεντρισμού που όριοθετούσε την υπολογισιμότητα των ανθρώπων που στηρίζεται σε μια συγκεκριμένη ηθικοκανονιστική δομή, διαδέχθηκε η ανθρωπολογία του αστικού ανθρωποκεντρισμού που σε συνδυασμό και με άλλες εισροές της νεοτερικότητας αντικατέστησε τον θεό με το αόρατο χέρι της οικονομίας και υπεράνθρωπες υποστασιοποιήσεις της φύσης ή της ιστορίας. Όλα αυτά βεβαίως κατέρρευσαν γύρω στο 1900 για να αντικατασταθούν με ακόμη πιο μεταφυσικούς προσδιορισμούς όπως «η ορθολογικότητα του συστήματος», «η απρόσκοπτη επικοινωνία που στηρίζεται στην δομή της γλώσσας», «η συμπεριφοριστική συμμετρία» και στον συνετό οικονομικό υπολογισμό». «Πίσω από την πρόσοψη όλων αυτών των κατασκευών», γράφει ο Κονδύλης (σ. 89) «του παρελθόντος και του παρόντος κινούνται όμως συγκεκριμένοι άνθρωποι με την ατελείωτη πολυμορφία τους, τη μη υπολογισιμότητα της δράσης τους και την αβεβαιότητα των συνεπειών τους. Αυτό το γεγονός, που δεν μπορεί να αναχθεί σε τίποτα άλλο, μπορεί κανείς να το εξαφανίσει με ορθολογικά επιχειρήματα, αλλά κάθε κοινωνική θεωρία θα σκοντάψει κάποτε αναγκαστικά στις επιδράσεις του και τίθεται έμμεσα ή άμεσα το ερώτημα τι μπορεί να είναι αυτά τα όντα, που επίμονα αγνόησαν τις πολυάριθμες παραστάσεις και προτάσεις αρμονίας στη μέχρι σήμερα ιστορία». Αυτή η φοβερή διαπίστωση που δύσκολα διαψεύδεται, θα άνοιγε, βεβαίως, μια μεγάλη συζήτηση που δεν μπορεί να εξαντληθεί εδώ.
Εάν σταθούμε στην συμφωνία μας (που είναι ουσιαστική και θεμελιώδης) ότι δεν έχουμε «το τέλος της ιστορίας» (σημείωση: Εν τούτοις, αυτή ήταν μια ευρέως διαδεδομένη παραδοχή στον φιλελεύθερο κόσμο και όχι μόνο) τότε δική μου εκτίμηση είναι η εξής: Για ένα οποιοδήποτε φιλειρηνικό κράτος (αυτό δηλαδή που δεν θέτει αναθεωρητικές αξιώσεις, δέχεται την ειρηνική επίλυση των διαφορών και σέβεται τις διεθνείς συνθήκες και συμβάσεις) το καίριο και κρίσιμο ζήτημα είναι, σ’ ένα ανταγωνιστικό και συχνά εχθρικό κόσμο όπου τα αίτια πολέμου παραμονεύουν σε κάθε γωνιά, είναι: 1) να δημιουργήσει και να διαιωνίσει μια κοσμοθεωρητικά δυνατή κοινωνία, 2) να μεριμνά για μια ισχυρή οικονομία και για μια ικανοποιητική παρουσία στον διεθνή οικονομικό καταμερισμό, και 3) να διαφυλάττει ως κόρη οφθαλμού μια ανθρωποκεντρικά διαμορφωμένη ανθρωπολογική δομή (η κλασική πόλη είναι το πρότυπο ενός συλλογικού κατ’ αλήθειαν βίου σε αυτές τις γραμμές). Στην συνέχεια να στηρίζεται στα εξωτερικά της βήματα σε μια σωστή εκτίμηση των αιτιών πολέμου και των συμπεριφορών των άλλων κρατών, να διαθέτει επαρκή αποτρεπτική ισχύ για να διασφαλίζει την ελευθερία των πολιτών της και να παλεύει με νύχια και με δόντια για να μετατρέπει καθημερινά την (δεδομένη) ασυμμετρία ισχύος με τα πιο δυνατά κράτη σε συμμετρικές και ισόρροπες σχέσεις. Ως διεθνολόγος, βεβαίως, θα πρόσθετα: Να φροντίζει, ποτέ να μην κατευνάζει τις αναθεωρητικές απειλές γιατί αυτές οδηγούν νομοτελειακά σε συρρίκνωση ή πόλεμο. Δύσκολο, βεβαίως, για κοινωνίες που στερούνται ηγετών με καθαρό μυαλό και των οποίων οι διανοούμενοι είναι φερέφωνα αδιαφανών διεθνικών δυνάμεων που άγουν και φέρουν την κοινή γνώμη, στρεβλώνουν τα μυαλά των νέων και αποκοιμίζουν τους πολίτες με παρωχημένα διεθνιστικά πρότυπα.
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Ειλικρινά μένω άναυδος με την σιγουριά των σχολίων σας. Είστε απολύτως σίγουρος ότι καταλάβατε τι είπα. Είστε απολύτως σίγουρος ότι γνωρίζετε το θέμα που ανέφερα ως παράδειγμα σε βάθος. Ίσως δε να είστε απολύτως σίγουρος ότι αντιλαμβάνεστε την Ρωσική πολιτική και οικονομία.
Κοίταξε να δεις. Το name-dropping και το γκούγκλιασμα – εκ των υστέρων μάλιστα – δεν υποκαθιστά τα επιχειρήματα. Εκτός κι αν είσαι ο δικηγόρος του Φρήντμαν, οπότε πάω πάσο. Αν το επιχείρημα ήταν αυτό που διατυπώνεις τη δεύτερη φορά – που αυτό κατάλαβα και την πρώτη – εξακολουθεί να είναι ατυχές επιχείρημα. Αν η Ρωσία κάνει αυτά sthn TNK-BP χωρίς να την βομβαρδίζει κάποιος, όταν λες ότι δεν χρειάζεται να την βομβαρδίσει κανείς για να μην τα κάνει, είναι το ίδιο σαν να λες ότι χρειάζεται κάποιος να την βομβαρδίσει.
