- e-rooster.gr - http://e-rooster.gr -

Ανταγωνισμός ή βαρβαρότητα

Το ΚΚΕ κατηγόρησε την Κυβέρνηση ότι τα νέα φορολογικά μέτρα που εξήγγειλε στις 25- 6 09 ο κ. Παπαθανασίου δεν θίγουν καθόλου την «πλουτοκρατία». Το ΠΑΣΟΚ από την πλευρά του τα κατήγγειλε ως ατελέσφορα και αντιλαϊκά. Τούτο συνάδει άλλωστε με αυτό που είχε πει στην ‘διακαναλική’ του συνέντευξη πριν από τις ευρωεκλογές ο κ. Παπανδρέου ότι ως κυβέρνηση το ΠΑΣΟΚ θα «φορολογήσει τον πλούτο εκεί που πραγματικά υπάρχει». Είπε ακόμη ότι με την «αναδιάρθρωση των φόρων» το σοσιαλιστικό του κράτος θα μπορέσει να προχωρήσει στις δημόσιες επενδύσεις που απαιτεί η «πράσινη ανάπτυξη». Το νέο δίλημμα που πρότεινε ήταν ή βουλιάζουμε ή αλλάζουμε». Δεν μίλησε καθόλου για ενίσχυση του ανταγωνισμού και στήριξε όλες τις προοπτικές αλλαγής επί τα βελτίω στο κράτος του ΠΑΣΟΚ.

Ο τρόπος ελέγχου και «αξιοποίησης» αυτού του αναγκαίου κακού είναι για όλους αυτούς η φορολογία που δεν αντιμετωπίζεται μόνο ως πηγή εισοδήματος για το κράτος αλλά και ως ένα είδος ποινής γι’ αυτούς που πλουτίζουν χάρη στην εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο

Ωστόσο ήρθε πια η στιγμή να επανεξετάσουμε την ουσία της φορολογίας και τη σχέση της με τον ανταγωνισμό σε μια ελεύθερη οικονομία της αγοράς. Το σύνθημα του Γκόρντον Γκέκο στην περίφημη ταινία «Ουώλ Στρητ» του Όλιβερ Στόουν «η απληστία είναι καλή» (greed is good) έχει χρησιμοποιηθεί κατά κόρον από τους οπαδούς της κρατικής παρέμβασης για να δικαιολογήσουν την πολιτική τους. Η δημιουργία πλούτου από ιδιώτες καταδικάζεται από πάσης φύσεως «προοδευτικούς» ως κάτι κακό από ηθικής και πολιτικής πλευράς. Είναι ωστόσο αναγκαίο κακό, όπως αναγκάσθηκε να δεχτεί ο ίδιος ο Λένιν επιβάλλοντας στο τέλος της ζωής του την «Νέα Οικονομική Πολιτική», όπως δέχονται σήμερα οι Κινέζοι κομμουνιστές και όπως μοιάζουν να παραδέχονται με μισό στόμα και μερικοί Έλληνες «Ανανεωτικοί» του Συνασπισμού.. Ο τρόπος ελέγχου και «αξιοποίησης» αυτού του αναγκαίου κακού είναι για όλους αυτούς η φορολογία που δεν αντιμετωπίζεται μόνο ως πηγή εισοδήματος για το κράτος αλλά και ως ένα είδος ποινής γι’ αυτούς που πλουτίζουν χάρη στην εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο.

Στη σημερινή κρίση, η ιδέα ότι οι πλούσιοι πρέπει να εξαναγκασθούν να πληρώσουν για την ανάκαμψη της οικονομίας έχει γοητεύσει πολλούς σοσιαλιστές, συμπεριλαμβανομένου του κ. Παπανδρέου. Το ότι η υψηλή φορολογία μπορεί να βλάψει την οικονομία έχει βέβαια καταδειχθεί από το 1976 όταν ο Αρθούρος Λάφφερ, καθηγητής από το Σικάγο, εξήγησε το φορολογικό σύστημα σε ένα στέλεχος του Λευκού Οίκου ονόματι Ντόναλντ Ράμσφελντ ζωγραφίζοντας την περίφημη ‘καμπύλη Λάφφερ’ σε μια πετσέτα εστιατορίου όπου οι δύο τους συνέτρωγαν. Δύο είναι οι ακραίες καταστάσεις είπε ο Λάφφερ: Βάλε μηδέν φόρους και δεν θα έχεις καθόλου κρατικό εισόδημα. Βάλε 100% φόρους και πάλι δεν θα έχεις εισόδημα διότι κανένας δεν θα δουλέψει. Το μυστικό της επιτυχίας εξήγησε ο Λάφφερ είναι να βρεις το άριστο σημείο κάπου ανάμεσα στα δύο άκρα αυτής της καμπύλης.

