- e-rooster.gr - http://e-rooster.gr -

Οι μεγάλες ευκαιρίες παρουσιάζονται μπροστά στους μεγάλους κινδύνους

Από τον Οκτώβριο και μετά παρατηρούμε με ευχάριστη έκπληξη τον δημόσιο διάλογο της χώρας, για πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες να έχει τόσο ισχυρές δόσεις ρεαλισμού και συναίσθησης της πραγματικότητας. Η χώρα αρχίζει να ξυπνάει από την κρατικίστικη νιρβάνα των τελευταίων 30 ετών. Μπροστά στον κίνδυνο της άμεσης χρεοκοπίας, εξαφανίστηκε το μεγαλύτερο μέρος της λαϊκιστικής νεφελώδους μπουρδολογίας, που σκέπαζε για χρόνια κάθε φωνή λογικής. Γιατί στη χώρα μας κάθε πρόταση που αποσκοπούσε στην αποφυγή της επερχόμενης χρεοκοπίας βαφτιζόταν συστηματικά “ανάλγητη”, “ακραία”, “νεοφιλελεύθερη” και εξορίζονταν από στο πολιτικό περιθώριο. Η πραγματικότητα όμως επέστρεψε αμείλικτη.

στη χώρα μας κάθε πρόταση που αποσκοπούσε στην αποφυγή της επερχόμενης χρεοκοπίας βαφτιζόταν συστηματικά “ανάλγητη”, “ακραία”, “νεοφιλελεύθερη” και εξορίζονταν από στο πολιτικό περιθώριο. Η πραγματικότητα όμως επέστρεψε αμείλικτη

Η χώρα μας υπήρξε για δεκαετίες ο “λαθρεπιβάτης” της ΕΕ, χρησιμοποιώντας τα κοινοτικά κονδύλια αλλά και δανεικά, προκειμένου να γιγαντώσει ένα τεράστιο παρασιτικό κρατικό μηχανισμό, του οποίου πλέον οι πάγιες ανάγκες πνίγουν τα οικονομικά του κράτους. Έφτασε, λοιπόν, η ώρα της κρίσης για τη χώρα μας. Μια κρίση αναπόφευκτη από την στιγμή που ένα μονίμως ελλειμματικό και αντιπαραγωγικό κράτος αναγκάστηκε να πληρώνει σε σκληρό νόμισμα τις υποχρεώσεις του. Χωρίς το εργαλείο της νομισματικής πολιτικής, το κράτος έχασε τον μηχανισμό που διαιώνιζε την ανεύθυνη παροχή προνομίων στους υπαλλήλους του. Δεν αξιοποίησε την ευκαιρία του σταθερού νομισματικού περιβάλλοντος, για να κάνει την οικονομία εκλυστική σε επενδύσεις, με αποτέλεσμα να πληρώνει σήμερα το κόστος του σκληρού ευρώ, χωρίς κανένα από τα οφέλη που θα μπορούσε να είχε αποκομίσει. Ο κίνδυνος της χρεοκοπίας πλέον είναι τεράστιος (και ενδεχομένως να έχουμε ήδη περάσει το σημείο εκείνο όπου η κατάσταση μπορεί να αντιστραφεί).