Για να το κάνουμε λιανά και για τους αναγνώστες το επιχείρημα: ο Γιωργάκης έχει την κακή συνήθεια να τρώει τα νύχια του. Ο μπαμπάς-πελερίν λέει ότι δεν χρειάζεται να ρίχνουμε ξυλιές στα χέρια του Γιωργάκη, γιατί αν αρχίσουμε να ρίχνουμε ξυλιές Γιωργάκης θα αρχίσει να τρώει τα νύχια του!
κ. Πολυμερόπουλο,
Κοιτάω να δω, αλλά δεν βλέπω τίποτα. Δεν θα μπω σε περαιτέρω συζήτηση μαζί σας γιατί από την μικρή εμπειρία μου σε αυτό το φόρουμ ξέρω ότι μπορεί να γίνει σχοινοτενής και να διαρκεί επ’άπειρω. Πράγμα για το οποίο δεν έχω χρόνο και το θεωρώ ούτως ή άλλως ανούσιο. Άλλωστε δεν υπάρχει περίπτωση να πεισθείτε αφού έχετε αποφασίσει ότι «γνωρίζετε». Βάζω τα εισαγωγικά γιατί μου θυμίσατε την διαφοροποίηση που κάνει ο Λακάν ανάμεσα στις έννοιες savoir (συμβολική γνώση) και connaissance (φαντασιακή γνώση). (Ουπς!!! πάλι γκούγκλαρα ο άτιμος!!!)
Θα επαναλάβω πάντως ότι ειλικρινά πάντα θαύμαζα τους ανθρώπους που ήταν σίγουροι για όλα όσα εκστόμιζαν. Θαύμαζα με την έννοια ότι απορούσα πως το έκαναν. Ελπίζω στην άσκηση της επιστήμης σας (γιατρός είστε αν δεν κάνω λάθος) να μην είστε τόσο γρήγορος στις διαγνώσεις σας, για το καλό των ασθενών σας.
Τέλος η αστική μου καταγωγή δεν μου επιτρέπει να μιλάω στον ενικό σε κάποιον που γνωρίζω ελάχιστα. Φαίνεται πως η δική σας καταγωγή σας το επιτρέπει. Δεν μπορώ να κάνω τίποτα επ’αυτού πέραν του να το επισημάνω.
Κάποτε ο Τροχανάς – της ΑΕΚ και της ΣΟΕ – μιλούσε στην τηλεόραση στον Μελισσανίδη. «Είστε αλητήριος» του έλεγε ο ένας, «είστε ανάγωγος» του απαντούσε ο άλλος. Κυρ-πελερίν επειδή εγώ δεν είμαι σαν τον Τροχανά και τον Μελισσανίδη ή και σαν και εσένα καλή ώρα, ώστε να βρίζω τον άλλο συγκαλυμένα, ούτε σε έβρισα, ούτε σε πρόσβαλλα. Ξεκινάς να με λες άσχετο και «μένεις άναυδος» μαζί μου και μετά με λες και ανάγωγο. Αν θέλεις να βρίσεις κάποιον να έχεις το θάρρος της γνώμης σου και του ονόματός σου. Και να ξέρεις ότι δεν σου κρατώ καμιά κακία και ούτε προσβάλλομαι επειδή θέλεις για μια συζήτηση στο internet να μειώσεις τον άλλον. Δεν θα πάρω και ολυμπιακό μετάλλιο επειδή με βρίζει στο διαδίκτυο ένας ανώνυμος, πολλώ δε μάλλον ο ανώνυμος!
Υ.Γ. Και για την ιστορία πάλι δεν απάντησες πράγμα που με κάνει να υποπτεύομαι ότι δεν έχεις απάντηση. Και το name-dropping με τον Λακάν δεν συγκαλύπτει την ανυπαρξία απάντησης. Αν σε χαλάει να συζητάς με επιχειρήματα, μην συζητάς εξ αρχής.
κ. Ήφαιστε,
Όσον αφορά την έννοια της συμβάσεως δεν την αντιλαμβάνομαι ως ένα κουστούμι που φοριέται σε μιαν κοινωνία ή στις διακρατικές σχέσεις και μέσα στο οποίο ασφυκτιούν οι άνθρωποι. Αναφερόμενος στην σύμβαση έδωσα έμφαση στην έννοια του διαλόγου ως προαπαιτούμενου του σχηματισμού σύμβασης καθώς και στην δυνατότητα επαναδιαπραγμάτευσης της σύμβασης. Αυτή άλλωστε είναι και η παράδοση του Διαφωτισμού και του κλασσικού φιλελευθερισμού με την έννοια ότι εθελοντικά το άτομο εντάσσεται σε μια σύμβαση/κοινωνία απεμπολώντας μέρος της ελευθερίας του αναγκαστικά γιατί θεωρεί ότι τα οφέλη από την ένταξη του είναι πολύ μεγαλύτερα. Και τα οφέλη αυτά είναι η ο καταμερισμός της εργασίας που μεγιστοποιεί το κέρδος. Το ίδιο φυσικά ισχύει και στις διακρατικές σχέσεις. Μόνο εντασσόμενο ένα κράτος στον διεθνή καταμερισμό της εργασίας μπορεί να αναπτυχθεί προς όφελος της ευημερίας των πολιτών του. Κάθε άλλο παράδειγμα, μπορεί να δημιούργησε αισθήματα εθνικής υπερηφάνειας στους πολίτες της χώρας που το επέλεξε, όμως είχε τραγικά αποτελέσματα στην ευημερία τους (βλέπε Αλβανία Χότζα, Βόρειος Κορέα). Επαναλαμβάνω λοιπόν πως μόνο η προάσπιση του ελευθέρου εμπορίου μπορεί να οδηγήσει στην ευημερία των λαών.