Υπάρχει πληθώρα στοιχείων που τεκμηριώνουν την ορθότητα αυτής της προσέγγισης. Η ανάκαμψη της ευημερίας στη Βρετανία άρχισε το 1979 όταν το ανώτατο κλιμάκιο της φορολογίας μειώθηκε από το απαγορευτικό για την ανάπτυξη 98% στο 75%. Νέα μεγάλη ώθηση δόθηκε όταν ο Nigel Lawson μείωσε, στον προϋπολογισμό του 1988, το ανώτερο κλιμάκιο από το 60% – όπου είχε ήδη κατεβεί – στο 40%, μειώνοντας ταυτόχρονα την επιβάρυνση και των κατώτερων κλιμακίων. Εις πείσμα των φωνασκούντων Εργατικών αυτές οι μειώσεις είχαν αναδιανεμητικές συνέπειες. Πριν από αυτές, οι πλούσιοι συνεισέφεραν κατά 14% στο συνολικό φόρο εισοδήματος που εισέπραττε το κράτος. Μετά τις αλλαγές, το ποσοστό αυτό ανέβηκε στο 21%. Φαίνεται ότι για άλλη μια φορά η μείωση της φορολογίας έδωσε κίνητρα στους πλουσίους να επενδύσουν, να εργασθούν και να κερδίσουν περισσότερα.

Σήμερα με την παγκοσμιοποίηση, τα περιθώρια επιλογής έχουν στενέψει πολύ. Όχι πια η αύξηση των φόρων αλλά και απλώς η προσδοκία αύξησής τους μπορεί να στείλει τους επενδυτές στη Σιγκαπούρη, στο Ντουμπάϊ η… στην Κύπρο. Γιατί να ρισκάρει κανείς τα λεφτά του δουλεύοντας για τον εφοριακό;

Σήμερα με την παγκοσμιοποίηση, τα περιθώρια επιλογής έχουν στενέψει πολύ. Όχι πια η αύξηση των φόρων αλλά και απλώς η προσδοκία αύξησής τους μπορεί να στείλει τους επενδυτές στη Σιγκαπούρη, στο Ντουμπάϊ η… στην Κύπρο. Γιατί να ρισκάρει κανείς τα λεφτά του δουλεύοντας για τον εφοριακό; Ο Λάφφερ ήθελε απλώς να δώσει στον Ράμσφελντ ένα μάθημα που οι πολιτικοί μοιάζουν να το χρειάζονται κάθε είκοσι η τριάντα χρόνια όταν η ύφεση αρχίσει να χτυπάει την πόρτα των χωρών τους.
Η λογική ότι αφού μας λείπουν 10 δις. ευρώ για να κρατήσουμε το δημόσιο έλλειμμα κάτω από το 3% πρέπει να τα βρούμε φορολογώντας τους πλούσιους όπως ωρύεται το ΚΚΕ, είναι βαθύτατα λαθεμένη. Η χαμηλή φορολογία λειτουργεί ως κίνητρο και η υψηλή ως αντικίνητρο για επενδύσεις. Το πρόβλημα δεν λύνεται, αντιθέτως μάλιστα, όταν η εφορεία παίρνει ολοένα μεγαλύτερο κομμάτι από μια πίττα που ολοένα συρρικνώνεται. Ακόμη και ο Κεϋνς παρατήρησε ότι ‘η φορολογία μπορεί να ανέβει τόσο ώστε να χάσει το σκοπό ύπαρξής της’ (taxation may be so high as to defeat its purpose). Το μάταιο, η μάλλον το επιβλαβές, της υπερβολικής φορολόγησης των ανωτέρων κλιμακίων δεν είναι θεωρία αλλά αποδεδειγμένο γεγονός σε όλο τον κόσμο.

Ας γυρίσουμε όμως στον κ. Παπανδρέου και στην παρουσίαση του νέου διλήμματός του “ή αλλάζουμε ή βουλιάζουμε”. Κατά αρχήν βέβαια το ένα δεν αποκλείει το άλλο όπως το ξέρει πολύ καλά ο ίδιος εξ οικογενειακής παραδόσεως. Ωστόσο σήμερα το ζητούμενο είναι να βγούμε από την κρίση, όχι κατ’ ανάγκην να υπερφορολογήσουμε τους πλουσίους ώστε με τα λεφτά που θα τους πάρουμε να χρηματοδοτήσουμε ως κράτος την πράσινη ανάπτυξη όπως προδιέγραψε ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ. Αυτό που χρειαζόμαστε είναι να μειώσουμε την γραφειοκρατία και (ναι! ναι!) τους φόρους ώστε να ενισχύσουμε τον ανταγωνισμό μεταξύ των επενδυτών δίνοντάς τους κίνητρα να έρθουν σ’ αυτή την ευλογημένη, ηλιόλουστη και ανεμοδαρμένη χώρα για να παραγάγουν ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές.

Ο λόρδος Μάντελσον μέλος σήμερα της Εργατικής Κυβέρνησης στη Βρετανία είπε το περίφημο ότι οι Νέοι Εργατικοί είναι “πολύ χαλαροί (seriously relaxed) βλέποντας ανθρώπους να πλουτίζουν ασυστόλως (getting filthy rich)”. “Ανταγωνισμός (και πλουτισμός) η βαρβαρότητα” λοιπόν ειδεμή ‘βουλιάζουμε χωρίς να αλλάζουμε’.

Μάρκος Δραγούμης