Όμως ταυτόχρονα παρουσιάζεται στη χώρα η πρωτοφανής ευκαιρία να παρθούν μια σειρά από ριζικές διαρθωτικές μεταρρυθμίσεις, που υπό φυσιολογικές συνθήκες ποτέ δεν θα υπήρχε η επαρκής συναίνεση, για να εφαρμοστούν. Αυτή τη στιγμή προσφέρεται η ευκαιρία να γίνουν αλλαγές που δεν έγιναν τα τελευταία 30 χρόνια, και αν δεν γίνουν τώρα, δεν θα γίνουν για ίσως άλλα τόσα. Είμαστε στο χείλος του γκρεμού, και τα μέτρα που ήδη έχει ζητήσει η ΕΕ (και όσα επιπλέον θα ζητηθούν μέσα στο 2010 και στο 2011) είναι η μόνη σωτηρία και ταυτόχρονα η μοναδική ευκαιρία φιλελεύθερης αναδιοργάνωσης της χώρας. Μόνο το τεράστιο κόστος της οικονομικής καταστροφής μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο στην συντριπτικά αντιφιλελεύθερη κοινωνία μας, για να δεχθεί αυτή την αναδιοργάνωση (αντίθετα, αν πληρώσουμε το κόστος της χρεοκοπίας όχι απλά δεν ξεκινήσουμε με νέες φιλελεύθερες βάσεις, αλλά θα επέλθει ριζοσπαστικοποίηση της κοινωνίας, άνοδος των άκρων, εκμηδενισμός του φιλελεύθερου λόγου, και θα είναι ορατός ο κίνδυνος του μπερλουσκονισμού). Στα δύσκολα, τα σοσιαλιστικά ματζούνια παραμερίζονται και επιβεβαιώνεται η αξία των φιλελεύθερων φαρμάκων.

Μόνο το τεράστιο κόστος της οικονομικής καταστροφής μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο στην συντριπτικά αντιφιλελεύθερη κοινωνία μας, για να δεχθεί αυτή την αναδιοργάνωση

Είναι δυστύχημα για όλους, ότι την μια και μόνη ευκαιρία αυτή, καλείται να την διαχειριστεί το πολιτικό προσωπικό, που σε μεγάλο βαθμό είναι υπεύθυνο για την κρίση, και όχι αυτοί που εδώ και χρόνια προειδοποιούσαν και διαφωνούσαν. Αλλά με δεδομένες τις πολιτικές συνθήκες, πρέπει να αποδεχθούμε ότι δεν θα μπορούσε να γίνει και διαφορετικά. Αυτοί που κυβερνούν, αυτοί που κυβερνούσαν μέχρι πριν λίγους μήνες, και αυτοί που αντιπολιτεύονται ζητώντας ακόμα μεγαλύτερα οικονομικά εγκλήματα σε βάρος της χώρας, δεν έχουν ούτε την απαραίτητη αξιοπιστία, για να εφαρμόσουν τις αλλαγές, ούτε επιχείρησαν ποτέ να προετοιμάσουν την κοινωνία για αυτές. Ακόμα και σήμερα δεν παύουν να λαϊκίζουν, καταγγέλοντας τις αγορές (αυτές δηλαδή που τους δάνειζαν τόσα χρόνια, και τώρα θέλουν να διασφαλίσουν ότι δεν θα χάσουν τα δανεικά τους!), τους κερδοσκόπους (λες και οι κερδοσκόποι δημιούργησαν το χρέος και τα ελλείμματα και όχι οι ίδιοι), ή την ΕΕ (που λειτουργεί στο πλαίσιο των συνθηκών, που εθελοντικά υπογράψαμε, και μας έχει δώσει δις ευρώ, που ανεύθυνα κατασπαταλήσαμε). Επιπλέον, φροντίζουν να κατανέμουν άδικα τα νέα βάρη (πχ εξαιρώντας τους βουλευτές και τους υπαλλήλους της Βουλής), γεννώντας δυσπιστία, που υπονομεύει την προσπάθεια να γίνουν αποδεκτά τα νέα μέτρα. Αλλά δυστυχώς δεν έχουμε πλέον την χρονική πολυτέλεια πολιτικών αλλαγών, ούτε υπάρχει άμεση προοπτική αυτές να είναι προς το καλύτερο. Αυτό το λαϊστικό, ημι-ανεύθυνο, πολιτικό σύστημα καλείται να αντιμετωπίσει την μεγάλη πρόκληση για την χώρα μετά τον εμφύλιο, με μόνη ακτίνα ελπίδας ότι υπάρχει εξωτερικός έλεγχος από την ΕΕ (που όμως δεν έχει ακόμα σοβαρό ελεγκτικό μηχανισμό) και το ΔΝΤ (που έχει μεν ελεγκτικό μηχανισμό, αλλά δεν έχει ακόμα αρμοδιότητες).