Βέβαια το θέμα πάντα είναι μέχρι ποιού βαθμού θα πρέπει να απεμπολείται η ελευθερία του ατόμου ή ενός κράτους εντασσόμενου σε μια κοινότητα. Τεράστιο θέμα φυσικά. Προσωπικά είμαι υπέρ του ελαχίστου κράτους. Δηλαδή ένος κράτους που ασχολείται μόνο με την ασφάλεια (εσωτερική και εξωτερική) και την απονομή δικαιοσύνης (εξασφάλισης ισχύος των ελεύθερων διαπραγματεύσεων/συμβάσεων). Αντίστοιχα στο διεθνές σύστημα προσωπικά είμαι υπέρ της ένταξης σε διεθνείς συμβάσεις εφόσον αυτές εξασφαλίζουν ότι, κατά το κοινώς λεγόμενο, θα με αφήσουν ήσυχο να ασχολούμαι με τη δουλειά μου. Είμαι λοιπόν υπέρ της ελάχιστης δυνατής παρέμβασης της διεθνούς κοινότητας στις υποθέσεις ενός ανεξάρτητου κράτους. Και σε αυτό διαφοροποιούμαι κάθετα από ορισμένους «φιλελεύθερους» όπως οι Rawls, Dworkin. Με αυτή την έννοια λοιπόν ήμουν κατά του σχεδίου Ανάν (για να έρθω σε ένα προσφιλές σας θέμα) γιατί αυτό πραγματικά ήταν ένα κουστούμι που αν το φορούσαν οι Κύπριοι (και των δύο κοινοτήτων) θα ασφυκτιούσαν.
Τελειώνοντας θα ήθελα να πω ότι η συμβολή του μεταμοντερνισμού, που τόσο λοιδωρήσατε, στην φιλοσοφική σκέψη είναι ότι η σύμβαση ποτέ δεν κλείνει πλήρως και ερμητικά, αλλά έχουμε πάντα ένα μερικό (τόσο χρονικά όσο και τυπικά) κλείσμο. Πάντα υπάρχει περιθώριο διαλόγου. Το θέμα είναι μεγάλο και δεν θα επεκταθώ, αλλά νομίζω ότι αν δούμε τις συμβάσεις από αυτή την οπτική γωνία θα κατανοήσουμε περισσότερο τις δυνατότητες της διαπραγμάτευσης στο επίπεδο των διακρατικών σχέσεων.
Ερχόμενος τώρα στο δεύτερο μέρος της παρέμβασης σας θα έλεγα ότι το τέλος της ιστορίας είναι ιδέα του Χέγκελ, όπως αυτός ερμηνεύεται από τον Kojeve (κανέναν από τους δύο δεν θα λέγαμε φιλελεύθερους), καιόπως τελικά την παρουσίασε επιτυχημένα προκλητικά ο Fukuyama, και αφορά περισσότερο το τέλος της πάλης των ιδεών. Πουθενά στην κλασσική φιλελεύθερη σκέψη απ’ όσο ξέρω δεν εμφανίζεται μια τέτοια περιοδολόγηση της ιστορίας. Αντιθέτως πιστεύω, για να το συνδέσω και με τα παραπάνω, ότι εγγενές στοιχείο της φιλελεύθερης σκέψης είναι φυσικά η ελευθερία που αρνείται τα τελικά κλεισίματα της πράξης των ανθρώπων. Όσον αφορά τώρα τα υπόλοιπα που γράφετε ότι πρέπει να κάνει ένα φιλειρηνικά κράτος θα έλεγα ότι πολλά βάζετε να κάνει το κράτος, δηλαδή οι πολιτικοί του. Πράγμα με το οποίο έχω θεμελιώδεις αντιρρήσεις γιατί όσο περισσότερη εξουσία δίνεις στους πολιτικούς τόσο περισσότερο θα την ασκούν, κι όσο περισσότερα χρήματα τους δίνεις τόσο περισσότερο θα ξοδεύουν. Δηλαδή θα ασκούν εξουσία περιορίζοντας εξ’ορισμού τις ατομικές ελευθερίες και ξοδεύοντας τα δικά μας χρήματα.
Και για να το πω απλά: μπορούμε με τον οποιοδήποτε εκτός των συνόρων μας να εμπορευόμαστε προϊόντα και υπηρεσίες; Όλα ωραία και καλά και τα υπόλοιπα περισεύουν. Δεν μπορούμε; τότε όση ισχύ και να μαζεύουμε κι όσα λεφτά και να χαλάμε έχουμε μπει σε ένα lose-lose παιχνίδι.
κ. Πολυμερόπουλε,
Σας ζητώ συγγνώμη για τον αρχικό μου σαρκασμό, αλλά να είστε βέβαιος ότι δεν θα τον χρησιμοποιούσα αν αντί να πείτε «Ατυχές το παράδειγμα», λέγατε «νομίζω πως το παράδειγμα είναι ατυχές». Βλέπετε το πρώτο υπονοεί πλήρη γνώση του υπο συζήτηση αντικειμένου χωρίς αμφισβήτηση, ενώ το δεύτερο αφήνει κάποιο περιθώριο να κάνετε λάθος. Αν τα παραπάνω σας φαίνονται τεχνικές λεπτομέρειες θα μπορούσατε επίσης να κάνετε κατ’ευθείαν το σχόλιο σας χωρίς τον χαρακτηρισμό.
Χρησιμοποίησα επίσης τον σαρκασμό επειδή και σε προηγούμενη ανταλλαγή επιχειρημάτων με τον κ. Περλικό για την Σαρία πάλι πεταχτήκατε με το ίδιο στυλ. Τότε μετά από λίγο αν θυμάστε σταμάτησα να σας απαντώ. Ε, την δεύτερη φορά που το κάνατε δεν μπόρεσα να συγκρατήσω τον σαρκασμό μου. Απολογούμαι πάντως γιατί απλώς ήθελα να δώσω έμφαση σε μια συμπεριφορά που με ενόχλησε και όχι να προσβάλω. Όσον αφορά τα περί ανωνυμίας να είστε σίγουρος ότι ούτε ανώνυμα ούτε επώνυμα μιλάω άσχημα σε ανθρώπους, εκτός ίσως των πολύ δικών μου. (Εεε, κανένας σαρκασμός που και που!!!) Και ούτε θεωρώ ότι αποτελεί θάρρος της γνώμης μου να βρίσω κάποιον. Αγενή συμπεριφορά θα το ονόμαζα απλώς.
ΥΓ1. Για την ιστορία είμαι βάζελος και καμμία σχέση δεν έχω με χανούμια τύπου Τροχανά και Μελισσανίδη!!
Δικό μου το λάθος αν έγινε παρεξήγηση στην αρχή. Προσθέτω το «νομίζω» τώρα, αν έχει αξία.
Δηλαδη για τον κυριο Ηφαιστο που υποθετω ειναι σοβαρος επιστημονας ο Σαακασβιλι ειναι πρακτορας,ο Ιωαννιδης ηταν πρακτορας,το παλατι ηταν γεματο πρακτορες,οι ηγετες της ανατολικης ευρωπης ειναι πρακτορες κτλ.Απορω πως ενας σοβαρος επιστημονας εχει επιχειρηματα ακροδεξιων ή ακομα και τυπου ΚΚΕ. Που σταματαει και που τελειωνει η πρακτορολογια?Για τους αριστερους π.χ για την χουντα ευθυνονται αποκλειστικα οι Αμερικανοι.Για τους ακροδεξιους η πτωση της χουντας οφειλεται στους αμερικανους.Για καποιους αλλους ισχυουν και τα 2 ταυτοχρονα και επισης θεωρουν πρακτορες οσους συμμετειχαν στα γεγονοτα του πολυτεχνειου.Για αλλους ο Ανδρεας Παπανδρεου ηταν πρακτορας.Σημερα πολλοι θεωρουν οτι οτι τα 2 μεγαλα κομματα αποτελουνται απο πρακτορες των ΗΠΑ και τω Εβραιων.Δηλαδη εμεις δεν εχουμε ευθυνες για τιποτα για ολα φταινε οι αλλοι και οι δικοι μας παραγοντες απλα υπακουνε σαν ρομποτακια χωρις ελευθερη βουληση.Τελος παντων τετοιες προσεγγισεις ειναι απλα ανιστορητες και δεν μπορουν να θεωρηθουν επιστημονικες για αυτο δεν χρειαζεται να τις παρουμε στα σοβαρα
ΥΓ1: Το αστειο ειναι οτι και μεσα στην αμερικη υπαρχουν πολλοι που πιστευουν οτι οι πολιτικοι τους ειναι πιονια του ΟΗΕ,των εβραιων,των πολυεθνικων κτλ και σαν ρομποτακια απλα ικανοποιουν τα θεληματα τους!
ΥΓ2:για οσους πιστευουν οτι η χουντα ηταν απλα ξενοφερτη ας πανε στην επαρχια ή ας πιασουν κουβεντα με οσους ειναι πανω απο 55 χρονων για να δουν με τι θετικα λογια εκφραζεται ο απλος κοσμος ακομα και σημερα υπερ της χουντας ή της βασιλειας και το μισος για το σημερινο πολιτικο συστημα.
Τα ζητήματα αυτά τα έχω αναλύσει και θεμελιώσει σε χιλιάδες δημοσιευμένων σελίδων στις οποίες ο ενδιαφερόμενος μπορεί να ανατρέξει (καθώς και στις αναρίθμητες πηγές που αναλύουν και συγκροτούν ερμηνείες για τα αίτια πολέμου, την φύση τους, τον χαρακτήρα τους και την στρατηγική των κρατών). Συντομογραφικά, καμιά πρακτωρολογία, καμιά συνομωσιολογία και καμιά αβάσιμη υπόθεση ή εικασία. Κανείς εξάλλου, δεν ευθύνεται για λόγια και ισχυρισμούς άλλων, είτε αυτοί είναι κόμματα, ή πολιτικοί ή ακαδημαϊκοί. Ο καθείς ευθύνεται για τα δικά του λόγια και επιχειρήματα. Τώρα, μια λέξη για τις ΗΠΑ. Μεταξύ πολλών άλλων που θα μπορούσα να σας παραπέμψω μελετήστε το John Mearsheimer, η τραγωδία της πολιτικής των μεγάλων δυνάμεων, (Εκδόσεις Ποιότητα, βλ. http://www.ifestosedu.gr/82GoodBooks.htm) το οποίο ήδη ανέφερα πιο πάνω στο πλαίσιο μιας άλλης συζήτησης και στο οποίο μεταξύ πολλών άλλων θα δείτε μια πολύ παραστατική περιγραφή των στρατηγικών των ηγεμονικών δυνάμεων. Ένα άλλο κείμενο είναι του Jonathan Mowat (το έχω αναρτημένο στην διεύθυνση http://www.ifestosedu.gr/47.htm μαζί με ένα ακόμη κείμενο της Κόφφιν για τον Σόρος). Είμαι σίγουρος θα συμφωνήσετε με αυτό που όσοι από εμάς ασχολούμαστε με την αμερικανική στρατηγική εδώ και πολλές δεκαετίες γνωρίζουμε, ότι δηλαδή παράλληλα ή μάλλον υποστηρικτικά στις ηγεμονικές στρατηγικές, η «στρατηγική μαλακής ισχύος» κατέχει, πλέον, κεντρική θέση. Καμιά σχέση δεν έχει με συναισθηματισμούς, συνομωσιολογίες, ιδεολογίες ή άλλα συμπαρομαρτούντα. Στην ανελέητη, όπως γράφει ο Mearsheimer, διαπάλη για μεγιστοποίηση του μεριδίου της παγκόσμιας ισχύος που ελέγχουν (για λόγους που αφορούν τα αίτια πολέμου και κυρίως τους ανταγωνισμούς των ηγεμονικών κρατών), η στρατηγική μαλακής ισχύος συνίσταται, κυρίως, στον έλεγχο των ιδρυμάτων παραγωγής πολιτικής (και κυρίως «προτάσεων πολιτικής» ευαγών ιδρυμάτων που ενισχύουν παντοιοτρόπως», την επιρροή στα μέσα ενημέρωσης, την συστηματική διαπαιδαγώγηση και επιστράτευση μορωφιλόδοξων προσώπων («young leaders») που προορίζονται για πολιτικές θέσεις, την διείσδυση στα πανεπιστήμια και στον εν γένει στοχαστικό και καλλιτεχνικό χώρο κτλ. Διεθνικά ΜΚΟ (ας τα διακρίνουμε από τα ενδοκρατικά ΜΚΟ, τουλάχιστον εν μέρει), διεθνικοί δρώντες κάθε είδους και κυρίως ασύλληπτες εξωπολιτικές οργανώσεις σε πολλές εκδοχές και αποχρώσεις που διαφεύγουν τους κοινωνικοπολιτικούς ελέγχους και εξισορροπήσεις. Στρατηγικές μαλακής ισχύος λίγο πολύ και σε διάφορες βαθμίδες και αποχρώσεις έχουν σχεδόν όλα τα ηγεμονικά κράτη και αποτελεί βασικό στοιχείο της διεθνούς πολιτικής που κανείς μπορεί να διαπιστώσει περιγραφικά και αξιολογικά ουδέτερα χωρίς να συσχετίζεται (αν και γνωρίζω πως αυτό είναι δύσκολο να κατανοηθεί) με την διακρατική διαπάλη ή την ενδοπαραταξιακή πολεμική. Το ζήτημα λοιπόν είναι η κατανόηση των μηχανισμών της σύγχρονης διεθνούς πολιτικής και των στρατηγικών των ηγεμονικών κρατών.