Η πολιτική στήριξη των διαρθωτικών μεταρρυθμίσεων είναι ακόμα πιο αναγκαία, αφού η εφαρμογή τους θα περάσει μέσα από την αναπόφευκτη σύγκρουση με τις ισχυρότατες παρασιτικές ομάδες, που τόσα χρόνια γιγαντώθηκαν και έχουν καταλάβει σημεία κλειδιά της οικονομίας

Με δεδομένο ότι αποτυχία της παρούσας κυβέρνησης συνιστά πλέον αποτυχία της χώρας, είναι κρίσιμο να στηριχθούν από όλες τις μεταρρυθμιστικές δυνάμεις οι αλλαγές που ζητά η ΕΕ. Τόσο τα βραχυπρόθεσμα δημοσιονομικά μέτρα (ειδικά στην κατεύθυνση της περιστολής των δαπανών), όσο και οι μακροπρόθεσμες διαρθωτικές αλλαγές. Ειδικά οι δεύτερες είναι και οι πιο κρίσιμες, αφού τα συνεχή χρέη, που γεννά πχ το αποτυχημένο ασφαλιστικό σύστημα, ακυρώνουν και στην αυστηρότερη δημοσιονομική εξυγίανση. Η πολιτική στήριξη των διαρθωτικών μεταρρυθμίσεων είναι ακόμα πιο αναγκαία, αφού η εφαρμογή τους θα περάσει μέσα από την αναπόφευκτη σύγκρουση με τις ισχυρότατες παρασιτικές ομάδες, που τόσα χρόνια γιγαντώθηκαν και έχουν καταλάβει σημεία κλειδιά της οικονομίας, και φυσικά δεν θα παραδώσουν χωρίς μάχη τα προκλητικά τους προνόμια. Επειδή το αποτέλεσμα αυτής της σύγκρουσης δεν είναι καθόλου βέβαιο, και επειδή από την έκβασή της θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό η αποφυγή της χρεοκοπίας, κανένας δεν μπορεί να υπεκφύγει των ευθυνών του, να τοποθετηθεί σε αυτήν. Η απομόνωση και η πολιτική καταδίκη όσων οδηγούν την χώρα στην καταστροφή παραλύοντας την οικονομία (κλείνοντας λιμάνια, τελωνεία, εθνικές οδούς, δρόμους ή σχολεία κτλ ή προσφέροντας πολιτική στήριξη σε όσους υπονομεύουν το μέλλον μας) είναι υποχρέωση κάθε πολίτη ξεχωριστά, και όλων μας μαζί.

Το μοντέλο των στεγανών και των αγκυλώσεων στην οικονομία και του τεράστιου κράτους, των εκατοντάδων χιλιάδων καλοπληρωμένων, μόνιμων, αργόσχολων βουλιάζει, και απειλεί να μας πάρει όλους μαζί στον βυθό της οικονομικής καταστροφής. Από την προσωπική μας στάση θα κριθεί αν επιβιώσουμε ως χώρα, και αν θα πετύχουμε να θέσουμε τις βάσεις ενός άλλου βιώσιμου μοντέλου. Αυτού της προσωπικής ευθύνης, της ατομικής πρωτοβουλίας και επιβράβευσης, της καινοτομίας, των παραγωγικών επενδύσεων, του ελεύθερου ανταγωνισμού, του μικρού, ευέλικτου και εποπτικού κράτους. Ενός μοντέλου που επιτρέπει στον κάθε πολίτη να είναι υπεύθυνος για τις οικονομικές του αποφάσεις, και θα δεν φορτώνει σε αυτόν και τις επόμενες γενιές τα χρέη μιας αντιπαραγωγικής και διευθαρμένης διαχείρισης του κράτους. Τώρα έχουμε την μοναδική ευκαιρία να κάνουμε την μετάβαση.

Φώτης Περλικός