Τέλος, θα ήμουν ο τελευταίος που θα έλεγα ότι στις ΗΠΑ ή κάποιο άλλο κράτος υπάρχει μια μεγάλη «συνωμοτική γαϊδουροκεφαλή». Τα κράτη αυτά έχουν σχεδόν απρόσωπες υπηρεσίες (εκατοντάδες χιλιάδες δουλεύουν για το πεντάγωνο και η παρουσία τους εκτείνεται από το γραφείο του Αρχηγού του κράτους μέχρι κάποιο δρόμο της Αιγύπτου ή της Ελλάδας όπου κάποιος αναλυτής συλλέγει και αναλύει πληροφορίες για το ηθικό ή τις τάσεις της κοινής γνώμης. Αυτή όλοι, όπως μπορεί κανείς να διαβάσει σε οποιοδήποτε εισαγωγικό κείμενο για τα «ενξαλλακτικά πλάνα δράσης» των ΗΠΑ, για παράδειγμα, θα δει ότι με άξονα το εθνικό συμφέρον παγκόσμια και τοπικά αναλύονται χώρες, περιφέρειες, διενέξεις, ηγέτες, τάσεις κοινής γνώμης κτλ για να θέσουν στο τραπέζι του προέδρου το προσφορότερο εναλλακτικό σχέδιο δράσης ανάλογα με την περίπτωση, το ζήτημα και την εξέλιξη μιας κρίσης. Η ιστορική βιβλιογραφία, για παράδειγμα, μας πληροφορεί πως σε μερικές μέρες στην Κύπρο στην φάση εισβολής της Τουρκίας οι αμερικανοί άλλαξαν στάση πολλές φορές άλλοτε υπέρ άλλοτε εναντίον των ελληνικών συμφερόντων ανάλογα με το πώς εξελισσόταν κρίση (πόσο αντιστέκονταν οι έλληνες, πως έβλεπαν οι ηγέτες τους την εξέλιξη των πραγμάτων, το κατά πόσο κινδύνευε λόγω απρόσμενης αντίστασης των ατάκτων ελλήνων να ταπεινώσουν ένα ισχυρό στρατό του ΝΑΤΟ εν μέσω του Ψυχρού Πολέμου κτλ).
Συνομωσίες ή αντίστροφα μακάριος εφησυχασμός είναι ταλαντώσεις που παρατηρούνται στο μυαλό όσων ανορθολογικά και κυρίως χωρίς πληροφόρηση ή παθιασμένη από ανορθολογικά ιδεολογικά πάθη βλέπουν τον κόσμο είτε ανθόσπαρτο είτε γεμάτο εχθρούς και συνωμότες. Οι πιο ισορροπημένοι βλέπουν τα κράτη να αγωνίζονται για την ασφάλειά τους και τα εθνικά τους συμφέροντα όπως τα αυτοκατανοούν, να χαράσσουν και να εφαρμόζουν στρατηγικές για να τις εξυπηρετήσουν. Σε αυτά συμπεριλαμβάνεται και η στρατηγική «μαλακής ισχύος» που προανάφερα.
Εν τέλει, πέραν επαληθεύσιμων αναλύσεων όπως οι πιο πάνω υπάρχει και μια ευρύτερα επαληθεύσιμη αλήθεια: «Η έσχατη πραγματικότητα συνίσταται από υπάρξεις, άτομα ή ομάδες που αγωνίζονται για την αυτοσυντήρησή τους και μαζί αναγκαστικά, για τη διεύρυνση της ισχύος τους. Γι’ αυτό συναντώνται ως φίλοι ή ως εχθροί και αλλάζουν φίλους και εχθρούς ανάλογα με τις ανάγκες του αγώνα για την αυτοσυντήρησή τους και τη διεύρυνση της ισχύος τους» (Κονδύλης, Ισχύς και απόφαση, 1991, σ. 213). Τόσο ανελέητα σωστές και καθημερινά επαληθευμένες θεωρήσεις μόνο δυνατές ψυχές μπορούν να τις αντέξουν οπότε και αποκλείεται να σκέφτονται με ιδεολογικούς όρους, με όρους ανακουφιστικούς και εφησυχαστικά (και πολύ περισσότερο αποκλείεται να θεωρούν την πατρίδα τους, όπως εύκολα μπορεί να εξακριβώσει κανείς διαβάζοντας τον καθημερινό ή κυριακάτικο τύπο, αναλώσιμη στον βωμό του ενός ή άλλου ιδεολογήματος). Τα ηγεμονικά κράτη, λοιπόν, φταίνε στον βαθμό που παραβιάζουν –ή εμείς λέμε ότι παραβιάζουν – το διεθνές δίκαιο. Το πρόβλημα δεν είναι τόσο αυτά όσο αυτοί στο εσωτερικό των κρατών-στόχων που τα διευκολύνουν ή συνπράττουν μαζί τους.
Τώρα, σε επίπεδο πιο πεζών διατυπώσεων χωρίς αξιώσεις πραγματολογικής επαλήθευσης, επιτρέψτε μου να θεωρώ τύπους όπως ο Σαασκαβίλι, τον Ιωαννίδη ή τους πραξικοπηματίες της ΕΟΚΑ Β ή τους φανατικούς –πρωτεργάτες-υποστηρικτές του ανελεύθερου σχεδίου Αναν (δεν αναφέρομαι σε πολιτικά πρόσωπα), λίγο πολύ ή τολάχιστον λογικά και πιθανότατα «συνδεδεμένους» (ανεπίγνωστα ή συνειδητά είναι αδιάφορο) με τις υπηρεσίες σχεδιασμού και εφαρμογής στρατηγικής των ηγεμονικών κρατών. Εγώ θα έλεγα ότι η κοινή λογική λέει ότι πολλοί που δυνητικά θα επηρεάσουν τα συμφέροντα των μεγάλων δυνάμεων γίνεται προσπάθεια να ελέγχονται «από κούνια», όπως θα έλεγε ο λαός. Αν τις υψιτενείς αναλύσεις των διεθνολόγων δεν τις παίρνει στα σοβαρά (και ίσως σωστά πράττει), τουλάχιστον αυτή την λογική θέση μπορεί κανείς να το πάρει στα σοβαρά, μιας και η λαϊκή σοφία σε αντίθεση με τους πολιτικούς και τους διανοούμενους, σπάνια πέφτει έξω.
Παναγιώτης Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Υστερόγραφο. Το γεγονός ότι πολλοί συνέπραξαν με την χούντα το ξέρω από πρώτο χέρι. Αυτό όμως ενισχύει το δικό μου επιχείρημα.
Μια ακόμη πολύ σύντομη παρατήρηση που παρέλειψα. Το γεγονός ότι στην Αμερική υπάρχουν όλες αυτές οι αμφισβητήσεις που αναφέρετε –και τις οποίες γνωρίζω- οφείλεται στο γεγονός ότι συγκρινόμενη με τις υπόλοιπες αντιπροσωπευτικές δημοκρατίες της Δύσης έχουν ένα σύστημα ελέγχων και εξισορροπήσεων και πλήθος εξισορροπητικών μηχανισμών που θέτουν τις κοινωνικές ομάδες, τις εξουσιαστικές συνομαδώσεις και την εξουσία με την κοινωνία σε μια διαρκή συζήτηση για τους προσανατολισμούς και τις επιλογές. Σημειώνω μόνο ότι αν και δημοκρατικό καθεστώς (αντιπροσωπευτικού τύπου) πολεμά και μάλιστα άγρια και επιθετικά. Το ίδιο ίσχυε και για την Αθήνα που είχε το κορυφαίο σύστημα δημοκρατίας (άμεση). Γι’ αυτούς τους πολύ ουσιαστικούς και σημαντικούς λόγους, σημείωσα πιο πάνω σε άλλη παρέμβασή μου, η γνώση των πραγματικών αιτιών πολέμου και των στρατηγικών των κρατών είναι σημαντική υπόθεση και προϋπόθεση ορθολογιστικής συζήτησης για την εξωτερική πολιτική.
Παναγιώτης Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
κ Ηφαιστε καταρχην να επισημανω οτι τα παραπανω δεν τα ειπα ειρωνικα και γενικα θελω να ξερετε οτι σεβομαι τις αποψεις σας.Να τα παρουμε ενα ενα:
Για τις ΗΠΑ:συμφωνω γενικα στην τελευταια παραγραφο αλλα διαφωνω στα εξης: οι ΗΠΑ ναι μεν ομοσπονδιακα εχουν εμμεση δημοκρατια. σε πολιτειακο επιπεδο ομως εχουν και 3 πολυ σημαντικες μορφες αμεσης δημοκρατιας που μπορουν να συγκριθουν μονο με την ελβετια(παρατηρηστε π.χ πως η καλιφορνια των 30 εκατ κατοικων εχει μορφες αμεσης δημοκρατιας που στην ευρωπη με εξαιρεση την ελβετια δεν μπορουμε να φανταστουμε)Επιπλεον διαφωνω οτι ειναι υπερβολικα πλεμοχαρης.δεν νομιζω οτι ειναι πιο πολεμοχαρης απο αλλες δυναμεις στην παγκοσμια ιστορια και σε καθε περιπτωση ελαχιστους πολεμους εχουν ξεκινησει(οσο και αν φαινεται παραξενο)
Για τη συνωμοσιολογια:καταλαβαινω τι θελετε να πειτε γενικα.με το παραδειγμα με τη χουντα εννοουσα τα εξης:αν υποθεσουμε οτι δεν υπηρχαν μεγαλες δυναμεις παλι θα υπηρχαν ατομα μεσα στην ελλαδα που θα θελανε να εγκαθυδρισουν χουντα ή βασιλεια ή κομμουνισμο.απλα στον πραγματικο κοσμο οι μεγαλες δυναμεις προσαρμοζουν την πολιτικη τους αναλογα με την κατασταση που επικρατει σε καθε χωρα.γιατι π.χ στη σουηδια δεν υπηρξε χουντα κατα τη διαρκεια του ψυχρου πολεμου?γιατι οχι στον καναδα?γιατι οχι σε καποιες αλλες χωρες?γιατι δεν εχει υπαρξει ποτε χουντα μεσα στην ιδια την αμερικη?μηπως επειδη ο κοσμος δεν θα το δεχοτανε ποτε?μηπως οι ελληνες δεν ειναι τοσο δημοκρατες οσο νομιζουμε για αυτο στη νεοτερη ιστορια ειχαμε απειρες χουντες που πολλοι απλοι ανθρωποι ακομα υποστηριζουν?ΟΙ ηπα αυτο το καταλαβαν και προσαρμοσαν τα συμφεροντα τους αναλογα.αν εμεις ημασταν πιο σοβαροι θα προσαρμοζονταν αλλιως.
Επισης συμφωνα με τη λογικη σας αν εγω π.χ εχω καποιες αποψεις που μπορει να ειναι παρομοιες με αυτες του ιδρυματος Σορος π.χ τοτε δεν πρεπει να λεω την αποψη μου ελευθερα ή να αγωνιστω στον πολιτικο στιβο για τετοιες αποψεις διοτι θα μπορουσε να επωφεληθει ενα τριτο ατομο (σορος για παραδειγμα) και να ηταν εθνικα επιζημιο.τοτε να καταργησουμε την δημοκρατια και τις ελευθερες αποψεις και να αντικαταστησουμε με ενα συστημα σοφων που θα αποφασιζει για το εθνικο συμφερον.αλλωστε πολυ υποστηριζουν οτι το σημερινο δημοκρατικο συστημα απλα εξυπηρετει τα συμφεροντα των ξενων!!!(πραγματικα αρνουμαι να μπω σε τετοια λογικη)
Γενικα εγω πιο πολυ συμφωνω με τις αναλυσεις του Χαραλαμπου Παπασωτηριου.Πριν μερικες μερες μαλιστα πηρα και το καινουργιο βιβλιο του «Η διεθνης πολιτικη στον 21ο αιωνα»(εκδοσεις ποιοτητα). Ο ιδιος τονιζει οτι εκτος απο τον ρεαλισμο στις διεθνεις σχεσεις παιζει ρολο και η ιδεολογια αλλα ακομα σε καποιο βαθμο και οι διεθνεις οργανισμοι.Γενικα συμφωνω πιο πολυ με τις αποψεις του.
Τελος μια απορια προς εσας που ειστε και ειδικος:Καπου διαβασα οτι η φιλελευθερη θεωρια στις διεθνεις σχεσεις δεν εχει αμεση σχεση με τον φιλελευθερισμο σαν πολιτικη ιδεολογια.ισχυει κατι τετοιο?εγω προσωπικα δεν μπορω να βρω καποια διαφορα μεταξυ τους!
Ευχαριστώ για τα σχόλια. Άμα όμως συμφωνείτε με τον Παπασωτηρίου μάλλον παρανόηση είναι η πιθανή διαφωνία μαζί μου. Για τις ιδέες (και ιδιαίτερα του ιδεαλιστικού φιλελευθερισμού) και το πως μετατρέπονται σε δόγμα εξωτερικής πολιτικής όταν επιχειρείται να επιβληθούν σε άλλους λαούς βλ. το βιβλίο μου «Αμερικανική Εξωτερική Πολιτική από την ιδεαλιστική αθωότητα στο πεπρωμένο του Έθνους (Οδυσσέας 1994). Ασφαλώς και υπάρχει διαφορά μεταξύ φιλελευθερισμού ως παραδοχή που αφορά την πολιτική και οικονομική οργάνωση του κράτους και φιλελεύθερων δογμάτων εξωτερικής πολιτικής. Για τα τελευταία δεν είναι επειδή είναι φιλελεύθερα αλλά επειδή όταν ειδωθούν ως ιδεολογικές παραδοχές που αξιώνεται να γίνουν αποδεκτές από άλλους λαούς μετατρέπονται σε διπλωματικό εργαλείο. Αναμφίβολα, υπό συνθήκες πλανητικοποιημένης οικονομίας υπάρχουν συναρτήσεις μεταξύ του είδος των διεθνών οικονομικών θεσμών που πρέπει να υιοθετηθούν και των διπλωματικών επιλογών της δεσπόζουσας οικονομικής δύναμης που τις τελευταίες δεκαετίες είναι οι ΗΠΑ. Πιο σημαντική είναι η διάκριση μεταξύ νεοφιλελεύθερων διεθνολόγων και νεοφιλελεύθερων οικονομολόγων. Για την διάκριση αυτή έχω δύο επιφυλλίδες που δημοσιεύτηκαν στον Τύπο και στην Απογευματινή το 1974 και που μπορείτε να δείτε στην διεύθυνση http://www.ifestosedu.gr/13.htm . Για τον Σόρος η αντίρρησή μου δεν είναι το πρόσωπο ή οι ιδέες του αλλά ο εξωπολιτικός του ρόλος και η γνωστή διεθνική του δράση που δεν υπόκειται σε κανένα πολιτικό έλεγχο. Είναι μεγάλο ζήτημα το οποίο δεν αφορά μόνο αυτόν αλλά τα διεθνικά φαινόμενα εν γένει και το πώς εντάσσονται στο ισχύον. σύστημα διεθνούς διακυβέρνησης.
Π. Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
Επειδη δεν καταλαβα κατι.Ο φιλελευθερισμος σαν ιδεολογια ειναι υπερ της οικονομιας της αγορας,υπερ του ελαχιστου κρατους ,υπερ της ειρηνης,υπερ της δημοκρατιας κτλ.Αρα σε παγκοσμιο επιπεδο ειναι υπερ της οικονομιας της αγορας,της δημοκρατιας και των παγκοσμιων οργανισμων.Που διαφερουν?Το βρισκω σαν μια λογικη προεκταση της εσωτερικης πολιτικης ενος κρατους στην εξωτερικη. Δηλαδη τα ιδια πρεσβευει και στην εξωτερικη και στην εσωτερικη πολιτικη ασχετως αν το εκμεταλλευεται αυτο η υπερδυναμη.Απο τα κειμενα δεν μπορεσα να καταλαβω τη διαφορα!
Ο Παπασωτηριου μου αρεσει διοτι τα βλεπει νομιζω απο μια φιλελευθερη σκοπια τα πραγματα(χωρις παρωπιδες ομως,ειναι γενικα πολυ αντικειμενικος) και επειδη μου φαινεται λιγοτερο συνωμοσιολογος!!!Τι να κανουμε γουστα ειναι αυτα!
Ζώντας σε ένα κράτος που συχνά άγεται και φέρεται (εκτός και αν με την Χούντα, το πραξικόπημα στην Κύπρο και το σχέδιο Αναν δεν επιβεβαιώνουν πως αγόμαστε και φερόμαστε) ο καθείς επιλέγει να τοποθετηθεί δημόσια λιγότερο ή περισσότερο ανάλογα με το γούστο του. Δεν σας κρύβω ότι μετάνιωσα για τις εκατοντάδες επιφυλλίδες που έγραψα στον ελληνικό τύπο τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια και μετανιώνω κάθε φορά που γράφω. Τελικά ανακαλύπτω ότι είναι ζήτημα γούστου να υποστείς το κόστος τις αντιπαράθεσης για να υποστηρίξεις ζητήματα και αρχές στα οποία πιστεύεις. Ολοένα και περισσότερο, όμως, αυτό το γούστο αλλάζει ενόσω διαπιστώνω πως για λόγους που δεν είναι του παρόντος να εξηγήσω -επέρχεται μονογραφία για το ζήτημα αυτό – η Ελλάδα δεν είναι ανεξάρτητο κράτος με τον τρόπο που το κατανοεί ένας διεθνολόγος (ίσως γνωρίζετε ότι για τις ΗΠΑ και την Ευρώπη έγραφα όταν ήμουν στο εξωτερικό και εκεί ορισμένα πράγματα είναι αυτονόητα ενώ τα ίδια πράγματα εδώ δεν είναι). Θα έλεγα: Τι να πει κανείς για ένα κράτος όπου η ιδέα της εθνικής ανεξαρτησίας (δηλαδή της ελευθερίας της κοινωνίας) δεν είναι κυρίαρχη. Για να μην πω χειρότερα και εκφραστώ αξιολογικά λέω: Ας πάθει ότι αξίζει και ας αναμένουμε τις σίγουρες ζημιές για να σκεφτούμε μετά τι μπορεί να γίνει. Κατά τα άλλα ας κάνει ο καθένας τη δουλειά του, ας πηγαίνει ψάρεμα, ας κοιτάξει πιο προσεκτικά τα ακαδημαϊκά του κείμενα, ας αφοσιωθεί στη οικογένειά του. Και για να είμαι ειλικρινής, κατανοώ και ίσως συμφωνώ πλήρως με όσους συναδέλφους που εδώ και καιρό σταμάτησαν να παλεύουν για το αυτονόητο επιδιδόμενοι πλέον σε μάλλον ουδέτερα κείμενα.
Εκτιμώ, επίσης, ότι υπάρχει διαφορά μεταξύ ακαδημαϊκών κειμένων, επιφυλλίδων και πιο χαλαρών κειμένων που εντάσσονται στην ενδοκρατική διαπάλη και απαιτείται να ξεκαθαρίσουν με κτυπητό τρόπο τα επιχειρήματα. Σε κάθε περίπτωση, θέση μου δημόσια διατυπωμένη είναι πως ο ακαδημαϊκός δεν πρέπει να εμπλέκεται στην πολιτική διαμάχη και όταν το κάνει να περιορίζεται σε θέματα αρχής και να παρεμβαίνει μόνο σε έκτακτες περιστάσεις. Τώρα, το πώς προσλαμβάνεται αυτό από τους άλλους που διαβάζουν κείμενά του είναι άλλη υπόθεση και σχετίζεται με τις πεποιθήσεις, το γούστο, τις παραταξιακές ταυτίσεις και τα προσωπικά συμφέροντα του καθενός. Παράδειγμα: Διάβασα σχεδόν όλα τα κείμενα του αείμνηστου Παναγιώτη Κονδύλη και σκόπιμα έψαχνα να βρω μια θέση όπου διολίσθησε αξιολογικά, κανονιστικά, εθνικά εκφράζοντας έτσι την προσωπική του γνώμη (ποτέ, για παράδειγμα, δεν υιοθέτησε μια θέση που στην Ελλάδα υποχρεωτικά θα πρέπει να φορέσει ιδεολογικά και κομματικά ενδύματα). Όλες του οι αναλύσεις περιείχαν εκτιμήσεις ενίοτε μάλιστα εκνευριστικά ουδέτερες. Εν τούτοις, οι πολιτικοί, ιδεολογικοί και υβριστικοί εν γένει χαρακτηρισμοί εναντίον του είναι αναρίθμητοι. Άσκοπο λοιπόν να αναμένει κανείς αντικειμενικότητα στην πολιτική διαπάλη μιας και αναμενόμενα και φυσιολογικά όλοι είναι παλαιστές ή πολεμιστές του πολιτικού παιχνιδιού.
Σε κάθε περίπτωση επιμένω αυτά που έγραψα το πρωί, ότι δηλαδή κανένα απολύτως στοιχείο συνωμοσιολογίας δεν υπεισέρχεται στην δική μου ανάλυση. Για την στρατηγική μαλακής ισχύος μιλώ και αυτό είναι κάτι συγκεκριμένο και διόλου συνωμοτικό. Για την περίπτωση επίσης που ενδέχεται να γίνω ύποπτος για «αντιαμερικανισμό», τυχαία διάβασα μια επιφυλλίδα που έγραψα στον Ελεύθερο Τύπο με τίτλο 2. Είναι η αξίωση ισόρροπων σχέσεων ο «αντιαμερικανισμός»; Βλ. http://www.ifestosedu.gr/13.htm .
Για το θέμα της προέκτασης του φιλελευθερισμού στην διεθνή πολιτική έχετε δίκαιο αλλά αυτό είναι και το πρόβλημα: Τα φιλελεύθερα δόγματα (όπως και κάθε άλλα) και η ελεύθερη αγορά εν γένει μπορεί να έχουν διάφορες εφαρμογές ανάλογα με το επίπεδο ανάπτυξης, τον πολιτισμό, τις εργατικές συνήθειες κτλ. Κατά συνέπεια, τα συστήματα διανεμητικής δικαιοσύνης που δημιουργούνται δεν επιτρέπουν μια εξίσωση και εξομοίωση ανάλογη και αντίστοιχη που εφαρμόζετε στο εσωτερικό ενός κράτους με κοινωνική και πολιτική συνοχή και κατεστημένους κοινωνικοπολιτικούς ελέγχους. Το διεθνές οικονομικό σύστημα, κατά συνέπεια, απαιτείται να λαμβάνει υπόψη αναπτυξιακές ανάγκες, εθνικές ιδιαιτερότητες κτλ. Δίνω σαν παράδειγμα τις εμπορικές διαφορές μεταξύ Ευρώπης και ΗΠΑ αλλά επίσης και τις δυσκολίες στη ΕΕ για να γίνει μετάβαση από ένα κοινό νομισματικό σύστημα σε με μια Οικονομική Ένωση.
Π.Ήφαιστος http://www.ifestosedu.gr
τελος παντων δεν το ειπα για νας προσβαλλω. απλα πιστευω οτι επειδη δεν κατεχει κανεις την απολυτη αληθεια σε καποια θεματα ειναι λογικο απο ενα σημειο και μετα ο καθενας να εχει τη δικη του αποψη.ειναι και λογικο αυτο να συμβαινει πιο συχνα στο τομεα των διεθνων σχεσεων που δεν ειναι μια επιστημη οπως π.χ η φυσικη με απολυτους νομους.παντως χαιρομαι για το διαλογο!